Giảm áp lực, rõ cơ chế

Bộ Giáo dục và Ðào tạo đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư ban hành Ðiều lệ Ban Ðại diện cha mẹ học sinh, thay thế Thông tư số 55 năm 2011. Ðáng chú ý, dự thảo không còn quy định về việc hình thành kinh phí hoạt động do ban đại diện cha mẹ học sinh trực tiếp thu, quản lý như trước đây.

• 8 khoản Ban đại diện cha mẹ học sinh không được thu
• Hội thảo Nâng cao chất lượng hoạt động của Ban đại diện cha mẹ học sinh
• Trường 8 năm không thu quỹ phụ huynh, hiệu trưởng nói ngân sách cấp dư hoạt động

Ðề xuất này đang nhận được nhiều ý kiến khác nhau từ phụ huynh và ban đại diện cha mẹ học sinh.

Giảm áp lực đóng góp, tăng tính minh bạch

Với nhiều phụ huynh, việc không còn quy định về quỹ phụ huynh được kỳ vọng sẽ giảm áp lực cho gia đình học sinh, nhất là trong bối cảnh ngoài các khoản thu theo quy định, phụ huynh còn phải cân đối nhiều chi phí khác liên quan đến việc học tập, sinh hoạt của con em.

Bà N.T.L, có con học lớp 8, Trường THPT Hồ Thị Kỷ (phường An Xuyên), đồng tình với đề xuất này nếu mục tiêu là giảm những khoản đóng góp không cần thiết và tránh tạo áp lực cho phụ huynh. Theo bà, những năm qua, quỹ phụ huynh của lớp con bà chủ yếu được sử dụng cho các hoạt động chung, phục vụ học sinh. Tuy nhiên, điều phụ huynh quan tâm là các khoản thu, chi phải được công khai, minh bạch và có sự thống nhất.

Ông Phạm Tiến Nguyên, Trưởng ban Ðại diện cha mẹ học sinh Trường THPT Võ Văn Kiệt (xã Phước Long), trao giấy khen cho học sinh tại một hoạt động của trường.

“Các khoản đóng góp thông qua ban đại diện cha mẹ học sinh cần phải công khai, tự nguyện và đúng quy định, không tạo gánh nặng cho gia đình. Nếu không còn quỹ phụ huynh, tôi nghĩ sẽ giảm áp lực tài chính và tâm lý cho phụ huynh, đồng thời hạn chế tình trạng thu, chi chưa phù hợp”, bà N.T.L chia sẻ.

Tuy nhiên, bà N.T.L cũng cho rằng việc bỏ quỹ không nên đồng nghĩa với việc các hoạt động thiết thực dành cho học sinh bị ảnh hưởng. Những khoản chi cần thiết cho hoạt động giáo dục, chăm lo học sinh cũng cần có nguồn kinh phí hợp pháp, phù hợp với quy định. Nếu không còn quỹ phụ huynh, nhà trường và các cơ quan liên quan cần có giải pháp bảo đảm kinh phí cho những hoạt động thực sự cần thiết, có lợi cho học sinh, tránh ảnh hưởng đến quyền lợi và việc học tập của các em.

Từ góc nhìn của phụ huynh, vấn đề được quan tâm không chỉ là có hay không có quỹ, mà quan trọng là cách thức quản lý và sử dụng các nguồn lực dành cho học sinh. Những khoản hỗ trợ nếu có, cần bảo đảm nguyên tắc tự nguyện, công khai, đúng mục đích và không biến thành nghĩa vụ bắt buộc đối với phụ huynh.

Cần cơ chế phù hợp

Ở chiều ngược lại, một số phụ huynh tham gia ban đại diện cha mẹ học sinh cho rằng, nếu được quản lý chặt chẽ, nguồn đóng góp tự nguyện vẫn có thể hỗ trợ thiết thực cho học sinh và các hoạt động của lớp, trường.

Ông Phạm Tiến Nguyên, Trưởng ban Ðại diện cha mẹ học sinh Trường THPT Võ Văn Kiệt (xã Phước Long), cho biết: “Tại trường, quỹ phụ huynh được hình thành trên cơ sở phụ huynh từng lớp thống nhất, biểu quyết và đóng góp tự nguyện. Nguồn quỹ được sử dụng cho các hoạt động phục vụ trực tiếp học sinh; trong đó, có phần được giữ lại để ban đại diện chăm lo cho các em. Ðiều quan trọng là việc đóng góp phải hoàn toàn tự nguyện, không cào bằng và không tạo áp lực đối với những gia đình khó khăn; việc thu, chi rõ ràng, công khai và đúng quy định”.

Phụ huynh mong muốn các nguồn lực dành cho học sinh được quản lý công khai, minh bạch. (Trong ảnh: Một tiết học của cô, trò Trường THCS Cái Nước, Ấp 1, xã Cái Nước).

Ông Nguyên cho rằng, nguồn quỹ dù lớn hay nhỏ vẫn giúp ban đại diện chủ động hơn trong một số hoạt động chăm lo học sinh. Vì vậy, nếu Bộ Giáo dục và Ðào tạo quyết định bỏ quỹ phụ huynh, cần đồng thời có cơ chế mới để ban đại diện vẫn có điều kiện hoạt động hiệu quả. Ông Nguyên đề xuất, nếu không còn quỹ lớp, có thể nghiên cứu tổ chức ban đại diện theo hướng tinh gọn; mỗi lớp có một trưởng đại diện cha mẹ học sinh, tuỳ quy mô từng trường để thành lập ban đại diện cấp trường phù hợp. Song song đó, có thể nghiên cứu cơ chế hỗ trợ kinh phí hoạt động hợp pháp để ban đại diện thực hiện tốt vai trò kết nối giữa gia đình và nhà trường.

Trong khi đó, ông T.H.M, có con học lớp 2 tại một trường tiểu học trên địa bàn xã Ðịnh Thành, cho rằng điều phụ huynh quan tâm nhất là sự rõ ràng và minh bạch. Ông T.H.M chia sẻ: “Nếu có các khoản hỗ trợ cho hoạt động của lớp, trường thì phải dựa trên tinh thần tự nguyện, có sự thống nhất của phụ huynh và công khai mục đích sử dụng. Một khoản đóng góp được gọi là tự nguyện nhưng khiến phụ huynh cảm thấy có áp lực phải tham gia thì cần được xem xét. Nếu cơ chế quỹ phụ huynh được thay đổi, cần có hướng dẫn cụ thể, tránh phát sinh những hình thức vận động khác thay thế”.

Nhìn từ các ý kiến, dù còn nhiều quan điểm khác nhau về việc duy trì quỹ phụ huynh, điểm chung được quan tâm là các khoản đóng góp phải tự nguyện, công khai, minh bạch và đúng mục đích. Quan trọng hơn, sự đồng hành của phụ huynh với nhà trường không chỉ ở đóng góp kinh phí, mà còn ở phối hợp giáo dục và chăm lo cho học sinh. Khi mọi nguồn lực được huy động đúng quy định, quyền lợi học sinh sẽ được bảo đảm tốt hơn.

Trúc Linh