Bảo vệ môi trường cho phát triển bền vững

Xác định công tác bảo vệ môi trường (BVMT) có ý nghĩa quan trọng trong thực hiện mục tiêu phát triển bền vững, những năm qua Bạc Liêu đã quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện tốt công tác này. Tuy nhiên, trước diễn biến phức tạp và ảnh hưởng của biến đổi khí hậu, cũng như phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn mới với các dự án động lực khiến tỉnh phải đối diện với nhiều thách thức trong quản lý, BVMT.

Nhiều áp lực

Một trong những thách thức ấy là công tác quản lý và xử lý chất thải, rác thải. Chẳng hạn như trong sản xuất nông nghiệp, với sự phát triển mạnh của các mô hình nuôi tôm thâm canh, siêu thâm canh đã đặt ra nhiều khó khăn trong việc xử lý bùn thải và các chất thải rắn phục vụ nuôi tôm. Hiện nay, nhiều trang trại lớn vẫn chưa quan tâm đến việc xử lý chất thải trước khi xả thải trực tiếp ra môi trường.

Hay trong xử lý rác thải sinh hoạt, từ thực trạng của các địa phương cho thấy, công tác thu gom, xử lý chất thải rắn thông thường và chất thải nguy hại (CTNH) chưa được thực hiện triệt để, đặc biệt đối với rác thải sinh hoạt tại các vùng nông thôn chỉ được thu gom theo các tuyến có xe thu gom rác. Riêng các tuyến ở vùng sâu thì rác sinh hoạt được UBND các xã tuyên truyền, vận động người dân thực hiện mô hình xử lý rác thải sinh hoạt hữu cơ thành phân compost bằng thùng ủ nhựa, hoặc hố ủ đất. Song, nhìn chung việc xử lý các chất thải hiện nay ở vùng nông thôn chủ yếu theo hình thức đốt, hay thải trực tiếp xuống các sông, kênh và ao vườn sau nhà gây ảnh hưởng đến môi trường, sức khỏe của cộng đồng.

Đối với khu vực đô thị hay TP. Bạc Liêu, ngay cả những khu dân cư hoặc các khu đô thị mới đã đi vào hoạt động như: Khu dân cư Tràng An, Khu dân cư Phường 5, Khu dân cư Thiên Long, Khu đô thị ven sông Phường 2, Khu dân cư Hoàng Phát - Phường 1, Khu đô đô thị Vành đai ngoài Phường 1… Rồi các khu dân cư tại các trung tâm thị xã, thị trấn ở các huyện, TX. Giá Rai đã đi vào hoạt động nhưng các dự án này đều không đầu tư xây dựng hệ thống xử lý nước thải tập trung, hoặc không thực hiện đúng các nội dung theo báo cáo đánh giá tác động môi trường đã được phê duyệt. Trong khi đó, các khu dân cư và đô thị này có nguồn phát thải lớn và tạo ra nhiều áp lực trong công tác quản lý, BVMT.

Băng-rôn tuyên truyền bảo vệ môi trường trên địa bàn TP. Bạc Liêu. Ảnh: K.T

Nguồn nhân lực chưa đáp ứng

Thêm vào đó, trên địa bàn tỉnh hiện nay chưa có cơ sở vận chuyển và xử lý CTNH theo quy định của Bộ TN-MT. Do đó, các cơ sở có phát sinh CTNH phải thuê đơn vị xử lý CTNH ở tỉnh khác đến vận chuyển và xử lý. Nước thải sinh hoạt đô thị chưa được xử lý do tỉnh chưa đầu tư công trình xử lý nước thải sinh hoạt cho TP. Bạc Liêu và các đô thị khác trên địa bàn tỉnh.

