Trong nỗ lực gỡ "thẻ vàng” chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) của Uỷ ban Châu Âu (EC), truy xuất nguồn gốc thuỷ sản là nhiệm vụ then chốt. Từ đầu năm 2024, Hệ thống truy xuất nguồn gốc điện tử (eCDT VN) được đưa vào sử dụng, số hoá quy trình từ khai thác, cập cảng đến thu mua, chế biến; góp phần minh bạch sản lượng, kiểm soát nguồn gốc và ngăn chặn khai thác thuỷ sản bất hợp pháp.

Những dòng sông, đồng ruộng ngập trũng ở Cà Mau từng đối mặt nguy cơ cạn kiệt nguồn lợi thuỷ sản tự nhiên do nạn khai thác tận diệt. Giờ đây, nguồn lợi thuỷ sản đang được bảo vệ từ những thay đổi trong nhận thức và hành động của người dân.

Hoạt động của thiết bị giám sát hành trình (VMS) không chỉ giúp lực lượng chức năng quản lý, theo dõi hoạt động của tàu cá trên biển, phòng ngừa, ngăn chặn và xử lý hành vi khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), mà còn giúp nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của ngư dân.

Thời gian qua, Ban Thường vụ Tỉnh uỷ lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt đối với việc khai thác nguồn lợi thuỷ sản có tính huỷ diệt, các cấp, các ngành, lực lượng chức năng và Nhân dân đã nghiêm túc triển khai thực hiện, đạt kết quả tích cực. Công tác tuyên truyền, vận động được tăng cường; ý thức, nhận thức của cán bộ, đảng viên và Nhân dân chuyển biến rõ nét, góp phần ngăn chặn đáng kể tình trạng khai thác bằng nghề, ngư cụ, phương tiện, hoá chất, xung điện có tính huỷ diệt, từng bước phục hồi nguồn lợi thuỷ sản và bảo vệ môi trường sinh thái.

Chiều 13/9, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 4 phối hợp với Báo Công lý, Toà án nhân dân khu vực 6 - Cà Mau và UBND phường Hiệp Thành tổ chức phiên toà giả định tuyên truyền, phổ biến pháp luật về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU).

Ngày 7/9, Đoàn công tác liên ngành của Ban Chỉ đạo Bộ Quốc phòng về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) do Đại tá Bùi Yên Tĩnh, Phó Cục trưởng Cục Tác chiến (Bộ Tổng Tham mưu), làm trưởng đoàn đã kiểm tra việc triển khai Tháng cao điểm chống khai thác IUU tại tỉnh Cà Mau.

Từ đầu năm đến nay, Cảnh sát biển Việt Nam tổ chức nhiều đợt khảo sát, nắm chắc tình hình trên vùng biển, đảo Tây Nam để  trực tiếp kiểm tra, động viên cán bộ, chiến sĩ các biên đội tàu đang thực hiện nhiệm vụ trên vùng biển giáp ranh Việt Nam - Thái Lan - Malaysia.

Ngày 31/8, Tổ công tác liên ngành do đồng chí Tô Hoài Phương, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, Phó Trưởng Ban Thường trực Ban Chỉ đạo về IUU, làm Tổ trưởng, đến kiểm tra công tác chống khai thác IUU trên địa bàn xã Sông Đốc.

Tiếp tục chương trình khảo sát, đánh giá tình hình quản lý, hỗ trợ hoạt động khai thác thuỷ sản tại các cửa biển, cảng cá trên địa bàn tỉnh, ngày 26/8, đoàn khảo sát do ông Nguyễn Minh Đương, Phó Trưởng ban Kinh tế - Ngân sách HĐND tỉnh Cà Mau, làm trưởng đoàn đã khảo sát tại cửa biển Cái Cùng, cảng cá Gành Hào và làm việc với các địa phương, đơn vị liên quan.

Ngày 26/8, Đồn Biên phòng Khánh Hội phối hợp tổ chức buổi họp mặt, tuyên truyền pháp luật, vận động bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản và trao quà cho các hộ có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn xã Khánh Lâm.

