Cấp nước sạch cho dân

UBND tỉnh vừa phê duyệt chủ trương đầu tư Dự án cấp nước sinh hoạt cấp bách khu vực nông thôn tỉnh Cà Mau giai đoạn 2026-2030, với mục tiêu xây dựng các hệ thống cấp nước hoàn chỉnh phục vụ cấp nước sinh hoạt cho người dân nông thôn tại các khu vực thiếu nước sinh hoạt, khan hiếm nước, vùng bị hạn hán, xâm nhập mặn trên địa bàn tỉnh Cà Mau.

• Chủ động ứng phó hạn, mặn mùa khô 2026
• Nâng cao năng lực phòng cháy, chữa cháy rừng mùa khô
• Quyết tâm bảo vệ rừng mùa khô
• Rèn luyện kỹ năng cho lực lượng giữ rừng mùa khô

Theo đó, sẽ xây dựng mới 5 công trình và nâng cấp, mở rộng 1 công trình cấp nước tập trung nông thôn, với tổng công suất 11.200 m3/ngày đêm; số hộ dân được cấp nước khoảng 6.000 hộ, tại các xã: Ðất Mới, Năm Căn, Ðá Bạc, Khánh Hưng, Trần Văn Thời, Ðất Mũi, Khánh An, Biển Bạch. Tổng mức đầu tư trên 110 tỷ đồng, thời gian thực hiện từ năm 2026-2028.

Ðặc thù ấp Thanh Tùng, xã Biển Bạch không có nước ngọt; việc cấp nước qua hệ thống cũng khá xa, hệ thống ống nhỏ, nên nguồn nước này chưa đáp ứng nhu cầu sử dụng của người dân, nhất là vào cao điểm mùa khô.

Giữa cao điểm mùa khô, những hộ dân bên bờ Tây sông Trèm Trẹm (ấp Thanh Tùng, xã Biển Bạch) phải "căng mình", chắt chiu từng ca nước ngọt trong sinh hoạt, khi những lu chứa nước mưa trong nhà đang cạn dần qua từng ngày.

Ông Trần Văn Khởi (ấp Thanh Tùng, xã Biển Bạch) phải canh hứng nước vì đường ống cấp nước nhỏ, xa khu vực lắp đặt, chưa đáp ứng nhu cầu sử dụng của người dân.

Ðiều đặc biệt ở ấp Thanh Tùng là không có mạch nước ngầm ngọt, dù bà con cố gắng khoan sâu lấy nước nhưng hầu như nước đầy phèn, mặn chát, không thể dùng cho sinh hoạt. Thế nên, người dân xứ này bao đời chỉ còn cách hứng nước mưa, chứa trong lu để xài dần; vào mùa khô thì càng sử dụng tiết kiệm cho nấu ăn và uống.

Gần đây, địa phương được đầu tư hệ thống nước nối mạng tập trung, nhưng do đường ống nhỏ, rất xa trạm khai thác nên còn bộ phận hộ dân chưa tiếp cận được. Tại tuyến bờ Tây sông Trèm Trẹm, bà con phải chật vật với chuyện “canh nước”, hoặc khi đường ống bị tắc thì phải bỏ ra số tiền không nhỏ để mua nước từ nơi khác chở đến.

Tại xã Khánh Thuận (cũ), nay thuộc xã U Minh và Xã Nguyễn Phích, người dân sống phân tán theo diện tích rừng sản xuất, không có nguồn nước ngầm có chất lượng ngọt, nước mặt bị nhiễm phèn nặng nên bà con chủ yếu trữ nước mưa để sử dụng. (Ảnh: Tại gia đình ông Nguyễn Văn Ðồng, Ấp 19, Xã Nguyễn Phích, các lu trữ nước ngọt đã khô cạn).

Ngoài nhu cầu sinh hoạt, bà con còn tận dụng can đựng nước lấy từ ao, đìa trong rừng để phục vụ chăn nuôi. (Ảnh chụp tại hộ ông Nguyễn Văn Ðồng, Ấp 19, Xã Nguyễn Phích).

Do khu vực không có mạch nước ngầm ngọt, mùa khô, hộ Bà Trần Thị Ngọc Sương, ấp 19, xã Nguyễn Phích tích trữ nước được vận chuyển từ những cái ao sâu trong những cánh rừng. Nước mưa trữ trong những cái lu chỉ dành cho nấu ăn, uống. Khi hết thì phải ra mua từ bờ Tây Sông Trẹm, phần lớn từ An Giang chở qua.

Không có nguồn nước ngọt được khai thác, những cái lu dùng để trữ nước mưa là hình ảnh quen thuộc và là tài sản quý giá của mọi gia đình tại ấp Thanh Tùng (xã Biển Bạch). Xưa nay, quen dần, nơi này còn được gọi là xóm lu.

Qua rà soát của ngành chuyên môn, hiện toàn tỉnh còn 2% dân số sống trong khu vực không có nước nguồn để khai thác, sử dụng, phải sử dụng nước mưa. Thiếu nước sinh hoạt trong mùa khô, cuộc sống người dân gặp nhiều khó khăn, vất vả./.

Trần Nguyên thực hiện