Chung tay bảo vệ môi trường biển

Ngày Đại dương thế giới hằng năm là dịp để cộng đồng quốc tế nâng cao nhận thức toàn cầu về vai trò quan trọng của đại dương đối với cuộc sống con người. Năm 2025, chủ đề được Liên Hiệp Quốc lựa chọn là “Đại dương kỳ diệu: Gìn giữ nguồn sống của nhân loại” (Wonder: Sustaining What Sustains Us).

Phát triển kinh tế biển gắn với đảm bảo quốc phòng - an ninh.

KHƠI DẬY TRÁCH NHIỆM

Thông điệp “Đại dương kỳ diệu: Gìn giữ nguồn sống của nhân loại” đã truyền cảm hứng mạnh mẽ, khơi dậy trách nhiệm chung tay gìn giữ đại dương, kêu gọi các hoạt động phối hợp giữa các quốc gia và các tổ chức hành động bảo vệ hệ sinh thái biển cho toàn nhân loại trong bối cảnh đại dương đang đối mặt với những thách thức nghiêm trọng do biến đổi khí hậu và các tác động của con người.

Hưởng ứng Ngày Đại dương thế giới, Tuần lễ Biển và Hải đảo Việt Nam diễn ra trong tháng 6/2025 này là dịp quan trọng để nâng cao lan tỏa tinh thần yêu biển, thể hiện trách nhiệm gìn giữ môi trường và tài nguyên biển, đảo. Đồng thời, khẳng định mạnh mẽ quyết tâm phát triển bền vững các ngành kinh tế biển gắn với bảo vệ tài nguyên, môi trường và chủ quyền quốc gia trên biển.

Căn cứ vào định hướng của Nghị quyết 36, Hội nghị lần thứ tám Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XII) về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Nghị quyết 139 của Quốc hội về Quy hoạch không gian biển quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050; Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học - công nghệ (KH-CN), đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, Bộ Nông nghiệp và Môi trường xác định chủ đề của Tuần lễ Biển và Hải đảo Việt Nam năm 2025 là: “Công nghệ xanh để đại dương bền vững”, thông điệp nhấn mạnh vai trò tiên phong của KH-CN, đổi mới sáng tạo và các công nghệ xanh trong bảo vệ đại dương, phát triển kinh tế biển giàu mạnh, hùng cường, gìn giữ chủ quyền quốc gia trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, khơi dậy trách nhiệm cộng đồng, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và chuyển đổi xanh vì đại dương bền vững…

Rác thải nhựa ven biển gây ô nhiễm môi trường.

ĐẨY MẠNH TRUYỀN THÔNG

Để bảo vệ môi trường (BVMT) biển và khai thác, phát huy các giá trị mang lại từ biển, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị các bộ, ban, ngành, đoàn thể Trung ương và UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương quan tâm, chỉ đạo thực hiện các nội dung trọng tâm sau: Tiếp tục tăng cường tuyên truyền các định hướng, nội dung quan trọng được xác định tại Nghị quyết 36-NQ/TW, Nghị Quyết 139/2024/QH15, Nghị quyết 57-NQ/TW. Đồng thời, tập trung tuyên truyền các quan điểm, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, luật pháp quốc tế về biển, đảo; các quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Việt Nam trên biển; vị trí, vai trò, tầm quan trọng của biển, đảo và đại dương; tài nguyên, môi trường biển, đảo; các mục tiêu phát triển bền vững về kinh tế biển, bảo đảm quốc phòng - an ninh và hợp tác quốc tế hiệu quả, từng bước xây dựng Việt Nam trở thành quốc gia mạnh về biển, giàu từ biển; các chủ trương, giải pháp đột phá phát triển KH-CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; thực hiện các nghiên cứu, ứng dụng, khai thác không gian biển, nuôi biển và khai thác hải sản bền vững; vai trò của kinh tế biển trong thực hiện mục tiêu tăng trưởng các ngành, lĩnh vực và địa phương, đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng chung cả nước.

