Dưới nếp chân chim là một thời hoa lửa

Trong những ngày đầu xuân ấm áp, hành trình “Về nghe Mẹ kể” của tuổi trẻ Cà Mau lại tiếp tục lăn bánh, mang theo lòng biết ơn và những câu chuyện chưa kể về một thời hoa lửa. Không chỉ là chuyến thăm hỏi, đây còn là nhịp cầu kết nối để những người trẻ soi mình vào tấm gương hy sinh thầm lặng của Mẹ Việt Nam Anh hùng (VNAH).

• Bằng cả tấm lòng và sự tri ân vô hạn dành cho Mẹ Việt Nam Anh hùng
• Tri ân các Mẹ Việt Nam Anh hùng, người có công với cách mạng
• Tri ân các Mẹ Việt Nam anh hùng và thương, bệnh binh

Máu đổ nhưng chí không sờn

Trong căn nhà nhỏ tại ấp Phú Thạnh (Xã Lương Thế Trân), Mẹ VNAH Lê Thị Tuỳ thường ngồi lặng yên nhìn xuống đôi bàn tay chằng chịt vết sẹo. Ở tuổi xưa nay hiếm, ký ức của mẹ không còn minh mẫn về những việc đời thường, nhưng những trận đòn roi và đặc biệt là chuyện mười cây đinh xuyên thấu đầu ngón tay do năm xưa bị kẻ thù tra tấn thì vẫn còn vẹn nguyên như mới hôm qua.

Mẹ Tuỳ tham gia kháng chiến khi tuổi đời còn rất trẻ, độ tuổi đẹp nhất của người phụ nữ. Chiến tranh cướp đi của mẹ tất cả những gì bình dị nhất: chồng, con lần lượt hy sinh. Nỗi đau mất mát không làm mẹ gục ngã, mà trái lại càng hun đúc thành ngọn lửa căm thù, biến người phụ nữ hiền lành thành chiến sĩ giao liên kiên trung. Mẹ nhận mọi nhiệm vụ, treo cờ cách mạng, làm công tác dân vận, tuyên truyền..., bất chấp hiểm nguy rình rập.

Những ngày bị giặc bắt, kẻ thù dùng mọi thủ đoạn tàn bạo để tra tấn mẹ. Dã man nhất là việc chúng buộc mẹ phải tự dùng đinh đóng xuyên qua mười đầu ngón tay. Mỗi nhát búa nện xuống là một lần đau đớn thấu tận tâm can, máu tuôn trào ướt đẫm cả bàn tay.

Ðoàn viên, thanh niên lắng nghe lời dạy của Mẹ VNAH Lê Thị Tuỳ: “Mình khai ra đồng đội thì mình sống, nhưng lương tâm mình chết”.

Giọng mẹ run run khi nhắc lại: “Ngày nào chúng cũng bắt tôi tự đóng đinh cúc vào mười đầu ngón tay. Ðau đớn lắm, nhưng tôi tự nhủ phải cắn răng chịu đựng, không được để chúng khinh rẻ mình”.

Trong suốt những ngày tháng bị dày vò thân xác ấy, mẹ không hề rơi một giọt nước mắt. Không khóc vì sợ hãi, đau đớn, mẹ giữ lại những giọt nước mắt ấy như lời khẳng định về sự kiên định không gì lay chuyển nổi trước kẻ thù.

Khi được hỏi vì sao có thể can trường đến thế, mẹ cười hiền hậu: “Mình làm cách mạng đồng nghĩa với chấp nhận hy sinh. Mình khai ra đồng đội thì mình sống, nhưng lương tâm mình chết”.

Ký ức nằm lại giữa những trang lưu niệm

Ở tuổi 90, đôi mắt Mẹ VNAH Ðoàn Thị Cưỡng (xã Trí Phải) đã mờ, nhưng ký ức về những người thân yêu chưa bao giờ phai nhạt. Với mẹ,  quý giá nhất là cuốn sổ lưu niệm cũ kỹ của Tiểu đoàn 307 anh hùng.

