Bất nhất trong áp dụng thu phí đo đạc tranh chấp đất đai

Quyết định 43 (QĐ 43) ngày 18/8/2014 của UBND tỉnh được xây dựng trên cơ sở căn cứ Nghị quyết 04 (NQ 04) ngày 16/7/2014 của HĐND tỉnh và Thông tư 02 của Bộ Tài chính hướng dẫn về phí, lệ phí thuộc thẩm quyền quyết định của HĐND tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương. Theo đó, phí đo đạc, lập bản đồ địa chính áp dụng đối với các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền giao đất, cho thuê đất mới hoặc được phép thực hiện việc chuyển mục đích sử dụng đất, nhằm hỗ trợ thêm cho chi phí đo đạc, lập bản đồ địa chính ở những nơi chưa có bản đồ địa chính có tọa độ.

Ông Phan Thanh Tùng phải dự nộp chi phí đo đạc với số tiền hơn 35,2 triệu đồng. Ảnh: M.N

Tuy nhiên, một số đơn vị tại các huyện, thị xã, thành phố lại áp dụng mức thu phí theo QĐ 43 để thu phí đo đạc trong các vụ án tranh chấp quyền sử dụng đất thuộc thẩm quyền của TAND với mức thu quá cao, gây bức xúc trong nhân dân. Mặt khác, áp dụng QĐ 43, vụ án nào có diện tích đất tranh chấp càng nhiều hoặc tranh chấp nhiều thửa đất thì chi phí đo đạc, thẩm định càng lớn.

Tính từ ngày 1/9/2014 - 1/9/2016, TAND các huyện, thị xã, thành phố đã thụ lý, giải quyết 887 vụ án dân sự có liên quan đến đo đạc đất đai, trong đó, có 416 vụ thu phí đo đạc với hơn 520 triệu đồng. Đơn cử như TAND huyện Vĩnh Lợi đang thụ lý vụ “tranh chấp về thừa kế tài sản” giữa Phan Thanh Tùng và Phan Thanh Từng (ấp Giồng Bướm A, xã Châu Thới, huyện Vĩnh Lợi) có liên quan đến hoạt động thu phí đo đạc đất với số tiền phải trả cho chi phí đo đạt 9 thửa đất, diện tích 31.000m² là hơn 35,2 triệu đồng. Ngoài ra, có một số trường hợp diện tích đất tranh chấp có giá trị ít hơn chi phí đo đạc đất tranh chấp như vụ Dương Minh Đương (xã Vĩnh Hưng A, huyện Vĩnh Lợi), diện tích tranh chấp chỉ 65,3m² nhưng chi phí đo đạc đất lên đến gần 8,8 triệu đồng. Trong khi trước đó, các vụ án có liên quan đến tranh chấp đất đai, TAND các cấp khi giải quyết, chỉ thu phí của đương sự khoảng 500 - 600 ngàn đồng/vụ để bồi dưỡng cho các thành viên Hội đồng thẩm định, đo đạc đất tranh chấp.

Điều đáng quan tâm là cuối năm 2014, khi khảo sát, Ban Pháp chế HĐND tỉnh đã phát hiện, kiến nghị Sở TN-MT về việc Cơ quan TN-MT cấp huyện áp dụng mức thu phí đo đạc theo QĐ 43 đối với hoạt động tố tụng của TAND và ngành Thi hành án dân sự là không đúng đối tượng. Sau đó, ngày 13/10/2015, Sở TN-MT ban hành Công văn số 965 hướng dẫn thu phí đo đạc trên địa bàn tỉnh. Thế nhưng một số đơn vị vẫn áp dụng mức thu phí theo QĐ 43 để thu phí đo đạc trong các vụ án tranh chấp quyền sử dụng đất và thi hành án dân sự gây ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của công dân.

Sở dĩ có sự bất nhất trong việc áp dụng mức thu phí đo đạc đất đai trong hoạt động tố tụng của TAND và ngành Thi hành án dân sự là do Chánh án TAND tỉnh ban hành Quy chế “phối hợp trong công tác đo đạc, thẩm định, định giá tài sản tranh chấp trên địa bàn tỉnh” với kết luận, chi phí cho Hội đồng đo đạc theo QĐ 43?! Trên thực tế, việc áp dụng thu phí đo đạc theo QĐ 43 trong các vụ tranh chấp đất đai phát sinh cao nhiều lần so với trước đã gây ảnh hưởng trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự, nhất là hộ nghèo, khó khăn, không có điều kiện về kinh tế.

Thiết nghĩ, để việc áp dụng pháp luật đúng quy định, đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của đương sự, lãnh đạo ngành TN-MT, TAND tỉnh sớm chỉ đạo tạm dừng ngay việc thu phí đo đạc không đúng đối tượng quy định; chấn chỉnh, có biện pháp khắc phục để bảo vệ quyền lợi của đương sự, nhất là đối với những vụ án đương sự không có điều kiện dự nộp chi phí đo đạc, thẩm định đất tranh chấp.

HẠ VÂN

Đính chính

Báo Bạc Liêu số 2900 ra ngày 31/8/2017, trên trang Tòa soạn - Bạn đọc có đăng bài “Bất nhất trong áp dụng thu phí đo đạc tranh chấp đất đai” của tác giả Hạ Vân.

Bài báo có đoạn: “Sở dĩ có sự bất nhất trong việc áp dụng mức thu phí đo đạc đất đai trong hoạt động tố tụng của TAND và ngành Thi hành án dân sự là do Chánh án TAND tỉnh ban hành Quy chế “phối hợp trong công tác đo đạc, thẩm định, định giá tài sản tranh chấp trên địa bàn tỉnh” với kết luận, chi phí cho Hội đồng đo đạc theo Quyết định số 43?!”.

Lập luận nêu trên của tác giả là thiếu và không chuẩn xác.

Nay, đính chính lại như sau: Sở dĩ có sự bất nhất trong việc áp dụng mức thu phí đo đạc đất đai trong hoạt động tố tụng của TAND và ngành Thi hành án dân sự là do TAND tỉnh khi triển khai Quy chế “Phối hợp trong công tác đo đạc, thẩm định, định giá tài sản tranh chấp trên địa bàn tỉnh” giữa 4 cơ quan: TAND - Sở Xây dựng - Sở Tài chính và Sở Tài nguyên - Môi trường vào ngày 29/8/2016, Chánh án kết luận: chi phí cho Hội đồng đo đạc chi theo Quyết định số 43.

Báo Bạc Liêu xin cáo lỗi Chánh án TAND tỉnh cùng bạn đọc.

BAN BIÊN TẬP