Bảo tồn và phát triển làng nghề dệt chiếu Ngan Dừa

Nghề dệt chiếu đã gắn bó và trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống của người dân thị trấn Ngan Dừa (huyện Hồng Dân). Phấn khởi khi làng nghề dệt chiếu vừa được công nhận là làng nghề truyền thống, Đảng bộ, chính quyền và người dân thị trấn càng quyết tâm hơn trong việc bảo tồn và phát triển làng nghề.

Làng nghề dệt chiếu truyền thống ở thị trấn Ngan Dừa. Ảnh: H.T

Là vùng trũng bị nhiễm phèn, thị trấn Ngan Dừa đã biến yếu tố bất lợi này thành thế mạnh để phát triển nghề trồng lác. Nhờ nguồn lác có sẵn tại địa phương đã giúp người dân đỡ tốn kém chi phí, chủ động hơn trong việc tìm nguyên liệu phục vụ sản xuất.

Thời gian qua, nghề dệt chiếu tại thị trấn Ngan Dừa gặp không ít thăng trầm do sự biến động của đầu ra, giá thành sản phẩm không ổn định, nguyên liệu dệt chiếu không đảm bảo cung ứng… Tuy gặp khó khăn, song, người dân nơi đây vẫn bám trụ với nghề và không ngừng tạo ra những sản phẩm chất lượng.

Được cha mẹ dạy nghề dệt chiếu từ lúc còn bé, bà Võ Thị Tư (ấp Thống Nhất) là một trong những hộ gắn bó lâu đời với nghề. Bà Tư tâm sự: “Nghề dệt chiếu đã được gia đình tôi lưu truyền qua 3 thế hệ. Tuy không phải là công việc chính, nhưng dệt chiếu đã cho gia đình tôi một cuộc sống ổn định. Cũng nhờ nó mà các con tôi được ăn học đến nơi đến chốn”.

Đầu năm 2014, Sở Công thương quyết định công nhận làng nghề dệt chiếu thị trấn Ngan Dừa là làng nghề truyền thống. Đó là phần thưởng xứng đáng ghi nhận tâm huyết của chính quyền và người dân trong việc bảo tồn làng nghề. Kết quả này vừa là vinh dự, nhưng cũng đồng thời đặt ra thách thức, nhiệm vụ mới cho địa phương trong phát triển, nâng chất làng nghề. Trao đổi về vấn đề này, ông Lê Hoàng Mến, Phó Chủ tịch UBND thị trấn Ngan Dừa, cho rằng: “Sau khi làng nghề được công nhận, chúng tôi đã khuyến khích người dân phát triển thêm nhiều sản phẩm mới có giá trị xuất khẩu phù hợp với nhu cầu hiện nay. Ngoài ra, chúng tôi cũng tham khảo với công ty thu mua nâng giá thành sản phẩm nhằm giúp bà con tăng thêm thu nhập. Bên cạnh đó, thị trấn đang thực hiện dự án “Phát triển mô hình trồng lác giai đoạn 2012 - 2015” để nhân rộng diện tích trồng lác, tạo nguồn nguyên liệu tại chỗ cho bà con”.

Hiện nay, sản phẩm chiếu ngày càng đa dạng, kiểu dáng phong phú, đáp ứng thị hiếu của thị trường. Theo đó, giá thành sản phẩm cũng được nâng lên. Cụ thể, chiếu thường có giá từ 150.000 - 200.000 đồng/đôi, chiếu chữ từ 400.000 - 500.000/đôi. Bình quân mỗi ngày, bà con dệt được 2 đôi chiếu, sau khi trừ chi phí lời khoảng 30.000 - 70.000 đồng. Nguồn thu nhập này chưa thể gọi là cao, nhưng nó giúp cải thiện đời sống, tạo công ăn việc làm cho lao động và góp phần thúc đẩy sự phát kinh tế - xã hội của địa phương.

Tuy nhiên, làng nghề vẫn còn tồn tại không ít khó khăn. Trước hết là trình độ lao động chưa cao, trang thiết bị phục vụ sản xuất lạc hậu, các công đoạn để cho ra đời sản phẩm đều bằng thủ công. Do đó, sản phẩm sẽ không mang tính cạnh tranh cao và thiếu yếu tố phát triển bền vững.

Để làng nghề phát triển, thị trấn Ngan Dừa rất cần sự hỗ trợ, trang bị máy móc của các ngành chức năng; tạo điều kiện để người dân làng nghề vay vốn, nâng cao trình độ… Đồng thời, công tác quảng bá, giới thiệu làng nghề phải thực hiện có hiệu quả hơn. Một khi những yếu tố trên được chú trọng, làng nghề dệt chiếu sẽ ngày càng khẳng định được thương hiệu và nâng cao giá trị.

Hữu Thọ