Cảnh báo về an ninh nhận thức với người dùng mạng xã hội

Thượng tá Triệu Mạnh Tùng, Phó Cục trưởng Cục A05, Bộ Công an đề cập đến khái niệm bảo vệ "an ninh nhận thức", đồng thời cảnh báo nguy cơ người dùng bị các nền tảng xã hội "trói" trong vòng điều hướng thông tin của các thuật toán, từ đó tác động tiêu cực đến nhận thức và hành vi.

• Luật An ninh mạng 2025: Bước ngoặt kiến tạo quốc gia số
• Thủ tướng: Công tác an ninh mạng là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên và cấp bách
• Gần 250 học viên Trung tâm GDTX được tuyên truyền về an ninh mạng
• Tuyên truyền an ninh mạng và phòng, chống bạo lực học đường

Phiên thảo luận “Giải pháp tăng cường bảo vệ người dùng trên không gian mạng”.

Hưởng ứng lời kêu gọi của đồng chí Lê Minh Hưng, Thủ tướng Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo an ninh mạng quốc gia tại Lễ mít-tinh hưởng ứng Ngày An ninh mạng Việt Nam năm 2026, chiều 14/8, Tạp chí điện tử An ninh mạng Việt Nam tổ chức Hội thảo “Kiến tạo niềm tin số - Doanh nghiệp Việt chung tay bảo vệ người tiêu dùng”, tập trung thúc đẩy vai trò và trách nhiệm của doanh nghiệp trong bảo vệ người sử dụng trên môi trường số.

Đây là một trong những hoạt động mở đầu của Chuỗi hoạt động hưởng ứng Ngày An ninh mạng Việt Nam năm 2026 với chủ đề “Vì một không gian mạng nhân văn cho mỗi người”, do Tạp chí điện tử An ninh mạng Việt Nam tổ chức dưới sự chỉ đạo của Hiệp hội An ninh mạng quốc gia.

Người dùng đang bị “trói” trong vòng nhận thức từ các thông tin bị điều hướng

Phát biểu tại hội thảo, Thượng tá Triệu Mạnh Tùng, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05), Bộ Công an cho rằng, một điều đáng lo ngại là người dùng rất dễ bị nền tảng xã hội "trói" trong một vòng nhận thức từ các thông tin mà họ cung cấp. Những nội dung mà chúng ta tiếp cận hằng ngày thực chất được đưa lên một cách chủ động bởi các nền tảng thuật toán. Nếu không nhận thức được điều này, người dùng sẽ liên tục nhận được những thông tin bị điều hướng, từ đó tác động tiêu cực tới hành vi và nhận thức.

Thượng tá Triệu Mạnh Tùng, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05), Bộ Công an phát biểu.

An ninh nhận thức đang bị đe dọa trực tiếp bởi làn sóng tin giả, tin xấu độc tràn lan trên không gian mạng. Do đó, bảo vệ an ninh mạng hiện tại không chỉ là bảo vệ hệ thống thông tin kỹ thuật mà còn là bảo vệ con người hoạt động trên môi trường số.

Thượng tá Triệu Mạnh Tùng khẳng định, khi toàn bộ "gia tài", tài sản của đất nước và người dân được đưa lên môi trường số, công việc bảo vệ nhận thức chính là xây dựng hàng rào bảo vệ chắc chắn nhất cho mỗi cá nhân.

Tại hội thảo, Đại tá, Tiến sĩ Nguyễn Hồng Quân, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Bộ Công an cho rằng, trên không gian mạng, bất kỳ ai cũng có thể trở thành nạn nhân của tội phạm mạng. Do đó, xây dựng không gian mạng nhân văn cho mỗi người chính là trong không gian đó, mỗi người chúng ta được sống nhân ái, tử tế hơn, cảm thấy an toàn hơn.

Đại tá, Tiến sĩ Nguyễn Hồng Quân, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Bộ Công an phát biểu.

Theo Đại tá Nguyễn Hồng Quân, khi đời sống số phát triển, dữ liệu cá nhân được lan truyền ở nhiều nơi để phục vụ cho hoạt động số và rất dễ bị kẻ xấu lợi ích để "cá thể hóa" các đoạn kịch bản lừa đảo trực tiếp vào bản thân người dùng, gia đình và con cái họ. Vì vậy, Đại tá Quân khẳng định công việc bảo vệ dữ liệu cá nhân chính là bảo vệ "quyền mới của con người" trong thời đại số.

