Hào hùng những bài ca…

“Giải phóng miền Nam chúng ta cùng quyết tiến bước. Diệt đế quốc Mỹ phá tan bè lũ bán nước…”.

Những năm tháng chiến tranh đã lùi vào quá khứ. Những anh hùng, liệt sĩ cũng đã yên nghỉ dưới lòng đất mẹ sau khi trọn nghĩa với quê hương. Nhưng, chí khí đấu tranh quật cường và tinh thần vì nước hy sinh ấy thì bất tử! Và những khúc ca hùng tráng hát về ngày lịch sử trọng đại - ngày giải phóng non sông, thống nhất đất nước cũng trở thành bất hủ, mỗi lần ngân lên lại có sức lay động cảm xúc người nghe thật mãnh liệt, nhắc nhớ về những năm tháng hào hùng của dân tộc…

Giữ nhiều chức vụ quan trọng trong Đảng và Nhà nước, nhưng nhiều người biết đến ông Lưu Hữu Phước (1921-1989) chỉ với cương vị là một nhạc sĩ. Bởi tên tuổi của ông đã để lại dấu ấn quá đặc biệt qua những bản hùng ca về đất nước, những ca khúc gắn liền với những mốc vàng của lịch sử dân tộc (“Dưới cờ Đảng vẻ vang”, “Lên đàng”, “Non sông gấm vóc”, “Tình Bác sáng đời ta”, “Tiếng gọi thanh niên”…). Trong số những nhạc phẩm viết về chủ đề giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước, thì “Giải phóng miền Nam” nhạc sĩ Lưu Hữu Phước viết năm 1961 được xem là ca khúc chính thức của Mặt trận Dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam thời ấy. Đã hơn 40 năm qua, vậy mà mỗi lần nghe lại những ca từ hào hùng trong “Giải phóng miền Nam” ta lại như được hòa chung khí thế hừng hực của đoàn quân tiến công giải phóng miền Nam năm ấy: “Vùng lên, nhân dân miền Nam anh hùng, vùng lên xông pha vượt qua bão bùng. Thề cứu lấy nước nhà, thề hy sinh đến cùng, cầm gươm ôm súng xông tới. Vận nước đã đến rồi, bình minh chiếu khắp nơi…”. Như một sự tiên đoán và có sức mạnh hơn một lời hiệu triệu để nhân dân cùng vùng lên tranh đấu cho ngày thống nhất đất nước sẽ không xa, nhạc của Lưu Hữu Phước luôn hừng hực khí thế như thế! Sau này, năm 1966 nhạc sĩ tiếp tục sáng tác ca khúc “Tiến về Sài Gòn” cũng với tinh thần đầy “lửa” ấy: “Tiến về Sài Gòn, ta quét sạch giặc thù, hướng về đồng bằng ta tiến về thành đô. Nước nhà còn chờ, trận cuối là trận này...”. Không một chút nao núng trước bom đạn của kẻ thù, chỉ một tư thế tiến công như thế! Ta có thể hình dung ra được hàng hàng lớp lớp những chiến sĩ hiên ngang tiến về giải phóng miền Nam trong những giai điệu, ca từ hào hùng ấy!

“Ta đi trong muôn ánh sao vàng rừng cờ tung bay, rộn ràng và mê say những bước chân dồn về đây…”. Nếu là người Việt Nam, tôi tin chắc rằng ai cũng nghe tim mình rộn rã, lòng mình như reo vui mỗi khi được nghe nghệ sĩ ưu tú Tạ Minh Tâm thể hiện nhạc phẩm này, “Đất nước trọn niềm vui” (sáng tác của nhạc sĩ Hoàng Hà), một khúc ca khải hoàn trên cả tuyệt vời! Từng câu, từng chữ trong bài hát mừng ngày đất nước “rạng rỡ Việt Nam” nghe mà tự hào, rồi rưng rưng xúc động, vì đó chung quy lại là sự thiêng liêng khi gọi hai tiếng: Việt Nam! “Hội toàn thắng náo nức đất nước, ta muốn bay lên say ngắm sông núi hiên ngang, ta muốn reo vang hát ca muôn đời Việt Nam, Tổ quốc anh hùng. Ôi quê hương giặc phá bao lần  mà vẫn ngoan cường…”, để rồi trong niềm vui ấy, “ta muốn ôm hôn mỗi tấc đất quê hương, ta muốn ca vang bước chân những người chiến sĩ giải phóng kiên cường…”. Đoạn kết của những thước phim tư liệu chiến tranh, “Đất nước trọn niềm vui” lại vang lên thắm thiết như một cái kết huy hoàng rạng rỡ của đất nước! Tiết mục văn nghệ chào mừng Ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, thống nhất đất nước hàng năm ở bất kỳ nơi nào trên đất nước, hay dù xuất hiện ở bất kỳ bối cảnh nào, khúc khải hoàn này vẫn y nguyên giai điệu hào hùng, làm dâng trào cảm xúc, một cảm xúc rất… Việt Nam trong mỗi chúng ta!

Lại có một hành khúc như “Sài Gòn quật khởi” của nhạc sĩ Hồ Bắc ra đời những năm miền Nam đang sục sôi đỏ lửa đã như nung nấu ý chí quân dân ta: “Rầm rập bước chân ta đi rung chuyển đường phố Sài Gòn. Khi con chim én báo mùa xuân về, tin vui chiến thắng bay từ quê nhà. Sài Gòn ơi, ta đang bước trên đường chiến đấu…”. Đang trên đường chiến đấu mà tinh thần đầy hiên ngang như nắm chắc phần thắng như thế, cứ như hồi kèn thúc giục ý chí đấu tranh của quân ta! Chưa đến hồi kết (ca khúc được viết năm 1968) nhưng nhạc sĩ tiên đoán rất chính xác rằng, những thời khắc vàng của lịch sử đã đến rất gần “ta đang sống những ngày lịch sử, ta xông tới bước trên đầu thù, ta phất cao lá cờ thắng lợi trên Sài Gòn”. Một “Sài Gòn quật khởi” là thế! Không còn tựa đề nào hay hơn, và cũng không tìm đâu hay hơn những ca từ độc đáo hơn thế!

Còn nhiều lắm những bài ca được các nhạc sĩ sáng tác bằng trái tim yêu Tổ quốc viết mừng ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, đó cũng có thể gọi là những khúc anh hùng ca bất hủ của nhạc đỏ Việt Nam. “Bão nổi lên rồi”, “Tiến về Sài Gòn”, “Sài Gòn quật khởi”, “Đất nước trọn niềm vui”, “Như có Bác trong ngày vui đại thắng”, “Giải phóng miền Nam”… được viết bằng ngòi bút của trái tim, và được cất lên bởi những giọng ca vàng của nhạc Việt như Tạ Minh Tâm, Quang Lý, Cao Minh, Tô Thanh Phương hay những lớp ca sĩ trẻ hơn như Đức Tuấn, Đàm Vĩnh Hưng… luôn làm sống lại những thời khắc lịch sử sáng ngời vẻ vang đầy tự hào của dân tộc Việt Nam.

CẨM THÚY