Thứ hai, 28-9-26 03:02:00
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Đồng hồ Thái Dương: Những bí ẩn hơn trăm năm

Báo Cà Mau

Bạc Liêu có nhiều di sản văn hóa hấp dẫn du khách bởi tính độc đáo và duy nhất. Chiếc đồng hồ đá (đồng hồ Thái Dương) tại trung tâm TP. Bạc Liêu là một trong những di sản tiêu biểu ấy.

Chiếc đồng hồ đá độc đáo ở TP. Bạc Liêu. Ảnh: H.Long

Công trình của kỹ sư đầu tiên của Việt Nam

Chiếc đồng hồ đá được kỹ sư Lưu Văn Lang (5/6/1880 - 3/6/1958), là người nhận được học bổng du học ở Pháp vào năm 1904 và tốt nghiệp kỹ sư đứng hàng thứ 8/250. Khi về nước, ông tham gia nhiều công trình nổi tiếng ở trong nước cũng như khu vực Đông Dương. Ông đã thiết kế chiếc đồng hồ sử dụng ánh sáng mặt trời - đây có thể coi là “động cơ vĩnh cửu” .

Điều đặc biệt mà Bạc Liêu đã được thừa hưởng đó là có một sản phẩm đặc biệt hiếm, mà nó lại do một vị kỹ sư đầu tiên của Việt Nam, được gọi là “Bác vật Lang” làm ra. Chiếc đồng đá là một công trình trọn vẹn, duy nhất còn lại của vị kỹ sư đầu tiên, tài giỏi của nước ta. Trên thế giới này chỉ có hai chiếc đồng hồ đá tồn tại hàng nhiều thế kỷ, một chiếc ở Anh và một chiếc ở Bạc Liêu - Việt Nam. Chỉ mới điều này thôi thì ai là người Việt Nam cũng đều muốn tìm hiểu và đến chiêm ngưỡng rồi!

Với sự tính toán của Bác vật Lang, đến nay chiếc đồng hồ vẫn “chạy” chính xác! Chính xác đến không tưởng sau 110 năm! Nếu không có biến cố lớn của hệ mặt trời thì chiếc đồng hồ này sẽ “chạy” đến hàng ngàn năm sau. Chúng ta có thể dựa vào mặt trời và một điểm tựa nào đó để canh thời gian, nhưng nó chỉ chính xác vài ngày, vài tháng, sau đó lệch rất xa nếu canh theo mùa. Vậy nên độ cao của chiếc đồng hồ đá đặt ở tọa độ đó là một điều bí ẩn. Bí ẩn ấy là một điều kỳ thú cần được các nhà khoa học nghiên cứu.

Điều thứ hai chúng tôi muốn nói đến sự đặc biệt của chiếc đồng hồ đá này là mặt đồng hồ. Trên mặt đồng hồ được làm bằng gạch tàu. Điều này thì có thể dễ giải thích, để phân biệt mặt đồng và có màu sắc so với thân đồng hồ, thì ngày xưa chỉ có loại tàu và gạch bông loại nhỏ. Nếu dùng gạch bông để ngoài trời thì thời gian ngắn sẽ bong màu. Còn sử dụng gạch tàu thì màu của nó là “vĩnh cửu”.

Nhưng điều đặc biệt trên mặt đồng hồ đó là sự kết hợp 4 miếng gạch tàu cho mỗi bên mặt đồng hồ. Và mỗi bên kích thước của 4 viên gạch tàu không giống nhau và cách sắp xếp cũng khác nhau. Đây rõ ràng là chủ đích của Bác vật Lang muốn thể hiện điều gì đó trên mặt đồng hồ. Đây vẫn còn là điều bí ẩn mà chỉ có những người đương thời, nhất là Bác vật Lang mới là người biết chính xác nhất.

Du khách tham quan, tìm hiểu di tích Đồng hồ Thái Dương (Phường 3, TP. Bạc Liêu). Ảnh: H.T

Để di sản làm du lịch

Hiện nay và hướng tới, Bạc Liêu đưa ra định hướng phát triển du lịch dựa trên những di sản văn hóa địa phương, thì việc trùng tu các di tích là cần thiết. Tuy nhiên, quan trọng nhất là làm sao các di sản này phải thật sự hấp dẫn được du khách và phát huy, nâng tầm giá trị của các di tích văn hóa.

Trong vấn đề này, đối với đồng hồ Thái Dương phải giải quyết được hai điều: Chúng ta phải cho mọi người thấy được hiện trạng độ cao mà Bác vật Lang đặt đồng hồ và lý giải được tại sao chiếc đồng hồ lại đặt ở tọa độ đó; lý giải ý nghĩa của những viên gạch tàu trên bề mặt đồng hồ.

