Thứ ba, 17-11-26 10:09:25
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Lần đầu xem chiếu bóng

Báo Cà Mau Một chiều đầu tháng 10/1966, được tin Ðội chiếu bóng Cà Mau - Ninh Bình thực hiện buổi chiếu đầu tiên ở Vịnh Dừa, cách cơ quan chúng tôi hơn 2 cây số, ai nấy đều háo hức. Bởi, chúng tôi đều sinh ra và lớn lên ở nông thôn, không ai biết chiếu bóng là gì. Còn bởi phim ảnh của miền Bắc xã hội chủ nghĩa, hậu phương lớn của miền Nam, tất cả vì miền Nam ruột thịt.

Không biết thông tin có cuộc chiếu bóng được phổ biến bằng cách nào, mà vừa qua tầm hoạt động của máy bay địch, từng đoàn xuồng từ Giáp Nước đổ ra, từ phía Nam sông Ðồm chèo đến, một đoạn kênh từ đầm vào nhà chú Ba Diệp hơn 100 m, những chiếc xuồng đã đâm mũi vào bờ dày đặc. Cùng lúc, người dân dưới Ðất Cháy đi bộ lên, từ rạch Thị Tường xuống, ngót mấy trăm già, trẻ, trai, gái, thiếu nhi đã chật cứng trên cái sân rộng. Hồi hộp, chờ đợi.

Trước mắt tôi là một màn ảnh rộng, trông na ná với màn ảnh đèn chiếu của anh Tám Khánh; phía trước cách chừng 10 m có 2-3 người đang chăm chỉ làm điều gì đó. 2 chiếc loa sắt được gắn trên 2 gốc cây 2 bên, nếu để ý còn nghe tiếng máy phát điện đặt đâu đó ở góc vườn. Tôi không nhớ rõ có lời khai mạc, mở đầu gì không; nhưng nhớ khi bắt đầu, một luồng ánh sáng rọi thẳng vào màn ảnh, hàng ngàn bong bóng sáng nhảy múa rồi hình ảnh con người, cây lá xuất hiện, trông rất đẹp và mới lạ. Vậy là chúng tôi đã biết về chiếu bóng.

Khi tựa phim “Chung một dòng sông” xuất hiện, trong mắt tôi như có cái gì chựng lại. Những bài ký, bài thơ tôi đọc trong Văn nghệ Quân Ðội, trong các quyển sách hay những bài viết, hình ảnh trong báo ảnh Việt Nam từ miền Bắc gửi vào như đã được kiểm chứng từ cái tựa phim ấy. Dòng sông chia cắt 2 miền Nam - Bắc từ lâu đã trở thành tình sử, thơ, ca, nhạc, hoạ... hiện lên trước mặt. Thú thật, vào thời điểm này tôi không đủ hiểu biết cách diễn xuất của các nhân vật, nhưng chỉ cái tên “Chung một dòng sông” thôi cũng đã đi vào tình cảm, khát vọng thống nhất, kể cả hy sinh tính mạng để đổi lấy hoà bình, Nam - Bắc về lại một nhà. Chính chúng tôi cũng đem hết sức trẻ cho nhiệm vụ cao cả và thiêng liêng đó. Tôi lập luận, dòng sông trong phim là lấy từ ý tưởng sông Bến Hải, bởi nó là nhân chứng phân chia 2 miền Nam - Bắc, là ranh giới của hoà bình và chiến tranh, là ý chí thống nhất và dã tâm chia cắt của kẻ thù, mới có chuyện “Chung một dòng sông”.

Minh hoạ: Minh Tấn

Nhưng sự hấp dẫn của hình ảnh cũng chưa đủ làm cho bộ phim đi vào lòng người. Tôi đặc biệt ngưỡng mộ người thuyết minh giọng Bắc, dễ nghe, truyền cảm. Với những cung bậc lúc trầm lắng, tha thiết, lúc cao trào, sục sôi. Khán giả không chỉ xem, nghe mà như nhận được cả tấm lòng của miền Bắc xã hội chủ nghĩa.

Màn ảnh bật lên chữ “Hết”, đêm chiếu bóng kết thúc, mọi người vẫn còn nán lại, nuối tiếc. Trên đường về cơ quan, đôi tay chèo trên tay tôi theo nhịp buông nhẹ trên mặt đầm mà như sợ khuấy động dòng sông trong phim.

Xin cảm ơn anh Nguyễn Văn Huệ và anh Phạm Như Cương, những người con của quê hương Ninh Bình kết nghĩa đã giúp chúng tôi hiểu biết về nghệ thuật thứ bảy và ấn tượng in đậm buổi ban đầu.

Nguyễn Thái Thuận

Hẹn một ngày về!

Hành trình thu thập mẫu sinh phẩm, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ mở ra hy vọng cho nhiều gia đình. Nỗi trăn trở của những người quản trang, ký ức nghẹn ngào của đồng đội và niềm mong mỏi của thân nhân cùng hướng về một điều là trả lại tên cho các anh, đưa các anh về với gia đình. 

Những ngày ở Trường Bổ túc văn hoá công nông 1

Ðầu tháng 9/1975, tôi về nhận nhiệm vụ ở Trường Bổ túc văn hoá công nông 1 (tỉnh Minh Hải cũ), với mức lương 83 đồng.

