Thứ bảy, 3-10-26 17:48:49
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Giới trẻ với nghịch lý lựa chọn ngành nghề

Báo Cà Mau

Bắt đầu một năm học mới, các trường đại học (ĐH) trong cả nước đang tất bật chuẩn bị khai giảng với gần 400 ngàn sinh viên. Trong khi đó, các trường cao đẳng, trung cấp chuyên nghiệp (CĐ, TCCN)… vẫn “mót” thí sinh ở nhiều lĩnh vực đào tạo dù chỉ tiêu tuyển là không cao. Nguyên nhân là do phần lớn bạn trẻ đều nghĩ rằng: “ĐH là con đường duy nhất”(?) và điều này đã trở thành chướng ngại vật ngăn cản bước tiến tương lai của họ.

Sinh viên Trường cao đẳng Nghề Bạc Liêu trong giờ thực hành. Ảnh: T.T

Trong số hơn 500 ngàn thí sinh rớt ĐH thì có khoảng 50% thí sinh vẫn “nuôi” ước vọng cử nhân bằng việc tiếp tục ôn thi chờ những kỳ thi sau. Điều này vừa tạo gánh nặng cho gia đình, xã hội, vừa lãng phí nguồn nhân lực của đất nước. Đa số học sinh do không có sự định hướng nghề nghiệp rõ ràng, nên khi trượt ĐH đã chọn đại một ngành, một trường để học, hoặc cố gắng thi đậu vào trường có chữ “đại”. Thế là, có ngành thí sinh đổ xô, chen chân học, có ngành chỉ lác đác thí sinh, dẫn đến mất cân đối ngành nghề nghiêm trọng trên thị trường lao động.

Tại Trường CĐ Nghề Bạc Liêu, sau 3 năm tuyển sinh và chú trọng đầu tư đào tạo ở 3 ngành nghề trọng điểm do Tổng cục Dạy nghề quy hoạch như: Kỹ thuật máy lạnh và điều hòa không khí; Sửa chữa lắp ráp máy tính; Cơ điện nông thôn. Đồng thời trường còn mở nhiều lớp đào tạo nghề “thời thượng” như: Điện công nghiệp, Điện tử, Công nghệ ô tô, nhưng chỉ thu hút được khoảng 130 sinh viên/năm. Điều đáng nói là hầu hết số sinh viên ra trường gần như đều tìm được việc làm. Đơn cử như năm 2014 là khóa tốt nghiệp đầu tiên của Trường CĐ Nghề sau khi được thành lập, nhiều sinh viên khi tham gia thực tập ở Nhà máy bia, Điện gió, các xí nghiệp, công ty xuất nhập khẩu thủy sản… trên địa bàn tỉnh đều được các đơn vị này nhận ngay với mức lương khởi điểm: 3 triệu đồng/tháng.

Bạn Tống Thành Hiên, sinh viên lớp Kỹ thuật máy lạnh và điều hòa không khí, cho biết: “Sau khi tốt nghiệp THPT, vì điều kiện kinh tế gia đình nên tôi không thi ĐH. Nhưng đến bây giờ tôi thấy mình rất may mắn, sau 3 năm học CĐ nghề, dù chưa được nhận bằng tốt nghiệp chính thức, nhưng tôi đã được Công ty Chế biến thủy sản Trường Phú nhận ngay sau khi kết thúc đợt thực tập. Bây giờ tôi đã có thu nhập hơn 3 triệu đồng/tháng để phụ giúp gia đình”. Còn bạn Trần Quang Phát, ngay từ khi ngồi trên ghế CĐ nghề, đã có thể làm thêm ở các cửa hàng điện máy. Với sự hoạt bát của tuổi trẻ, Phát còn mở được cửa hàng phụ tùng điện máy nhỏ trên tuyến Quốc lộ 1A với tổng thu nhập hơn 10 triệu đồng/tháng.

Thực tế cho thấy, trong khi nhiều cử nhân ĐH ra trường thất nghiệp thì có không ít học sinh, sinh viên CĐ, TCCN ra trường có việc làm ngay. Nhiều bạn chỉ học 2 năm trung cấp kinh tế nhưng rất dễ xin việc ở các doanh nghiệp, cơ sở tư nhân. Thị trường lao động hiện nay đang tồn tại nghịch lý, đó là có rất nhiều người thất nghiệp hoặc mất việc làm, nhưng nhiều doanh nghiệp tuyển dụng lao động có nghề và lao động phổ thông lại không tuyển được lao động. Một trong những nguyên nhân dẫn đến chỉ số PCI của tỉnh Bạc Liêu sụt giảm năm 2013 là do chỉ số thành phần chính sách lao động địa phương không được doanh nghiệp, nhà đầu tư đánh giá cao. Hiện nay Bạc Liêu đã có hơn 40% lao động đã được đào tạo (đào tạo ngắn hạn), nhưng chất lượng lao động của tỉnh không đáp ứng nhu cầu của doanh nghiệp, hầu hết khi sử dụng phải qua đào tạo lại. Bên cạnh đó, thị trường xuất khẩu lao động ở các nước tiên tiến như: Hàn Quốc, Nhật Bản, Australia… vừa qua đều tìm kiếm lao động tốt nghiệp các trường nghề như: CĐ chế tạo máy, chế biến thực phẩm, hàn công nghệ, CĐ điều dưỡng… nhưng số lượng lao động Bạc Liêu tham gia xuất khẩu lao động ở các thị trường đòi hỏi khá cao này gần như không đạt yêu cầu.