Ngoài những khó khăn này, công tác quản lý và BVMT trong thời gian qua còn gặp khó do số lượng công chức thực hiện công tác quản lý môi trường cấp tỉnh còn thiếu, chưa đáp ứng nhu cầu thực tế. Từ đó công tác quản lý, giám sát môi trường ở địa phương còn chưa đồng bộ, chưa chặt chẽ và chưa xử lý kịp thời tình hình phát sinh các vụ việc gây ô nhiễm môi trường trên địa bàn.

Bên cạnh đó, mức kinh phí được phân bổ 1% từ tổng chi ngân sách nhà nước cho sự nghiệp môi trường là còn thấp, chưa đảm bảo yêu cầu công tác BVMT trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa - hiện đại hóa. Chưa đa dạng được nhiều nguồn vốn cho công tác BVMT, chưa thu hút và khuyến khích được nhiều thành phần kinh tế tham gia, vốn viện trợ ODA từ nước ngoài…

Để đảm bảo cho phát triển bền vững, Bạc Liêu cần đẩy mạnh hơn nữa đầu tư vốn, phương tiện cho công tác quản lý và BVMT. Đồng thời, tăng cường công tác thanh - kiểm tra và kiên quyết xử lý nghiêm các trường hợp gây ô nhiễm môi trường, phát huy vai trò người dân, doanh nghiệp trong việc nâng cao ý thức BVMT.

Bảo Thanh (bài viết có sử dụng tài liệu của Sở TN-MT)

----------------------------------------------------------------

Xây dựng quy hoạch, kế hoạch về bảo vệ môi trường

Để thực hiện tốt công tác BVMT và đảm bảo cho phát triển bền vững, từ nay đến năm 2030, Bạc Liêu sẽ tiếp tục thực hiện các đề án, nhiệm vụ đã nêu trong quy hoạch bảo tồn đa dạng sinh học tỉnh Bạc Liêu đến năm 2020 và định hướng đến năm 2030 đã được HĐND tỉnh thông qua. Đồng thời, thực hiện nhiệm vụ “Quy hoạch không gian biển thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 trên địa bàn tỉnh”; nhiệm vụ “Quy hoạch tài nguyên nước thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 trên địa bàn tỉnh”; “Kế hoạch ứng phó với biến đổi khí hậu giai đoạn 2020 - 2030”; nhiệm vụ “Xây dựng kế hoạch hành động ứng phó với biến đổi khí hậu giai đoạn 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 và đánh giá khí hậu tỉnh Bạc Liêu”; nhiệm vụ “Khoanh định vùng cấm, vùng hạn chế khai thác, sử dụng nước dưới đất trên địa bàn tỉnh”…

Đặc biệt, tỉnh cũng tập trung thực hiện nhiệm vụ: Mô hình xử lý rác thải hữu cơ thành phân compost ở các xã vùng nông thôn - nơi chưa có hệ thống thu gom và xử lý rác thải sinh hoạt; mô hình xây dựng hố chứa rác thải bao bì chứa thuốc bảo vệ thực vật, thuốc trừ sâu bệnh trong trồng trọt và trồng lúa nước. Tuyên truyền, hướng dẫn các tổ chức, cá nhân thực hiện tốt tiêu chí số 17 về môi trường và an toàn thực phẩm trong Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới và tiêu chí cảnh quan môi trường trong xây dựng nông thôn mới nâng cao. Tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức và kiến thức pháp luật về BVMT và đa dạng sinh học cho toàn thể cộng đồng dân cư trên địa bàn tỉnh. Phối hợp với các ngành, các cấp có liên quan hỗ trợ kinh phí trong công tác BVMT trên địa bàn tỉnh, đảm bảo các nội dung về BVMT được lồng ghép vào chương trình, kế hoạch công tác hàng năm, 5 năm của từng cơ quan, đơn vị. Thực hiện đầy đủ quy trình xây dựng, thẩm định, phê duyệt, kiểm tra, giám sát việc đánh giá tác động môi trường đối với chiến lược, các quy hoạch, chính sách, chương trình, dự án phát triển kinh tế - xã hội theo quy định…

Tú Anh (tổng hợp)