Giữ bản sắc văn hoá, nâng cao đời sống đồng bào Khmer Cà Mau

Đồng bào Khmer Cà Mau đang chuẩn bị đón lễ Sene Dolta năm 2026. Nhân dịp này, phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Cà Mau phỏng vấn ông Lương Văn Pho, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Cà Mau, về công tác chăm lo an sinh xã hội cũng như định hướng phát triển bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh.

• "Làm mới" sân khấu truyền thống mùa lễ Sene Dolta
• Rộn ràng tập luyện, chuẩn bị giải đua ghe Ngo mini mừng lễ Sene Dolta

- Ông có thể cho biết kế hoạch tổ chức các hoạt động thăm, chúc mừng dịp lễ Sene Dolta 2026 cũng như tạo điều kiện cho đồng bào Khmer trên địa bàn tỉnh đón lễ?

Ông Lương Văn Pho: Lễ Sene Dolta 2026 diễn ra trong 3 ngày (từ 10-12/10). Đây là nét văn hoá truyền thống, thể hiện lòng hiếu kính đối với tổ tiên và tinh thần gắn kết cộng đồng của người Khmer.

Để đồng bào đón lễ chu đáo, Sở Dân tộc và Tôn giáo đã tham mưu UBND tỉnh ban hành kế hoạch, văn bản chỉ đạo các sở, ngành và UBND các xã, phường phối hợp triển khai nhiều hoạt động với yêu cầu trang trọng, thiết thực, bảo đảm vui tươi, an toàn và tiết kiệm.

Theo kế hoạch từ ngày 5-11/10, tỉnh sẽ tổ chức các đoàn lãnh đạo thăm hỏi, chúc mừng Hội Đoàn kết sư sãi yêu nước tỉnh, các chùa Nam tông Khmer, Salatel, các vị sư, người có uy tín và gia đình chính sách tiêu biểu.

Bên cạnh đó, các địa phương tăng cường tuyên truyền ý nghĩa ngày lễ, giữ gìn bản sắc văn hoá, bảo đảm an ninh trật tự để bà con đón Sene Dolta thật đầm ấm, nghĩa tình.

Hằng năm vào dịp lễ Sene Dolta, lãnh đạo tỉnh Cà Mau tổ chức đoàn thăm hỏi các chùa và chúc mừng đồng bào Khmer. (Trong ảnh: Đồng chí Bùi Tấn Bảy, Uỷ viên Ban Thường vụ Tỉnh uỷ, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh, trao quà dịp lễ Sene Dolta năm 2025)

- Xin ông chia sẻ thêm về công tác chăm lo đời sống đồng bào Khmer dịp lễ, nhất là với hộ nghèo?

Ông Lương Văn Pho: Quan điểm của chúng tôi là chăm lo dịp lễ không chỉ dừng ở việc thăm hỏi, tặng quà, mà quan trọng hơn là phải đúng đối tượng, kịp thời và phù hợp với hoàn cảnh thực tế.

Sở đã phối hợp với chính quyền cơ sở rà soát, lập danh sách đối tượng hỗ trợ công khai, minh bạch, tránh trùng lặp. Nguyên tắc là nếu thuộc nhiều diện nhận quà thì sẽ nhận một suất có giá trị cao nhất.

Đối với những hộ khó khăn, ngành tiếp tục phối hợp với địa phương nắm bắt nhu cầu sinh kế, việc làm, nhà ở để tham mưu thực hiện chính sách an sinh dài hạn, giúp đồng bào Khmer có điều kiện vươn lên thoát nghèo bền vững.

- Tỉnh có định hướng ra sao để vừa giữ gìn nét đẹp truyền thống của lễ Sene Dolta, vừa phát huy các giá trị này trong đời sống hiện đại, thưa ông?

