Thứ tư, 20-5-26 13:59:45
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Dấu ấn Cà Mau trong hành trình dân chủ - Bài 2: Từ lá phiếu đầu tiên đến nghị trường

Báo Cà Mau Trải qua 15 nhiệm kỳ gắn liền với 80 năm lịch sử Quốc hội Việt Nam, các thế hệ đại biểu Quốc hội (ÐBQH) tỉnh Cà Mau (bao gồm cả giai đoạn thuộc tỉnh Bạc Liêu và Minh Hải) đã luôn khẳng định vai trò là cầu nối vững chắc giữa ý chí của Nhân dân vùng cực Nam với cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất. Từ những ngày đầu sơ khai của nền dân chủ đến công cuộc xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, dấu ấn của người đại biểu nơi đây luôn đậm nét trong từng quyết sách hệ trọng của quốc gia.

Những "viên gạch" đầu tiên xây dựng nền dân chủ

Ngay từ Quốc hội khoá I, dù điều kiện hoạt động còn muôn vàn khó khăn và kiến thức về nghị trường còn mới mẻ, các đại biểu của quê hương Cà Mau đã thể hiện tinh thần trách nhiệm cao cả trước vận mệnh dân tộc. Tiêu biểu là ÐBQH Cao Triều Phát, người vinh dự được bầu vào Ban Thường trực Quốc hội khoá I, mang theo lòng yêu nước nồng nàn và tinh thần đại đoàn kết dân tộc vào nghị trường.

Ông Cao Triều Phát, ÐBQH tỉnh Bạc Liêu khoá I (thứ tư từ trái sang) tham gia thảo luận tổ tại kỳ họp thứ sáu, Quốc hội khoá I diễn ra từ ngày 20-26/3/1955, tại Hà Nội. (Ảnh chụp lại tại Di tích quốc gia Ðịa điểm trận Giồng Bốm năm 1946, Ấp 7, xã Phong Thạnh, tỉnh Cà Mau).

Ðặc biệt, bà Ngô Thị Huệ, nữ ÐBQH đầu tiên của tỉnh Bạc Liêu (nay là Cà Mau), là minh chứng sống động cho khát vọng bình quyền. Sự đóng góp của bà trong việc biểu quyết thông qua Hiến pháp đầu tiên, đặc biệt là điều khoản "nam nữ bình quyền", đặt nền móng quan trọng cho công tác lập pháp của nước nhà.

Trong hồi ký, nữ nhân sĩ thừa nhận có những điều "lần đầu tiên được nghe đến, chưa đủ kiến thức để hiểu", nên sau kỳ họp thứ hai, Quốc hội khoá I, bà không ngừng học hỏi "như nuốt từng lời giảng viên" để trang bị hành trang lý luận chính trị. Tuy nhiên, khoá học chính trị mới trôi qua được 7 ngày thì bà cùng các đồng chí phải tức tốc lên đường trở về miền Nam chiến đấu. Ngay sau đó, theo sự phân công của Hội Phụ nữ Nam Bộ, bà về Bạc Liêu để báo cáo kết quả kỳ họp thứ hai của Quốc hội.

Xây dựng nhà nước pháp quyền trong thời đại đổi mới

Bước sang giai đoạn đổi mới, vai trò của ÐBQH tỉnh Cà Mau (lúc bấy giờ là tỉnh Minh Hải) càng được thể hiện rõ qua việc bám sát thực tiễn địa phương để đóng góp vào hệ thống pháp luật.

Giai đoạn Quốc hội khoá VIII (1987-1992), ÐBQH Trần Thanh Liêm (Ba Liêm) cùng đoàn đại biểu tích cực đóng góp ý kiến để xây dựng Hiến pháp năm 1992. Các đại biểu mạnh dạn đề xuất các chính sách kinh tế thoát ly cơ chế bao cấp, chuyển sang tự chủ xí nghiệp và quan tâm sát sao đến sản xuất nông sản hàng hoá, chế biến thuỷ hải sản - những ngành kinh tế mũi nhọn của địa phương.

Trên cương vị Bí thư Tỉnh đoàn Minh Hải, đồng chí Trần Thanh Liêm mang tiếng nói của tuổi trẻ quê nhà đến các buổi thảo luận tổ và hội trường Quốc hội, tập trung vào phương thức giáo dục và tổ chức hoạt động thanh niên. Ðồng chí nhấn mạnh, thời kỳ đổi mới, thanh niên cần có sự chuyển dịch mạnh mẽ về nhận thức, từ ưu tiên nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc sang chủ động xây dựng đất nước. Theo đó, thế hệ trẻ phải tự khẳng định mình thông qua việc thúc đẩy sản xuất, lưu thông hàng hoá, ứng dụng khoa học - kỹ thuật và trực tiếp tham gia vào các công trình làm thay đổi diện mạo quê hương.

