Bấp bênh đời sống công nhân nữ

Bạc Liêu có hơn 21.000 lao động nữ đang làm công trong gần 1.000 doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp tư nhân, hợp tác xã, công ty cổ phần... Trong đó, các doanh nghiệp chế biến xuất nhập khẩu, công ty may, nhựa… có đến 80% lao động nữ. Ở các doanh nghiệp này, đa phần lao động nữ phải làm việc với cường độ cao, môi trường làm việc không đảm bảo, trong khi đồng lương rất khiêm tốn.

Công nhân nữ làm việc trong môi trường lạnh (nhiệt độ thấp) ở một doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản. Ảnh: T.Q

Thời gian qua, một số doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh đã cố gắng cải thiện tiền lương cho người lao động, cũng như quan tâm hơn đến đời sống của công nhân. Tuy nhiên, việc làm trên vẫn chưa tương xứng với thời gian và công sức mà công nhân bỏ ra. Bởi, số đông họ phải làm việc với thời gian dài (10 - 12 tiếng/ngày, chưa kể tăng ca), lại thường xuyên tiếp xúc với hóa chất, môi trường nóng, lạnh cao... Trong đó, rất nhiều công nhân còn phải sống trong những căn phòng trọ ẩm thấp và không an toàn.

Em N.T (quê xã Vĩnh Hậu A, huyện Hòa Bình) chia sẻ: “Gia đình em nghèo nên 3 chị em đều đi làm công nhân. Mỗi tháng lãnh được từ 3 - 4 triệu đồng/người, ba chị em chỉ chi tiêu 3 triệu đồng/tháng, còn lại gửi về cho gia đình. Phòng trọ rất chật nhưng chúng em chỉ cần chỗ để ngủ, nấu ăn, chứ thuê phòng giá cao thì không còn tiền gửi về nhà”.

Công nhân nữ trong tỉnh đa phần xuất thân từ nông thôn, chủ yếu lao động chân tay, không có nghề chuyên sâu nên lương thấp, buộc họ chi tiêu hết sức dè sẻn mới có tích lũy. Nhiều chị em phải gửi con nhờ ông bà, người thân trông nom để đi làm.

Làm việc trong thời gian dài, môi trường độc hại cao nên hầu hết nữ công nhân đều mắc bệnh nghề nghiệp như: thấp khớp, viêm mũi, run tay, đau dạ dày... Mặc dù mắc nhiều bệnh nhưng họ lại không chữa trị vì sợ tốn tiền, phải bỏ dở việc làm và bị mất việc. Nhiều nữ công nhân sớm mất sức lao động, thậm chí có người sớm lìa bỏ cuộc sống vì biến chứng của bệnh.

Đồng lương eo hẹp, nhiều nữ công nhân phải dè sẻn trong chi tiêu. Trong ảnh: Công nhân Công ty Cổ phần thủy sản Bạc Liêu mua hàng hóa ngay trước cổng công ty. Ảnh: T.Q

Công nhân chính thức sống còn bấp bênh, còn với công nhân làm việc theo thời vụ thì đồng lương lúc có lúc không, cuộc sống càng khổ hơn.

Vì quá nghèo nên vợ chồng chị B.H (39 tuổi) đành bỏ quê dắt 3 đứa con đến thị xã Giá Rai lập nghiệp. Anh làm thợ hồ, chị làm công nhân cho nhà máy thủy sản. Đồng tiền kiếm được không đủ trang trải nên người con lớn (đã tốt nghiệp phổ thông) và người con thứ ba (15 tuổi) phải bỏ dở việc học để đi làm cùng mẹ. Cả gia đình 5 người sống chen chúc trong căn nhà trọ chưa đầy 20m2 với giá 450.000 đồng/tháng.

Chị B.H tâm sự: “Công nhân chính thức thì được đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, lúc công ty thiếu hàng cũng được hưởng 75% lương, ít nhiều cũng được chăm sóc, quan tâm mỗi khi hữu sự. Còn công nhân thời vụ như chúng tôi không có bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, các chế độ khác cũng không, đến làm thì có tiền, không làm cũng không ai để ý. Làm suốt ngày tiền công cao lắm cũng chỉ 100.000 đồng. Vì cần tiền trang trải cuộc sống nên dù bệnh tôi cũng gắng sức để làm. Bây giờ tôi mang trong người nhiều thứ bệnh mà không có tiền chữa trị”.

...Và nỗi lo “ế chồng”

Cuộc sống của nữ công nhân thiếu thốn về vật chất lẫn tinh thần. Hầu như họ chỉ biết đến công ty để làm và về nhà trọ để nghỉ, không còn thời gian tìm hiểu cuộc sống xung quanh cũng như bạn khác giới. Công việc chiếm gần hết thời gian lại sống xa gia đình đã đẩy một số nữ công nhân trẻ dễ ngã lòng, rơi vào tình cảnh yêu vội, sống kiểu “già nhân ngãi non vợ chồng”. Từ những quyết định vội vàng ấy, nhiều bi kịch xảy ra, để rồi hậu quả gánh chịu cuối cùng vẫn là chị em.

Một số nữ công nhân không bị sa ngã, vướng vào vòng xoáy tình cảm thì cũng bị rơi vào cuộc sống cô đơn. Vì miếng cơm, manh áo nên họ vô tình biến mình trở thành “cỗ máy công nghiệp”. Họ chỉ biết làm việc rồi về nhà, quỹ thời gian cứ mất dần khiến cơ hội tìm gặp bạn đời tương lai cũng vuột khỏi tầm tay.

Chị N.H (33 tuổi, ngụ xã Ninh Thạnh Lợi, huyện Hồng Dân) chia sẻ: “Tuổi còn trẻ, độc thân nên tôi cố gắng làm việc với mong muốn có nhiều tiền gửi về chăm lo cha mẹ. Đến khi nhìn lại bản thân, tuổi đã hơn 30 mà vẫn chưa có mảnh tình vắt vai, trong khi đám bạn ở quê đã yên bề gia thất. Sợ tôi “ế” nên gia đình cứ liên tục hối thúc tôi nghỉ làm về quê lấy chồng. Tôi định làm đến cuối năm nay rồi xin nghỉ luôn”.

Còn chị M.U (phường 1, TP. Bạc Liêu) đã bước qua tuổi 40 mà vẫn phòng không chiếc bóng. Nhà M.U có đến 7 chị em. Là con lớn nên từ nhỏ chị đã phải sớm lăn lộn phụ mẹ nuôi đàn em. Hết làm thợ may thì làm công nhân lột tôm, rồi sang đóng hộp, chị cứ làm quần quật bất kể thời gian. Đến khi các em khôn lớn, yên bề gia thất thì chị nghỉ làm. Song, lúc ấy tuổi tác đã thành chướng ngại vật rất lớn. Chị M.U ngậm ngùi kể: “Lúc trước cũng có vài người theo đuổi tôi. Song, do công việc bận rộn, tôi không còn thời gian dành cho chuyện tình cảm, nên vấn đề lập gia đình không đi đến đâu”.

Mỗi chị em đều có hoàn cảnh khác nhau, nhưng họ đều phải đối diện với những thiếu thốn, vất vả của đời công nhân. Hy vọng, doanh nghiệp và các cơ quan hữu quan cần có những giải pháp tích cực hơn nữa để giúp họ vượt qua khó khăn của cuộc sống. Từ đó họ sẽ cống hiến hết mình trong công việc, góp sức cho doanh nghiệp phát triển và góp phần xây dựng quê hương.

TÚ QUYÊN