Khúc tráng ca dưới làn đạn

Tháng 10/1961, trên vùng đất Ðầm Dơi, cuộc đấu tranh chính trị trực diện đã diễn ra trong hoàn cảnh vô cùng khốc liệt. Hàng ngàn người dân, phần lớn là phụ nữ và nông dân, từ các ngả đường, những dòng kênh, con rạch, chèo xuồng tiến về Chi khu Ðầm Dơi, mang theo những khẩu hiệu đòi chấm dứt càn quét, khủng bố, đàn áp. Họ không mang theo súng đạn. Vũ khí của họ là lòng yêu nước, ý chí đấu tranh và niềm tin vào lẽ phải.

Dấu ấn những con tàu không số

Tháng 4/2025, tỉnh Cà Mau tổ chức lễ đón nhận bằng xếp hạng Di tích Quốc gia đặc biệt cho Bến Vàm Lũng. Trong nghi thức thả thuyền và hoa tưởng niệm các liệt sĩ “tàu không số” hy sinh trên biển Cà Mau, có 2 người lính già khó nhọc dìu nhau lên tàu tham dự. Họ muốn được ra biển khơi, muốn thêm một lần sống lại tuổi đôi mươi khốc liệt mà đầy tự hào, muốn được gửi lòng mình vào những cánh hoa tưởng nhớ những đồng đội vì nhiệm vụ thiêng liêng mà hoà máu xương vào biển cả.

“Hoa lửa” trên đường 1C huyền thoại

Ra đời trong phong trào "5 xung phong" chống Mỹ cứu nước, ngày 13/5/1966, Ðại đội Nguyễn Việt Khái 1 hành quân về R. Các đại đội Nguyễn Việt Khái 2 và 3 cũng lên đường nhận nhiệm vụ ở tuyến vận tải 1C trong đội hình Liên đội 1 Thanh niên xung phong (TNXP) Tây Nam Bộ vào giữa năm 1967. Sau đó, các đại đội Quyết thắng 1, 2 và 3 hoạt động theo phương thức hợp - tan ở địa bàn Cái Lớn - Ba Ðình nối tuyến 1C về Cà Mau.

Ðêm tháng Mười

Giữa năm 1959, cách mạng miền Nam nói chung, địa bàn huyện Ngọc Hiển nói riêng, phải đương đầu với những khó khăn chồng chất. Luật 10/59 của chính quyền Ngô Ðình Diệm do Mỹ dựng lên đã tổ chức các chiến dịch "Tố cộng, diệt cộng", tiến hành càn quét, đánh phá liên miên; bọn tề điệp, ác ôn ngóc đầu dậy, nhất là tổ chức tự vệ hương thôn, trước họng súng và trong cửa nhà tù của chúng, những người dân lương thiện, bất cứ ai cũng đều có thể bị chúng quy là Việt cộng.

Lần đầu xem chiếu bóng

Một chiều đầu tháng 10/1966, được tin Ðội chiếu bóng Cà Mau - Ninh Bình thực hiện buổi chiếu đầu tiên ở Vịnh Dừa, cách cơ quan chúng tôi hơn 2 cây số, ai nấy đều háo hức. Bởi, chúng tôi đều sinh ra và lớn lên ở nông thôn, không ai biết chiếu bóng là gì. Còn bởi phim ảnh của miền Bắc xã hội chủ nghĩa, hậu phương lớn của miền Nam, tất cả vì miền Nam ruột thịt.

Nhớ thương đồng đội

Năm 1978, cựu chiến binh Nguyễn Ngọc Như, ấp Láng Giài, xã Hoà Bình, khi ấy đang độ tuổi đôi mươi, thực hiện nhiệm vụ tại Sư đoàn 4 (Quân khu 9) chiến đấu trên chiến trường biên giới Tây Nam. Hơn nửa thế kỷ trôi qua, ký ức về những ngày tháng chiến đấu vẫn vẹn nguyên trong tâm trí. “Ðồng đội tôi năm đó được 35 người, giữa chiến trường ác liệt, nhiều người đã ngã xuống ngay trên tay tôi. Ðến nay, đồng đội tôi chỉ còn lại 3 người”, bà Như rơm rớm nước mắt.

Lắng nghe lịch sử giữa trùng khơi

Hành trình “Biển đảo quê hương” với chủ đề “Theo dấu chân anh hùng - Tuổi trẻ sắt son niềm tin với Ðảng” của Tuổi trẻ tỉnh Cà Mau vừa qua đưa đoàn viên, thanh niên (ÐVTN) đến với Côn Ðảo (Thành phố Hồ Chí Minh), nơi mỗi phần mộ, mỗi câu chuyện đều gắn với những năm tháng đấu tranh đầy gian khổ nhưng rất đỗi hào hùng của dân tộc.

“Buổi phát thanh gởi về Nam”

Tháng 8/1959, cách mạng miền Nam chịu tổn thất nặng nề do Mỹ - Diệm thực hiện chính sách khủng bố tàn bạo, bắn giết, bắt tù đày tất thảy những người chúng cho là "Việt cộng". Nghị quyết 15 của Trung ương nhằm chuyển hướng chiến lược của cách mạng miền Nam còn trong giai đoạn triển khai...