Ðến giai đoạn Quốc hội khoá XIII, dưới sự dẫn dắt của Trưởng đoàn Trương Minh Chiến, Ðoàn ÐBQH tỉnh Bạc Liêu đóng góp quan trọng vào việc sửa đổi Hiến pháp năm 2013. Ðây cũng là thời điểm ghi dấu ấn bứt phá khi các đại biểu quyết liệt kiến nghị Trung ương cho phép triển khai dự án điện gió tại địa phương, mở ra thời kỳ năng lượng sạch cho vùng đồng bằng sông Cửu Long.

Ðồng chí Trương Minh Chiến, nguyên Phó Bí thư Thường trực Tỉnh uỷ, Trưởng đoàn ÐBQH tỉnh Bạc Liêu khoá XIII, khẳng định: “Thành công của dự án điện gió đầu tiên tại Bạc Liêu là kết quả của hành trình đầy bản lĩnh, bởi nếu thiếu đi sự mạo hiểm từ doanh nghiệp hay tinh thần quyết liệt trong đề xuất, đồng hành của cấp uỷ, Ðoàn ÐBQH, chính quyền tỉnh, dự án này chắc chắn đã không thể khởi công và vận hành thuận lợi”.

Trách nhiệm và trí tuệ trong thời đại số

Tiếp nối truyền thống, Ðoàn ÐBQH tỉnh Cà Mau những khoá gần đây đã và đang thể hiện sự chủ động, khoa học trong hoạt động nghị trường. Không chỉ bám sát các mục tiêu phát triển công nghệ, các đại biểu còn đặc biệt trăn trở trước những vấn đề mang tính cấp bách của vùng châu thổ, ảnh hưởng trực tiếp đến an ninh phi truyền thống của đất nước.

Tại các diễn đàn Quốc hội, tiếng chuông cảnh báo về vận mệnh của đồng bằng sông Cửu Long được gióng lên đầy quyết liệt. Nếu phải dùng từ duy nhất để khái quát đặc trưng và sự tồn vong của vùng đất này, đó chính là “nước”. Bán đảo Cà Mau đang đối diện với những mối quan ngại sâu sắc khi bước vào thời kỳ lượng phù sa bồi đắp không còn bù đắp nổi lượng phù sa bị mất đi hằng năm.

Ðứng trước thách thức “sống còn” đó, các đại biểu không chỉ kiến nghị về chính sách an ninh nguồn nước mà còn đưa ra những giải pháp thích ứng thông minh trong kỷ nguyên mới. Tiêu biểu là đề xuất thúc đẩy phong trào “Bình dân học vụ số” tại kỳ họp Quốc hội khoá XV tháng 10/2025. Ðây là tầm nhìn chiến lược nhằm phổ cập kỹ năng số cho các đối tượng yếu thế, giúp người dân vùng sâu, vùng xa không bị bỏ lại phía sau, từ đó có thêm công cụ để tiếp cận tri thức, cải thiện sinh kế và chủ động ứng phó với các biến đổi cực đoan của môi trường. Sự kết hợp giữa tư duy bảo vệ tài nguyên bản địa và khát vọng chuyển đổi số chính là minh chứng rõ nét cho trí tuệ và tinh thần trách nhiệm của các đại biểu tỉnh nhà hôm nay.

Ðoàn ÐBQH tỉnh Cà Mau nắm tình hình kinh tế - xã hội địa phương trước kỳ họp thứ mười, Quốc hội khoá XV, ngày 10/10/2025.

Nhìn lại chặng đường 80 năm qua, những đóng góp của các thế hệ ÐBQH tỉnh Cà Mau tạo nên hành trình xuyên suốt với những dấu ấn đậm nét trên nhiều phương diện. Trước hết, trong công tác lập pháp, các đại biểu luôn tham gia với tinh thần trách nhiệm cao nhất vào việc xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật, đặc biệt là đóng góp trí tuệ vào các bản Hiến pháp mang tính lịch sử qua từng thời kỳ. Song song đó, Ðoàn đại biểu tỉnh còn thể hiện bản lĩnh thông qua hoạt động giám sát và chất vấn, khi tích cực đối thoại trực tiếp với các thành viên Chính phủ để tháo gỡ những vấn đề nổi cộm, bất cập trong quản lý điều hành mà cử tri quan tâm.

Mối quan hệ mật thiết giữa đại biểu và Nhân dân không ngừng được bồi đắp thông qua việc đổi mới đa dạng các hình thức tiếp xúc cử tri, nhất là các buổi tiếp xúc theo chuyên đề để lắng nghe và phản ánh kịp thời, đầy đủ mọi tâm tư, nguyện vọng chính đáng đến nghị trường.

Từ những đóng góp thầm lặng của các đại biểu khoá I cho đến sự nhạy bén, trí tuệ của những đại biểu đương nhiệm, Ðoàn ÐBQH tỉnh Cà Mau đã và đang khẳng định vị thế vững chắc, góp phần quan trọng vào sự nghiệp xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa thực sự “của dân, do dân và vì dân”./.