Bên cạnh đó, tôn tạo công trình ý nghĩa liên quan đến người Bạc Liêu xưa, khuôn viên đẹp để mọi người muốn check-in, trải nghiệm…, cộng với sự thổi hồn vào di tích bằng một bài thuyết minh đặc sắc, hấp dẫn với chất giọng thuyết minh mang phong cách chân tình, phóng khoáng của con người Bạc Liêu, chắc hẳn di tích này sẽ giúp ghi điểm cho ngành Du lịch Bạc Liêu.

Hữu Long

Từ biểu tượng địa lý đến chiều sâu văn hoá và tầm nhìn khát vọng

Nhiều năm qua, vật phẩm lưu niệm trong các chuyến thăm, làm việc và các hoạt động hợp tác của tỉnh Cà Mau thường là bức ảnh Mũi Cà Mau. Gần đây, các vật phẩm lưu niệm còn có thêm cây đờn kìm và hình ảnh công trình cầu vượt biển ra đảo Hòn Khoai. Những món quà tưởng chừng giản dị ấy lại gợi mở tư duy sâu sắc trong quảng bá hình ảnh của Cà Mau.

Khai mạc Liên hoan Tiếng hát tuổi cao niên tỉnh Cà Mau

Hướng tới kỷ niệm Ngày Quốc tế Người cao tuổi (1/10), tối 22/9, tại Trung tâm Hội nghị tỉnh (phường Tân Thành), Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch tổ chức khai mạc Liên hoan Tiếng hát tuổi cao niên tỉnh Cà Mau lần thứ II năm 2026. 

"Trăm năm gấm hoa" nghệ thuật sân khấu Việt Nam

Tối 22/9, tại Đoàn Cải lương Cao Văn Lầu (phường Bạc Liêu), Nhà hát Cao Văn Lầu tổ chức chương trình kỷ niệm Ngày Sân khấu Việt Nam (12/8 âm lịch) và 107 năm Ngày ra đời bản “Dạ cổ hoài lang” (15/8/1919-15/8/2026).

Chung trách nhiệm giữ gìn và làm giàu bản sắc văn hoá Cà Mau

Chiều 22/9, Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật (VHNT) tỉnh Cà Mau phối hợp Hội Sân khấu và Chi hội Nghệ nhân Đờn ca tài tử tỉnh tổ chức Lễ kỷ niệm Ngày Sân khấu Việt Nam lần thứ 17 năm 2026.

Bí thư Tỉnh uỷ Nguyễn Hồ Hải dự lễ kỷ niệm Ngày Sân khấu Việt Nam

Tối 21/9, tại Đoàn Cải lương Hương Tràm (phường Tân Thành), lễ kỷ niệm Ngày Sân khấu Việt Nam (12/8 âm lịch) năm 2026 đã diễn ra trong không khí trang nghiêm và thành kính.

Lãnh đạo UBND tỉnh Cà Mau tiếp, làm việc với Hiệp hội Màu nước Quốc tế

Sáng 21/9, đồng chí Ngô Vũ Thăng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau, đón tiếp ông Atanur Dogan, Nhà sáng lập, Chủ tịch Hiệp hội Màu nước Quốc tế (IWS Global Art Network), cùng các họa sĩ nhân chuyến sáng tác tại Cà Mau.

Đêm Gala Cà Mau Art Tour 2026: Sắc màu nơi địa đầu cực Nam Tổ quốc

Nằm trong khuôn khổ Chương trình Cà Mau Art Tour 2026, tối 20/9, đêm Gala Dinner Cà Mau Art Tour 2026 diễn ra trong không khí ấm cúng và đậm chất nghệ thuật, với sự tham gia của hơn 50 hoạ sĩ, nghệ sĩ đến từ 14 quốc gia trên thế giới.

Ấn tượng Lễ khai mạc Đại hội Thể dục Thể thao tỉnh Cà Mau lần thứ I

Sáng 20/9, tại Nhà thi đấu đa năng tỉnh Cà Mau (phường Bạc Liêu), Lễ khai mạc Đại hội Thể dục Thể thao lần thứ I năm 2026 diễn ra trong không khí trang trọng, sôi nổi. Lễ khai mạc được Báo và phát thanh, truyền hình Cà Mau trực tiếp trên sóng CTV.

3 hoạ sĩ Cà Mau góp mặt tại Triển lãm Tranh màu nước Quốc tế lần thứ 5

Chiều 19/9, tại Trung tâm Nghệ thuật đương đại Thành phố Hồ Chí Minh, Triển lãm Tranh màu nước Quốc tế lần thứ 5 đã chính thức khai mạc, mở cửa đón công chúng tham quan 202 tác phẩm xuất sắc của các tác giả đến từ 45 quốc gia và vùng lãnh thổ.

“Dấu vân tay sống” của một vùng đất

Giữa lòng đêm tĩnh mịch của không gian rừng nguyên sinh, những chiếc xuồng ba lá chầm chậm rời bến. Hai bên là rừng tràm.