Phó Cục trưởng A05 cho biết, trước điểm Luật bảo vệ dữ liệu cá nhân của Việt Nam ra đời, có khoảng 80% dân số thế giới được các đạo luật tương tự bảo vệ. Đến thời điểm hiện tại, con số này đã tăng lên 98% dân số thế giới sống ở vùng lãnh thổ có quy định bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Đại tá Quân tin tưởng: "An toàn an ninh mạng không chỉ là an toàn hệ thống mà chính là an toàn cho mỗi người khi tham gia với đời sống số. Con người phải vừa là trung tâm, vừa là đích đến cuối cùng của mọi sự phát triển và bảo vệ an toàn mạng”.

Doanh nghiệp cùng tạo “lá chắn số” cho người dùng

Chia sẻ với các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ số, Đại tá Nguyễn Hồng Quân cho rằng: “Doanh nghiệp phải tạo ra lợi ích song hành cho người dùng và "không thể kiếm lợi nhuận mà lại làm cái việc gì đó ảnh hưởng đến quyền và lợi ích của người tiêu dùng".

Còn theo Thượng tá Triệu Mạnh Tùng, hiện nay an ninh mạng không còn là vấn đề riêng của từng hệ thống hay từng doanh nghiệp. Một vụ việc có thể bắt đầu từ một tài khoản giả mạo trên mạng xã hội, khai thác dữ liệu cá nhân, sử dụng hạ tầng viễn thông và kết thúc bằng một giao dịch tài chính. Một lỗ hổng của doanh nghiệp có thể trở thành điểm khởi đầu của chuỗi rủi ro ảnh hưởng đến nhiều tổ chức và người sử dụng.

Từ thực tiễn hoạt động trên không gian mạng, lãnh đạo A05 đề nghị cộng đồng doanh nghiệp tập trung vào 4 yêu cầu trọng tâm: chủ động tích hợp an ninh mạng ngay từ quá trình phát triển sản phẩm, dịch vụ; chuyển từ phòng vệ thụ động sang chủ động phát hiện, cảnh báo và ngăn chặn nguy cơ từ sớm, từ xa; tăng cường kết nối, chia sẻ thông tin và phối hợp giữa các chủ thể; đồng thời gắn bảo đảm an ninh mạng với bảo vệ dữ liệu và người sử dụng.

Trong đó, trước xu hướng tấn công ngày càng tự động hóa, “tốc độ phòng thủ phải nhanh hơn tốc độ tấn công”; doanh nghiệp cần đẩy mạnh ứng dụng AI, phân tích dữ liệu và công nghệ phòng, chống gian lận để phát hiện, cảnh báo và ngăn chặn nguy cơ trước khi thiệt hại xảy ra.

Ký kết hợp tác chiến lược “Hành động vì an toàn không gian mạng: Phổ cập kỹ năng số toàn dân và phát triển công nghệ an ninh mạng chiến lược Make in Vietnam”.

Hội thảo tập trung trao đổi các giải pháp giúp doanh nghiệp chuyển từ xử lý sự cố sang chủ động phòng ngừa và bảo vệ khách hàng; tăng cường bảo vệ tài khoản, dữ liệu, giao dịch và các hoạt động của người sử dụng trên môi trường số.

Trong khuôn khổ chương trình, Tạp chí điện tử An ninh mạng Việt Nam công bố và tổ chức ký kết chương trình “Chung tay xây dựng Lá chắn số cho mọi nhà - Vì một tương lai số an toàn”; triển khai các hoạt động hợp tác về phổ cập kỹ năng số toàn dân và phát triển công nghệ an ninh mạng chiến lược Make in Vietnam.

Tạp chí đồng thời phối hợp giới thiệu “Bộ nguyên tắc nhận diện phòng, chống lừa đảo trực tuyến”, góp phần cung cấp những kiến thức và kỹ năng thiết thực giúp người dân chủ động nhận diện, phòng tránh các hình thức lừa đảo trên môi trường số./.

Nguồn: Báo Nhân dân

Link bài viết gốc