Nguyễn Quốc

Bài 3: Phát huy dân chủ - Kiến tạo phát triển

Tấm lòng người dân Cà Mau với Bác Hồ

Những ngày tháng 5, khi cả nước hướng về kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, chúng tôi tìm về xã Châu Thới thăm Ðền thờ Chủ tịch Hồ Chí Minh. Ðây không chỉ là Di tích Lịch sử - Văn hoá quốc gia mà còn là biểu tượng của lòng trung kiên và tình cảm son sắt mà người dân địa đầu cực Nam Tổ quốc dành cho vị lãnh tụ kính yêu.

Lung Máng Diệc - Vết thương và sự tri ân

Những ngày tháng 4, cả nước rộn ràng không khí hướng về kỷ niệm 51 năm ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975-30/4/2026) với niềm xúc động lẫn tự hào. Nhưng giữa niềm tự hào chung của dân tộc, ở Lung Máng Diệc vẫn còn khoảng lặng của mất mát, nhắc nhớ rằng phía sau hoà bình, độc lập là những hy sinh không thể nào quên.

Tự hào tiếp nối truyền thống

Trong những ngày tháng Tư lịch sử, hành trình trở về với cội nguồn đang được người trẻ lan toả mạnh mẽ. Lịch sử không còn là những trang sách khô khan mà hiện hữu qua từng ký ức, tái hiện qua từng “địa chỉ đỏ” và truyền đi thông điệp: phải biết trân trọng, gìn giữ và tiếp nối truyền thống dân tộc.

80 năm Trận Giồng Bốm - Vọng mãi khúc tráng ca

Sáng 30/4, tại Di tích Lịch sử quốc gia Địa điểm trận Giồng Bốm (xã Phong Thạnh), UBND tỉnh Cà Mau long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 80 năm Trận Giồng Bốm (15/4/1946-15/4/2026).

Sáng ngời tinh thần “cứu nước là cứu đạo”

Cách nay tròn 80 năm, tại xã Phong Thạnh đã diễn ra trận chiến ác liệt chống thực dân Pháp xâm lược. Toà thánh Ngọc Minh bị tàn phá nặng nề, 137 chiến sĩ “áo trắng” anh dũng hy sinh. Dù không giành thắng lợi về quân sự, trận Giồng Bốm đã tạo tiếng vang khắp Nam Bộ, giáng đòn mạnh vào âm mưu của kẻ thù.

Trọn nghĩa tri ân

Thời gian qua, công tác “đền ơn đáp nghĩa” tại xã Hưng Mỹ luôn được quan tâm thực hiện, thông qua những việc làm thiết thực và giàu tính nhân văn. Từ những phần quà tri ân, những mái nhà tình nghĩa đến sự sẻ chia trong đời sống hàng ngày, tất cả góp phần chăm lo tốt hơn cho các gia đình thương binh, liệt sĩ và người có công với cách mạng, tô thắm đạo lý "uống nước nhớ nguồn" trong cộng đồng.

Sức sống cách mạng qua những địa danh anh dũng

Ði qua những năm tháng đạn bom, cùng với xương máu, hy sinh của biết bao anh hùng liệt sĩ, những địa danh như: Chống Mỹ, Anh Dũng, Quyết Chiến, Quyết Thắng... đã gắn liền với công cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc. Hơn nửa thế kỷ thống nhất, những tên gọi này vẫn vang vọng hào khí cha ông, đóng vai trò quan trọng trong việc bồi đắp truyền thống cách mạng cho các tầng lớp Nhân dân, nhất là thế hệ trẻ.

Người lưu giữ lịch sử

Với nhiều người dân Cà Mau, ông Sáu Sơn là gương mặt quen thuộc, như “người kể chuyện lịch sử” - Chủ nhiệm Câu lạc bộ (CLB) Kể chuyện lịch sử tại Bảo tàng tỉnh Cà Mau. Ông đã dành nhiều năm cuộc đời để truyền lửa đam mê lịch sử cho thế hệ trẻ.

Giồng Bốm - 80 năm vọng mãi hào khí kháng chiến

"Ai qua Giồng Bốm hôm nay/ Nhớ ngày khởi nghĩa chống Tây hôm nào". Cách nay 80 năm trận Giồng Bốm ghi dấu một mốc son chói lọi trong cuộc đấu tranh chống Pháp của Nhân dân vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc. Sự hy sinh của những nghĩa quân “áo trắng” là biểu tượng bất diệt cho tinh thần "đạo không rời đời, dân không rời nước", để lại niềm xúc động và sự tri ân sâu sắc trong lòng hậu thế. Trong tiến trình phát triển, di tích Giồng Bốm đã trở thành bảo tàng tinh thần lưu giữ những giá trị vô giá cho thế hệ mai sau.

Hào hùng chiến thắng Ðất Cháy

Tháng 4/1971, trong cái nắng như đổ lửa, cánh đồng Ðất Cháy (xã Phong Lạc cũ, nay là Xã Trần Văn Thời) ngả màu vàng sậm, những gốc rạ trơ đen, mương phèn khô nứt nẻ; bờ chuối, hàng tràm sau hậu đất lá khô rủ xuống, vàng hoe.