Tiếp tục chương trình khảo sát, đánh giá tình hình quản lý, hỗ trợ hoạt động khai thác thuỷ sản tại các cửa biển, cảng cá trên địa bàn tỉnh, đồng thời đánh giá khách quan, toàn diện thực trạng quản lý tàu cá, hoạt động hậu cần nghề cá và việc thực hiện các quy định chống IUU, ngày 25/8, Đoàn cán bộ của tỉnh đến khảo sát và làm việc tại 2 cảng cá: Cái Đôi Vàm và Rạch Gốc.

Nội dung khảo sát nhằm đánh giá thực trạng quản lý tàu cá, hoạt động hậu cần nghề cá và việc thực hiện các quy định chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) tại các cửa biển trọng điểm trên địa bàn tỉnh, theo chỉ đạo của Chủ tịch UBND tỉnh.

Nhằm góp phần ngăn chặn, chấm dứt khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), Đồn Biên phòng Hòn Chuối, Bộ đội Biên phòng tỉnh Cà Mau triển khai nhiều giải pháp, trong đó chú trọng tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật cho ngư dân hoạt động trên vùng biển đơn vị quản lý.

Sau những khuyến nghị trong đợt kiểm tra lần thứ 5 của Ðoàn thanh tra EC (tháng 3/2026), cùng với cả nước, Cà Mau đang tập trung thực hiện tốt các giải pháp, quyết tâm gỡ "thẻ vàng" IUU (khai thác hải sản bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định) trong thời gian tới. Ðể công tác chống khai thác IUU hiệu quả, thực chất, tỉnh sẽ mở đợt cao điểm với quyết tâm không để phát sinh tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài.

Cao điểm phòng, chống khai thác thuỷ sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), trên vùng biển Tây Nam Tổ quốc luôn hiện diện những biên đội tàu dân quân tự vệ, kiểm ngư, cảnh sát biển và các lực lượng thực thi pháp luật khác, ngày đêm bám biển làm nhiệm vụ.

Những năm gần đây, công tác quản lý cảng cá tại tỉnh Cà Mau chuyển biến mạnh mẽ. Nhiệm vụ trọng tâm xuyên suốt được đơn vị xác định là thực hiện nghiêm các quy định về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Ðể nâng cao hiệu quả quản lý, Ban Quản lý các Cảng cá tỉnh Cà Mau đã tập trung chuyển đổi số, thực hiện ứng dụng hệ thống truy xuất nguồn gốc thuỷ sản khai thác điện tử (eCDT) cho tàu khai thác.

Những năm trước, tại vùng ngọt hoá Xã Trần Văn Thời, chỉ cần tay lưới, người dân có thể đánh bắt đủ cá, tôm cải thiện cuộc sống. Thế nhưng, nguồn lợi thuỷ sản tự nhiên đang ngày càng suy giảm. Một trong những nguyên nhân chính là tình trạng sử dụng xung kích điện, lú bát quái và các loại ngư cụ cấm vẫn xảy ra tại một số tuyến sông, kênh, rạch trên địa bàn.

Chiều 14/8, đoàn công tác Chi cục Biển, Hải đảo và Kiểm ngư phối hợp với các sở, ngành, đơn vị liên quan, kiểm tra tình hình thực tế và kết quả triển khai thực hiện Chỉ thị số 01-CT/TU của Ban Thường vụ Tỉnh uỷ về chống khai thác nguồn lợi thuỷ sản có tính huỷ diệt trên địa bàn 2 xã Phước Long và Vĩnh Phước.

Xã Đất Mũi đang tập trung triển khai nhiều giải pháp chống khai thác IUU và khai thác huỷ diệt, quyết tâm không để phát sinh vi phạm, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của ngư dân, bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản.

Trong cao điểm phòng, chống khai thác thuỷ sản có tính huỷ diệt và chống khai thác thuỷ sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), xã Tân Ân tập trung tuyên truyền, xử lý các trường hợp sử dụng ngư cụ vi phạm, song song với tìm giải pháp hỗ trợ người dân chuyển đổi sinh kế.

