Cần đưa kiến thức về ung thư vào học đường

(CMO) Ngày nay khoa học đã chứng minh rằng, ung thư là một loại bệnh lý không chỉ có yếu tố di truyền mà nó còn có liên quan đến hành vi, lối sống và thói quen trong sinh hoạt hằng ngày của mỗi người chúng ta. Do vậy, việc lồng ghép với các chương trình chăm sóc sức khỏe học đường như: Giáo dục sinh sản tuổi vị thành niên, giáo dục giới tính, phổ cập kiến thức về căn bệnh phong… thì việc giáo dục kiến thức phổ thông về căn bệnh nan y nguy hiểm này cho các em học sinh là hết sức cần thiết, để qua đó các em tự biết cách điều chỉnh thái độ ứng xử trong phương pháp chăm sóc sức khỏe bản thân và cộng đồng.

Các chuyên gia y tế đã chỉ ra rằng, các yếu tố nguy cơ ung thư bao gồm tiếp xúc với hóa chất hoặc các chất khác, cũng như một vài hành vi nhất định. Ngoài ra, các yếu tố gây ung thư cũng bao gồm những thứ mà chúng ta không thể kiểm soát, như tuổi tác và tiền sử gia đình. Tiền sử gia đình có người mắc một số bệnh ung thư có thể là dấu hiệu của hội chứng ung thư di truyền có thể xảy ra ở các thế hệ tiếp theo. Tuy nhiên, tỷ lệ ung thư di truyền chỉ chiếm khoảng từ 5-20%. Đây là một tỷ lệ tương đối nhỏ. Phần còn lại là có liên quan đến thói quen sinh hoạt, khả năng vận động thể chất, chế độ ăn uống… Trong đó, các hành vi nguy hiểm phải kể đến như: Hút thuốc lá, uống nhiều rượu bia, không ăn cá, ăn quá nhiều thức ăn có chứa đường tinh luyện, ngồi một chỗ quá nhiều…

Bác sĩ khoa Ung bướu, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Cà Mau, thăm khám cho bệnh nhân ung thư phổi đang nằm điều trị tại khoa.

Bác sĩ Ngô Minh Phước, Trưởng khoa Phòng, chống bệnh không lây nhiễm, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh, thông tin: “Nhiều loại ung thư có thể được phòng ngừa bằng cách không hút thuốc, duy trì cân nặng khỏe mạnh, không uống nhiều rượu bia; ăn nhiều rau, trái cây và ngũ cốc nguyên hạt; tiêm phòng các bệnh truyền nhiễm nhất định. Không ăn quá nhiều thịt chế biến sẵn và thịt đỏ (heo, cừu, trâu, bò…), cũng như tránh phơi nắng quá nhiều. Việc phát hiện ung thư sớm rất có ích, nhất là đối với ung thư tử cung hay ung thư đại tràng”.

Bệnh ung thư thực chất là một căn bệnh rất khó để nhận biết. Theo bác sĩ Nguyễn Quan Phú, Phó Giám đốc phụ trách Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh, cho biết: “Khi ung thư mới xuất hiện, chúng thường không tạo ra triệu chứng gì. Các dấu hiệu và triệu chứng bắt đầu xuất hiện khi khối u lớn dần hoặc bị loét. Kết quả của quá trình chẩn đoán phụ thuộc vào loại và vị trí của ung thư. Một số triệu chứng là đặc trưng của khối u ác tính, một số triệu chứng khác lại thường xuyên bắt gặp ở những bệnh khác. Ung thư có thể rất khó chẩn đoán và sẽ không sai nếu coi nó là một “kẻ ngụy trang vĩ đại”.

Đối với các em học sinh phổ thông từ trung học cơ sở trở lên, nhận thức của các em đang dần hình thành một cách hoàn thiện. Nhưng đồng thời, đây cũng là giai đoạn mà các em hay thực hiện hành vi lây lan tâm lý theo số đông, như: Tập trung cùng nhau hoặc thấy người khác làm thì cũng bắt chước thực hiện theo, thích ăn nhiều bánh ngọt, các loại thực phẩm chế biến nhanh, uống nhiều chất có ga và đường… Vì vậy, việc giáo dục học đường về các biện pháp phòng tránh một số căn bệnh sẽ có hiệu quả ngay từ bây giờ cho hành vi ứng xử với hiểm họa bệnh tật của các em. Qua đó, các em cũng có thể tác động trực tiếp đến người thân, gia đình về các biện pháp phòng, tránh bệnh tật, nhất là đối với căn bệnh ung thư./.

Phương Vũ