Mẹ run run lật từng trang giấy đã ngả màu thời gian, dừng lại thật lâu ở cái tên Liệt sĩ Nguyễn Văn Vĩnh. Ðó là chồng mẹ, hy sinh vào năm 1965, khi mẹ đang mang trong mình mầm sống thứ năm của hai người.

Mẹ VNAH Ðoàn Thị Cưỡng chia sẻ về chiến công của Liệt sĩ Nguyễn Văn Vĩnh (chồng mẹ) khi lật đến tiểu sử của ông trong cuốn sổ lưu niệm của Tiểu đoàn 307.

Nỗi đau chưa nguôi ngoai, gánh nặng nuôi con chưa một ngày vơi bớt, thì đến năm 1972, người con trai lớn của mẹ, anh Nguyễn Thanh Dân, vĩnh viễn nằm lại chiến trường ở tuổi 17.

"Ngày đó gian khổ lắm, nhưng làm cách mạng thì đâu có sợ hy sinh", giọng mẹ nghẹn lại khi nhớ về những ngày vừa nuôi con nhỏ, vừa làm "lá chắn sống", bảo vệ anh em chiến sĩ ngay giữa lòng địch.

Giữa cuộc sống hoà bình hôm nay, câu chuyện của mẹ không chỉ là niềm tự hào của gia đình mà còn là ngọn lửa rực cháy truyền lại cho thế hệ trẻ. Nhìn những đoàn viên, thanh niên quây quần bên hiên nhà, mẹ Cưỡng nở nụ cười hiền hậu. Bởi mẹ biết, sự hy sinh của chồng, con và của bao người đã kết trái ngọt, để sắc xuân hôm nay tươi thắm trên mảnh đất này.

Những "kho báu sống" giữa đời thường

Mỗi chuyến hành trình “Về nghe Mẹ kể” lại mang đến không khí rộn ràng cho những nếp nhà của Mẹ VNAH. Tham gia chuyến hành trình, đoàn viên Chi đoàn Báo và phát thanh, truyền hình Cà Mau cùng các cơ sở Ðoàn địa phương và nhà tài trợ đến thăm hỏi, trò chuyện, đặc biệt là lưu lại ký ức của các mẹ qua câu chuyện, hình ảnh và những thước phim tư liệu.

“Ðược ngồi bên, nắm bàn tay gầy guộc của mẹ, chúng tôi càng thấm thía những hy sinh thầm lặng mà sách vở khó có thể diễn tả hết”, chị Nguyễn Thuý Huỳnh, Bí thư Xã đoàn Trí Phải, xúc động.

Hoạt động thăm hỏi các Mẹ VNAH được duy trì như hành trình tri ân xuyên suốt trong hoạt động của nhiều cơ sở Ðoàn.

Khác với những chuyến về nguồn tri ân thông thường, điểm nhấn của chương trình là những phút giây lắng đọng khi đoàn viên, thanh niên ngồi quây quần nghe các mẹ kể chuyện. Những câu chuyện về năm tháng hào hùng, về hình ảnh người chiến sĩ ra đi không hẹn ngày trở lại... trở thành bài học lịch sử sống động nhất.

Hành trình khép lại nhưng dư âm vẫn còn mãi. Ðó là lời hứa của tuổi trẻ hôm nay: không chỉ tri ân bằng lời nói mà còn bằng sự phụng dưỡng, chăm sóc và bằng quyết tâm kế thừa sự nghiệp cách mạng của cha ông.

Hoà bình hôm nay được xây đắp bằng máu và nước mắt của biết bao người con anh hùng và bằng cả sự bao dung, nhẫn nại của những người mẹ. "Về nghe Mẹ kể" chính là cách để người trẻ học cách trân trọng hiện tại và vững bước hướng tới tương lai./.

Trịnh Hải