Hoạt động bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản và động vật hoang dã đang chuyển biến tích cực tại Cà Mau nhờ sự vào cuộc quyết liệt của lực lượng Công an, các ngành chức năng và sự đồng thuận của Nhân dân. Từ nâng cao nhận thức đến xử lý nghiêm vi phạm, nhiều giải pháp đồng bộ đã góp phần gìn giữ đa dạng sinh học và môi trường sinh thái bền vững.

Nhằm nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật cho ngư dân, các địa phương phối hợp với lực lượng Cảnh sát biển triển khai Chương trình “Cảnh sát biển đồng hành cùng ngư dân” năm 2026, tập trung tuyên truyền pháp luật về biển, đảo và các quy định trong khai thác thuỷ sản, góp phần chung tay chống khai thác IUU.

Quyết tâm chung tay cùng cả nước tháo gỡ “thẻ vàng” của Uỷ ban châu Âu (EC), tỉnh Cà Mau siết chặt quản lý tại các vùng biển. Tại cửa biển Sông Ðốc, sự thay đổi lớn nhất đến từ tư duy người đi biển. Quy định về phòng, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) giờ đây không còn là rào cản để ngư dân tìm cách "đối phó", mà trở thành “nguyên tắc bắt buộc” trước khi ra khơi.

Chiến dịch Thanh niên tình nguyện hè năm 2026 đang diễn ra sôi nổi với nhiều công trình, phần việc mang đậm dấu ấn xung kích. Tại các địa phương ven biển của tỉnh Cà Mau, tuổi trẻ các cơ quan tư pháp chọn phần việc đặc biệt: Chung tay cùng các cấp, các ngành ngăn chặn hoạt động khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), quyết tâm tháo gỡ “thẻ vàng” của Uỷ ban châu Âu (EC).

Chiều 9/7, lãnh đạo xã U Minh thành lập đoàn đến thăm hỏi, chia buồn và hỗ trợ gia đình nạn nhân L.V.M (66 tuổi), ấp Kim Đài, không may tử nạn trong quá trình khai thác thuỷ sản trên biển.

Sáng 26/6, Hải đoàn 42, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 4, phối hợp với Đảng uỷ, UBND xã Tam Giang tổ chức tuyên truyền pháp luật về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo, không theo quy định (IUU) và công tác phòng, chống tội phạm ma tuý cho cán bộ, Nhân dân và ngư dân trên địa bàn.

Nhận thức được tác hại của các hình thức khai thác mang tính huỷ diệt nguồn lợi thuỷ sản, chiều 15/6, ông Phạm Văn Nghiệp, ngụ khóm Nhà Mát, phường Hiệp Thành, đã tự nguyện đến Trạm Kiểm soát biên phòng Nhà Mát giao nộp 1 bộ dụng cụ kích điện dùng để khai thác thuỷ sản.

Trong quá trình tuần tra, kiểm soát trên vùng biển phụ trách, lực lượng Đồn Biên phòng Gành Hào đã phát hiện và xử lý một tàu cá tàng trữ công cụ kích điện trái phép, ngăn chặn kịp thời hành vi khai thác thuỷ sản mang tính huỷ diệt.

Trong 2 ngày qua, UBND xã Đất Mũi phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức ra quân thực hiện Chỉ thị số 01 của Ban Thường vụ Tỉnh uỷ về tăng cường xử lý các hoạt động khai thác nguồn lợi thuỷ sản có tính huỷ diệt, tận diệt trên địa bàn.

Vào lúc 1 giờ 00 phút ngày 12/6/2026, trong lúc tuần tra, kiểm soát trên vùng biển quản lý, Đội Phòng, chống ma tuý và tội phạm Đồn Biên phòng Nhà Mát (phường Hiệp Thành) phối hợp với Trạm Kiểm soát Biên phòng Nhà Mát đã phát hiện và ngăn chặn kịp thời một tàu cá mang theo công cụ kích điện ra khơi khai thác thuỷ sản.