Đã đến lúc cần có sự nhìn nhận đúng đắn hơn trong chọn lựa nghề nghiệp ở giới trẻ. Sự định hướng của ngành chức năng, xã hội cũng cần rõ ràng hơn trong việc công khai nhu cầu, phân bổ, sử dụng lao động… để hướng nghiệp có hiệu quả cho học sinh THPT. Việc cho mở quá nhiều trường ĐH ở khắp các tỉnh, thành cũng là một trong những nguyên nhân dẫn đến thực trạng nhiều cử nhân, thạc sĩ đang phải đi làm công nhân… không có tay nghề.

HOÀNG UYÊN

Trăng sáng vùng sâu

Mùa Trung thu về, những chuyến xe, chuyến đò mang theo sắc áo xanh tình nguyện vượt đường xa, không quản ngày mưa đến với vùng sâu, vùng xa, nơi cửa biển Cà Mau. Từ sự kết nối giữa các tổ chức Đoàn, địa phương và đồng hành của doanh nghiệp, chương trình “Lồng đèn thắp sáng ước mơ” đã mang niềm vui Trung thu đến với thiếu nhi có hoàn cảnh khó khăn, tiếp thêm động lực để các em cố gắng học tập, nỗ lực vươn lên.

Thượng uý công an gần dân

Là một trong những cá nhân xuất sắc được Bộ trưởng Bộ Công an tặng danh hiệu “Chiến sĩ thi đua toàn lực lượng Công an nhân dân” năm 2026, Thượng uý Lê Vũ Ca, Công an xã Ðá Bạc, là gương sáng về tinh thần trách nhiệm, ý chí vượt khó và sự tận tuỵ với công việc. Ðằng sau danh hiệu ấy còn là câu chuyện về một người từng được thắp sáng niềm tin, nay trở thành người trao niềm tin, nghị lực và hy vọng cho những hoàn cảnh khó khăn hơn mình.

Phát huy chuyên môn trên hành trình nhân ái

Thực hiện hiệu quả công tác tình nguyện gắn với chuyên môn và an sinh xã hội, thời gian qua, các cơ sở đoàn trên địa bàn tỉnh Cà Mau đã duy trì nhiều hành trình hướng về cơ sở đầy ý nghĩa, mang kiến thức, kỹ năng và sự sẻ chia đến với người dân.

Sức trẻ hướng về Tết Độc lập

Từ những bước chạy sôi nổi trên sân hội thao đến những tuyến đường cờ được chỉnh trang sạch đẹp, cán bộ, đoàn viên, người lao động và Nhân dân Cà Mau đang hướng về Quốc khánh 2/9 bằng những phần việc cụ thể. Trong đó, tuổi trẻ tiếp tục phát huy vai trò xung kích, biến niềm tự hào dân tộc thành hành động thiết thực vì cộng đồng.

Kết nối những nhịp cầu yêu thương

Trước thềm năm học mới 2026-2027, Chi đoàn Báo và phát thanh, truyền hình Cà Mau phối hợp Khách sạn Phú Cường và các xã đoàn tiếp tục hành trình đong đầy nghĩa tình.

Thắp sáng đường quê, chung tay xây dựng nông thôn mới

Hưởng ứng cao điểm ra quân tình nguyện xây dựng nông thôn mới, đồng chí Phạm Tuấn Tài, Phó Chủ tịch Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Cà Mau, Bí thư Tỉnh đoàn, đã đến xã Trí Phải dự, nghiệm thu và động viên lực lượng đoàn viên, thanh niên thực hiện các công trình, phần việc.

Ði giữa tự hào

“Mỗi lần bước chân vào căn nhà của gia đình liệt sĩ, nghe kể những câu chuyện chiến đấu, hy sinh kiên cường của các anh, các chị, tôi càng cảm nhận sâu sắc giá trị của hoà bình, thêm tự hào, biết ơn những người con ưu tú của quê hương. Hành trình tìm hiểu, phục dựng từng bức chân dung các liệt sĩ vì thế trở nên thiêng liêng, ý nghĩa”, anh Biện Quốc Huy, thành viên Tổ phục hồi ảnh mẹ Việt Nam anh hùng và liệt sĩ tại xã Trí Phải, trải lòng về hoạt động mà anh cùng các bạn đang triển khai.

Đưa “làn sóng công nghệ” về vùng nông thôn mới kiểu mẫu Vĩnh Thanh

Chỉ trong 2 tuần triển khai chiến dịch mùa hè năm 2026, hơn 60% hộ dân trên địa bàn xã đã được hướng dẫn sử dụng các ứng dụng công nghệ và giao dịch trên môi trường số; đồng thời thành lập 73 nhóm Zalo khu dân cư với gần 5.000 đại diện hộ dân tham gia; thăm, tặng quà 10 gia đình chính sách trên địa bàn.

Biến đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” thành hành động thường xuyên

Hoà chung không khí tháng Bảy tri ân, Đoàn Thanh niên UBND tỉnh Cà Mau tổ chức nhiều hoạt động ý nghĩa nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ.

Chị Nguyễn Thị Thuý Duy giữ chức Chủ tịch Hội LHTN Việt Nam tỉnh Cà Mau nhiệm kỳ 2026-2029

Chiều 30/6, Đại hội Đại biểu Hội Liên hiệp Thanh niên (LHTN) Việt Nam tỉnh Cà Mau lần thứ I, nhiệm kỳ 2026-2029 diễn ra phiên làm việc trọng thể. Đại hội hiệp thương cử 68 thành viên tham gia Uỷ ban Hội khoá I. Chị Nguyễn Thị Thuý Duy, Phó Bí thư Tỉnh đoàn, được tín nhiệm giữ chức Chủ tịch Hội LHTN Việt Nam tỉnh Cà Mau.