Ông Lương Văn Pho: Sene Dolta là dịp giáo dục thế hệ trẻ về đạo lý "uống nước nhớ nguồn". Định hướng của tỉnh là tạo điều kiện cho bà con tổ chức lễ tại gia đình, tại chùa và điểm sinh hoạt cộng đồng theo đúng phong tục, bảo đảm văn minh, tiết kiệm; đồng thời khuyến khích tổ chức các hoạt động văn hoá, văn nghệ, thể dục, thể thao phù hợp và biểu dương những tập thể, cá nhân tiêu biểu.

Các chùa Khmer đang chuẩn bị cho lễ Sene Dolta 2026.

Công tác bảo tồn văn hoá Khmer cần thực hiện toàn diện, không chỉ dừng ở nghi lễ truyền thống mà còn gắn với việc gìn giữ tiếng nói, chữ viết Khmer, nghệ thuật truyền thống và sinh hoạt văn hoá cộng đồng.

Trong đó, cần phát huy vai trò của các vị sư, ban quản trị chùa, người có uy tín, nghệ nhân, giáo viên và thế hệ trẻ trong truyền dạy, thực hành, lan toả các giá trị văn hoá.

Đặc biệt, cần giúp thế hệ trẻ hiểu về truyền thống, trân trọng bản sắc dân tộc, đồng thời tiếp cận tri thức và công nghệ để có những cách thức gìn giữ văn hoá phù hợp với đời sống hiện đại.

Chúng tôi cho rằng, bảo tồn văn hoá phải gắn với nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào. Khi người dân có điều kiện học tập, lao động và phát triển kinh tế thì những giá trị tốt đẹp của lễ Sene Dolta nói riêng và những nét đẹp văn hoá của đồng bào Khmer nói chung sẽ tiếp tục được gìn giữ bền vững và củng cố tình đoàn kết giữa đồng bào Khmer với các dân tộc anh em trên địa bàn.

Bà con đồng bào Khmer đến chùa quét dọn, vệ sinh để chuẩn bị đón lễ Sene Dolta 2026.

- Xin ông chia sẻ thêm về định hướng công tác chăm lo đời sống đồng bào dân tộc Khmer thời gian tới?

Ông Lương Văn Pho: Chăm lo cho đồng bào phải thực hiện thường xuyên và gắn liền với phát triển bền vững.

Trước hết, tỉnh sẽ thực hiện đầy đủ các chính sách dân tộc, giảm nghèo và an sinh xã hội; rà soát nhu cầu từng địa bàn, từng nhóm hộ để có giải pháp phù hợp. Đối với hộ có sinh kế chưa ổn định, cần quan tâm hỗ trợ phát triển sản xuất, chuyển đổi nghề, kết nối việc làm và ứng dụng khoa học, kỹ thuật, bảo đảm hỗ trợ gắn với điều kiện thực tế và khả năng vươn lên của người dân.

Cùng với đó, chú trọng giáo dục, đào tạo nghề và hướng nghiệp cho học sinh, thanh niên là người dân tộc Khmer; tạo điều kiện duy trì việc học, trang bị kỹ năng nghề, kỹ năng số và kết nối với cơ sở sử dụng lao động. Đây là giải pháp quan trọng để mở rộng cơ hội việc làm, nâng cao thu nhập.

Ngoài ra, tỉnh sẽ tiếp tục quan tâm nhà ở, nước sạch, chăm sóc sức khoẻ và các dịch vụ xã hội thiết yếu.

Trong triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026-2030, việc lồng ghép các nguồn vốn, chính sách và chương trình liên quan cần được thực hiện hiệu quả, tránh chồng chéo; đồng thời phát huy vai trò chủ động của người dân. Sở Dân tộc và Tôn giáo sẽ tiếp tục phối hợp với các sở, ngành, địa phương nắm bắt tình hình, tham mưu kịp thời cho UBND tỉnh thực hiện chính sách và tháo gỡ khó khăn thuộc lĩnh vực được giao.

Mục tiêu chung là nâng cao thu nhập, cải thiện điều kiện sống, mở rộng cơ hội học tập và việc làm, giúp đồng bào Khmer chủ động vươn lên, đóng góp vào sự phát triển chung của tỉnh.

- Xin cảm ơn ông!

Lam Khánh thực hiện