Căn cứ tình hình thực tế, đồng loạt tổ chức các hoạt động hưởng ứng cho đến hết tháng 6/2025. Cụ thể, cần tăng cường truyền thông về chủ đề, thông điệp trọng tâm của Tuần lễ Biển và Hải đảo Việt Nam gắn với Ngày Đại dương thế giới năm 2025, phù hợp với định hướng phát triển kinh tế biển, BVMT, ứng phó với biến đổi khí hậu và chuyển đổi số. Đặc biệt, chú trọng đổi mới công tác truyền thông để truyền tải thông điệp một cách sáng tạo, nhanh chóng, tin cậy và dễ tiếp cận, khuyến khích các sản phẩm truyền thông có tính tương tác cao và khả năng lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng.

Bên cạnh đó, tổ chức các hội thảo, tọa đàm, diễn đàn chuyên đề: ứng dụng KH-CN trong quản lý, sử dụng bền vững không gian biển; quản lý, khai thác và sử dụng hợp lý, hiệu quả tài nguyên, môi trường biển, hải đảo; chia sẻ các mô hình phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn tại các đảo và vùng ven biển; kiểm soát ô nhiễm chất thải nhựa, đặc biệt là ô nhiễm rác thải nhựa đại dương; bảo tồn đa dạng sinh học và phục hồi các hệ sinh thái biển; bảo tồn và phát huy các giá trị di sản văn hóa biển; khai thác, đánh bắt thủy sản an toàn, bền vững, đúng pháp luật gắn với BVMT; điều tra, nghiên cứu khoa học về biển, hải đảo phục vụ quản lý, sử dụng bền vững không gian biển, phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh; kết nối cơ sở dữ liệu mở, hệ thống thông tin không gian biển, liên kết vùng trong nghiên cứu biển sâu, ứng dụng công nghệ xanh và quan trắc thông minh.

Phục hồi các hệ sinh thái biển từ việc trồng rừng. Ảnh: T.A

Tăng cường công tác kiểm soát, giám sát, xử lý rác thải nhựa, chất thải rắn tại các khu vực ven biển và đảo; thúc đẩy mô hình kinh tế tuần hoàn tại cộng đồng ven biển và ưu tiên các sáng kiến địa phương trong BVMT biển. Triển khai các công trình, sáng kiến xanh như công viên ven biển, hệ thống thu gom rác nổi, trạm quan trắc môi trường tự động phục vụ cộng đồng và giáo dục môi trường tại chỗ. Phát động các phong trào thi đua, phong trào cộng đồng như Chiến dịch làm sạch biển, hạn chế rác thải nhựa, xây dựng cộng đồng biển xanh; tổ chức các cuộc thi sáng tác nghệ thuật, video ngắn, thiết kế kỹ thuật số về chủ đề phục hồi các hệ sinh thái biển. Khuyến khích sự tham gia của người dân, doanh nghiệp, tổ chức xã hội và các nhà sáng tạo nội dung trong tuyên truyền, lan tỏa thông điệp bảo vệ đại dương bền vững trên các nền tảng số phổ biến. Phát hiện, biểu dương, khen thưởng những tổ chức, cá nhân, cộng đồng và doanh nghiệp có những đóng góp hiệu quả trong việc tuyên truyền, quản lý, sử dụng bền vững không gian biển, sử dụng hợp lý tài nguyên, BVMT biển và hải đảo. Các cơ quan báo chí, phát thanh, truyền hình, Cổng/Trang thông tin điện tử, nền tảng mạng xã hội quốc gia, địa phương tích cực thông tin, tuyên truyền về các hoạt động của Tuần lễ Biển và Hải đảo Việt Nam, lan tỏa chủ đề “Công nghệ xanh để đại dương bền vững”; giới thiệu các mô hình, gương điển hình tiên tiến trong bảo vệ tài nguyên, môi trường biển. Khuyến khích sản xuất loạt phim phóng sự, tài liệu, chuyên đề gắn với đổi mới sáng tạo và ứng dụng công nghệ trong lĩnh vực biển, đảo…

TÚ ANH

(bài viết sử dụng tài liệu của ngành Nông nghiệp và Môi trường cung cấp)