Cảnh báo dịch cúm gia cầm tái bùng phát

(CMO) Virus cúm gia cầm H7N9 đang bùng phát mạnh ở Trung Quốc và Lào. Việt Nam tuy chưa xuất hiện chủng virus này, nhưng hiện nay, dịch cúm gia cầm H5N1 đang xảy ra ở nhiều tỉnh trong khu vực ĐBSCL, kể cả tỉnh Bạc Liêu. Trong khi đó, gia cầm từ tỉnh Bạc Liêu vào địa bàn tỉnh Cà Mau chưa được kiểm soát, nguy cơ virus cúm gia cầm xâm nhiễm và lây lan rất cao.

Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y tỉnh Cà Mau Nguyễn Thành Huy cho biết, trước những diễn biến phức tạp của dịch cúm gia cầm, Sở NN&PTNT có Tờ trình số 14/TT-SNN ngày 16/1 về dự toán kinh phí phòng, chống dịch bệnh trên gia súc, gia cầm và thuỷ sản năm 2017. Tuy nhiên, đến nay đã hơn 1 tháng, UBND tỉnh chưa phê duyệt. Trong khi đó kinh phí phòng, chống dịch, thuốc tiêu độc khử trùng năm 2016 đã hết.

Nhiều bất cập

Đáng lo ngại, dịch có thể lan nhanh từ hoạt động vận chuyển, buôn bán, tiêu thụ gia cầm và sản phẩm gia cầm nhập lậu, không rõ nguồn gốc, nhất là đối với huyện Phước Long, tỉnh Bạc Liêu (địa phương giáp ranh với tỉnh Cà Mau) đang xảy ra nhiều ổ dịch cúm gia cầm. Tình hình buôn bán, vận chuyển gia cầm bằng xe gắn máy từ địa phương này vào Cà Mau vượt kiểm soát của ngành do lực lượng thú y không đủ chức năng chốt chặn các phương tiện này để kiểm dịch.

Tiêm phòng vắc-xin là biện pháp phòng, chống dịch cúm gia cầm hữu hiệu nhất hiện nay.

Mặt khác, theo quy định của pháp luật, vận chuyển gia súc, gia cầm bằng xe chuyên dụng mới được kiểm dịch, còn bằng xe gắn máy thì không được kiểm dịch. Từ đó, việc ngăn chặn virus cúm gia cầm xâm nhiễm vào tỉnh đang gặp nhiều khó khăn.
Ngoài ra, theo quy định, hộ chăn nuôi nhỏ lẻ số lượng dưới 20 con không nằm trong diện bắt buộc tiêm phòng vaccin, mà người nuôi tự mua thuốc tiêm phòng. Trong khi đó lọ vaccin nhỏ nhất tới 200 liều, mở ra quá 24 giờ không còn sử dụng được. Quy định này đã tạo kẽ hở trong công tác tiêm phòng.

Theo thống kê mới nhất, toàn tỉnh có tổng đàn gia cầm gần 2 triệu con, nhưng tổng đàn theo diện tiêm phòng chỉ có 65.863 con.

Nguy cơ cúm gia cầm tái phát
Theo báo cáo tổng hợp, tiến độ tiêm phòng vaccin cúm gia cầm đến ngày 28/2 của Chi cục Chăn nuôi và Thú y, trong tổng đàn thuộc diện tiêm phòng toàn tỉnh 65.836 con tập trung chủ yếu vào 3 địa phương là TP Cà Mau, huyện Trần Văn Thời và U Minh. Các huyện còn lại không có gia cầm nằm trong diện được tiêm phòng vaccin cúm.

Huyện Trần Văn Thời có đàn gia cầm khoảng 1,4 triệu con, chiếm 2/3 tổng đàn gia cầm của tỉnh. Và đây cũng là địa phương duy nhất trong năm 2016 xảy ra ổ dịch cúm trên đàn gia cầm, tại xã Khánh Bình Đông, làm chết và tiêu huỷ 800 con.
Trưởng Trạm Chăn nuôi và Thú y huyện Trần Văn Thời Nguyễn Lê Nhật Trường cho biết, các năm trước tổng đàn gia cầm tăng mạnh vào dịp Tết, còn năm nay mưa trái mùa liên tiếp, người dân xuống giống lúa vụ 3 nhiều. Theo đó, việc tái đàn và vịt chạy đồng từ các địa phương khác đến rất đông, làm cho số lượng gia cầm tại địa phương tiếp tục tăng. Từ đó, tình hình vận chuyển, buôn bán, giết mổ gia súc, gia cầm tăng mạnh. Nguy cơ tái bùng phát dịch cúm gia cầm trong thời điểm giao mùa như hiện nay là rất cao, dù cho địa phương thực hiện tốt công tác phòng chống dịch bệnh.
Ông Nguyễn Thành Huy khuyến cáo, người chăn nuôi chỉ mua gia cầm giống từ các cơ sở uy tín, có nguồn gốc rõ ràng, đã qua kiểm dịch thú y. Người buôn bán gia cầm luôn mang găng tay, khẩu trang; người tiêu dùng chỉ mua gia cầm và những sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, đã được kiểm soát thú y để sử dụng làm thực phẩm. Không buôn bán thức ăn, nước uống gần khu vực bán gia cầm sống tại các chợ. Bởi theo kết quả lấy mẫu giám định dịch bệnh tại các chợ buôn bán gia cầm sống, trong 24 mẫu thì có đến 18 mẫu dương tính với virus cúm gia cầm subtype H5, chiếm 75%; có 5 mẫu dương tính với virus cúm gia cầm H5N1, chiếm 20,83%, vượt ngưỡng cho phép rất nhiều lần. Điều này cho thấy sự lưu hành của virus cúm gia cầm H5N1 ngoài môi trường rất cao.

Bài và ảnh: TRUNG ĐỈNH