Truyền hình
Không chỉ là món ăn, mắm cá lóc còn gắn với nghề truyền thống đã tồn tại bền bỉ qua thời gian ở nhiều địa phương vùng ngọt hoá của tỉnh Cà Mau, nơi con cá lóc đồng đã có mặt trong đời sống người dân từ bao đời nay. Nghề làm mắm trở thành sinh kế quan trọng, đồng thời là sợi dây kết nối văn hoá, được gìn giữ trong nhiều gia đình bền bỉ với nghề.
- Ðặc sản mắm lóc Thới Bình
- Mắm cà - món ngon lưu dấu tuổi thơ tôi
- Chị Trần Thu Ba: Kiếm tiền triệu từ nghề làm mắm cá đồng
- Mắm cá lóc đồng U Minh vào OCOP
Giữ gìn văn hoá ẩm thực địa phương
Mắm cá lóc Thới Bình là đặc sản nổi tiếng của Cà Mau. Tại xã Thới Bình, nghề làm mắm cá lóc đã có tuổi đời trăm năm, đi cùng bao đổi thay của vùng đất với những cơ sở sản xuất nhỏ gìn giữ nghề từ đời này sang đời khác.
Ðể làm được hũ mắm tròn vị, phải qua nhiều công đoạn đòi hỏi sự kiên nhẫn và hiểu nghề. Nguyên liệu là con cá lóc đồng tự nhiên, thịt săn, ít mỡ. Sau khi làm sạch, cá được ướp với muối hột, thính, đường, rượu và gia vị đặc trưng theo bí quyết, rồi cho vào khạp ủ đủ ngày, đủ nắng.
Những hũ mắm cá lóc được ủ đủ thời gian mới cho ra sản phẩm ngon.
Mỗi công đoạn đều gắn với sự tỉ mỉ, kinh nghiệm và cả cái tâm của người làm, như lời bà con làm nghề chia sẻ: "Làm mắm phải có cái tâm. Chỉ cần sai một chút muối, thiếu vài giờ nắng là hương vị không còn tròn đầy”. Chính sự kỹ lưỡng ấy tạo nên màu mắm đẹp, mùi thơm nhẹ và vị đậm đà khó lẫn của con mắm cá lóc đồng.
Không chỉ là sinh kế, nghề làm mắm cá lóc còn góp phần gìn giữ nét văn hoá ẩm thực địa phương.
Chị Nguyễn Thị Dợt, chủ Cơ sở mắm cá lóc Yến Khoa, xã Thới Bình, chia sẻ: “Gia đình tôi làm nghề hơn 24 năm. Giữ nghề truyền thống vừa là trách nhiệm với ông bà, vừa là niềm tự hào khi sản phẩm quê mình được khách hàng gần xa tin dùng. Tết năm nay, cơ sở chuẩn bị lượng hàng đảm bảo đáp ứng nhu cầu thị trường, hy vọng đưa hương vị quê đến với nhiều gia đình hơn”.
Nâng tầm nghề truyền thống
Ông Nguyễn Thanh Nhân, Phó Chủ tịch UBND xã Thới Bình, cho biết: "Xác định mắm cá lóc là sản phẩm đặc trưng của địa phương, xã luôn hỗ trợ chủ thể về thực hiện bao bì, truy xuất nguồn gốc, tiêu chuẩn vệ sinh, để sản phẩm giữ được hương vị truyền thống nhưng vẫn phù hợp thị trường. Ðây cũng là cách tạo thêm việc làm cho người dân và góp phần phát triển kinh tế địa phương. Thời gian gần đây, sản phẩm mắm cá lóc Thới Bình được gắn mã QR, mẫu mã thiết kế mới, giúp giá trị thương mại tăng rõ rệt".
Sản phẩm mắm cá lóc đạt chuẩn OCOP trở thành món quà Tết được nhiều người tiêu dùng ưa chuộng.
Những năm gần đây, các cơ sở sản xuất mắm mạnh dạn tham gia chương trình OCOP, từ đó chuẩn hoá quy trình sản xuất, cải tiến bao bì, gắn tem truy xuất nguồn gốc, đưa món ăn dân dã này trở thành sản phẩm OCOP đặc trưng, mở rộng thị trường tiêu thụ, góp phần tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân. Ðiều đáng quý là dù áp dụng các tiêu chuẩn, quy trình khắt khe hơn để đáp ứng thị trường, các cơ sở vẫn kiên trì giữ gìn bí quyết truyền thống để giữ trọn hương vị đặc trưng.
Từ món ăn quen thuộc trong bữa cơm nhà, mắm cá lóc trở thành món quà Tết được nhiều gia đình ưu ái lựa chọn. Theo đó, để đáp ứng nhu cầu người tiêu dùng dịp Tết, các cơ sở sản xuất mắm cá lóc tăng công suất, chuẩn bị nguồn cá nguyên liệu từ sớm, bố trí thêm lao động thời vụ để kịp đáp ứng đơn hàng. Dù bận rộn, người thợ vẫn giữ nguyên sự tỉ mỉ trong từng công đoạn để sản phẩm đạt chất lượng như ý.
Món ngon được chế biến từ mắm cá lóc.
Chị Bùi Hồng Diệp, lao động tại Cơ sở mắm cá lóc Yến Khoa, chia sẻ: “Làm mắm cực nhưng vui. Khi thấy sản phẩm mắm mình làm ra được bà con chọn làm quà biếu ngày Tết, tôi cảm thấy nghề này rất đáng trân trọng".
Không chỉ mang lại thu nhập ổn định cho nhiều hộ gia đình, nghề làm mắm còn góp phần giữ gìn văn hoá ẩm thực địa phương. Trong bối cảnh hội nhập mạnh mẽ, việc một sản phẩm truyền thống được nâng tầm thành OCOP, có thương hiệu rõ ràng, lại càng khẳng định giá trị bền vững của nghề. Ðó cũng là bước đệm để mở ra những trang mới cho nông sản quê hương.
Trúc Linh
Xem thêm bình luận