Kiến tạo động lực cho phát triển

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, Cà Mau đang dồn sức đầu tư phát triển giáo dục và khoa học - công nghệ (KH-CN), hướng tới nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tạo động lực thúc đẩy phát triển nhanh và bền vững.

• Ứng dụng khoa học - công nghệ, chuyển đổi số để phát triển
• Đổi mới, sáng tạo, ứng dụng khoa học - công nghệ để bứt phá
• Thúc đẩy khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số

Đẩy mạnh đầu tư và đổi mới giáo dục

Xác định giáo dục là nền tảng của mọi tiến bộ xã hội, Cà Mau kiên trì đầu tư dài hạn cho sự nghiệp trồng người, từ giáo dục phổ thông đến giáo dục chuyên nghiệp. Ngành giáo dục tỉnh tập trung đổi mới căn bản phương pháp dạy và học theo hướng phát triển năng lực, phẩm chất, tư duy sáng tạo, kỹ năng thực tiễn và kỹ năng sống cho người học; tăng cường ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo (AI) trong giảng dạy; chuyển mạnh từ dạy học truyền thụ sang dạy học gắn với thực tiễn.

Các trường nghề đẩy mạnh ứng dụng KH-CN vào các thiết bị tự chế để nâng cao công tác giảng dạy.

Ðặc biệt, nhiều mô hình dạy học tiên tiến như STEM/STEAM, dạy học dự án, dạy học tích hợp liên môn, gắn lý thuyết với thực tiễn địa phương đang được triển khai rộng rãi. Ngành còn chú trọng nâng cao chất lượng dạy và học ngoại ngữ, nhất là tiếng Anh, nhằm giúp học sinh tự tin hội nhập khu vực và quốc tế. Công tác hướng nghiệp được đẩy mạnh để hỗ trợ học sinh lựa chọn môn học và ngành nghề phù hợp với xu thế phát triển.

Học sinh vui thích với các ứng dụng KH-CN vào hoạt động STEAM.

Bên cạnh đó, hiện toàn ngành đang tích cực ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số, đạt nhiều kết quả tích cực: tăng tính chủ động, tương tác của học sinh; mở rộng khả năng tiếp cận tri thức thông qua kho học liệu số; cá nhân hoá quá trình học tập; nâng cao hiệu quả quản lý nhà trường... Qua đó, hình thành môi trường giáo dục linh hoạt, hiện đại, phù hợp yêu cầu kỷ nguyên số.

Học sinh được học tập trên môi trường số và ứng dụng các trang thiết bị công nghệ hiện đại.

Ông Lê Hoàng Dự, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Ðào tạo, cho biết: “Ngành giáo dục tỉnh đang đối mặt với nhiều thách thức như: áp lực về nội dung, chương trình mới; thiếu hụt giáo viên bộ môn (Âm nhạc, Mỹ thuật), hạn chế về nhân lực chất lượng cao; năng lực ứng dụng công nghệ chưa đồng đều ở cán bộ, giáo viên; cần hoàn thiện kho tài nguyên số chung chất lượng cao.

Tuy nhiên, toàn ngành đang nỗ lực vượt khó, chủ động sắp xếp lại chương trình, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo, tiếp tục đầu tư hạ tầng, phát triển tài nguyên số và xây dựng văn hoá số trong nhà trường, hướng tới nền giáo dục đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế nhưng vẫn phù hợp với điều kiện địa phương”.

Theo kế hoạch đến năm 2030, Cà Mau dự kiến dành hơn 560 tỷ đồng cho phát triển giáo dục nghề nghiệp, với mục tiêu đào tạo khoảng 28 ngàn người/năm. Trong đó, phấn đấu nâng tỷ lệ lao động có kỹ năng nghề và kỹ năng công nghệ thông tin, đáp ứng nhu cầu thị trường lao động hiện đại.

Bước chuyển mạnh mẽ trên lĩnh vực KH-CN

Cùng với giáo dục, Cà Mau có bước chuyển mạnh mẽ trong tư duy phát triển KH-CN, xác định đây là nền tảng xuyên suốt trong quản lý, sản xuất, kinh doanh và đời sống xã hội. Trên tinh thần đó, nhiều chương trình, kế hoạch về phát triển KH-CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được triển khai đồng bộ, gắn với yêu cầu thực tiễn của địa phương.

Hội Liên hiệp Phụ nữ thường xuyên tổ chức các buổi hướng dẫn nâng cao trình độ công nghệ số để ứng dụng vào công tác quản lý và hoạt động hội.

Ðiểm nhấn quan trọng là hợp tác chiến lược với các tập đoàn công nghệ lớn trong nước. Ðiển hình, Cà Mau và Tập đoàn FPT đã ký thoả thuận hợp tác toàn diện để thúc đẩy chuyển đổi số, phát triển nền tảng số, dữ liệu số, chính quyền số và nâng cao nguồn nhân lực chất lượng cao cho tỉnh giai đoạn 2025-2030. Theo đó, FPT sẽ tham gia đầu tư hệ thống giáo dục đa cấp và cơ sở giáo dục nghề nghiệp hiện đại, góp phần thu hút chuyên gia, nhà nghiên cứu công nghệ về địa phương.

Bên cạnh đó, Cà Mau còn mở rộng quan hệ hợp tác với Ðại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh triển khai các chương trình đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu khoa học ứng dụng, triển khai các đề tài liên quan đến nông nghiệp, khởi nghiệp, chuyển đổi số và thích ứng biến đổi khí hậu.

Ðồng thời, tỉnh đẩy mạnh số hoá dữ liệu, cung cấp dịch vụ công trực tuyến, xây dựng nền hành chính hiện đại, minh bạch với sự đồng hành của các doanh nghiệp viễn thông lớn như: VNPT, Viettel, qua đó cải thiện môi trường đầu tư, phục vụ người dân và doanh nghiệp ngày càng tốt hơn.

Các tổ công nghệ số cộng đồng nâng cao trình độ sử dụng các thiết bị điện tử và mạng xã hội để hỗ trợ người dân tốt hơn.

Ứng dụng KH-CN vào sản xuất và đời sống, nhiều mô hình nuôi trồng thuỷ sản công nghệ cao, kiểm soát môi trường, truy xuất nguồn gốc được nhân rộng, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị xuất khẩu ngành tôm - ngành kinh tế chủ lực của tỉnh.

Song song với ứng dụng KH-CN, tỉnh chú trọng xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo, xem đây là động lực tăng trưởng mới. Các hoạt động hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới công nghệ, chuyển giao kỹ thuật, bảo hộ tài sản trí tuệ từng bước phát huy hiệu quả. Nhiều ý tưởng sáng tạo của thanh niên, trí thức trẻ, doanh nghiệp địa phương được ươm mầm thông qua các chương trình, đề án khởi nghiệp gắn với lợi thế của tỉnh.

Ông Nguyễn Phương Bắc, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ, khẳng định: “Xác định con người là trung tâm của đổi mới sáng tạo, tỉnh đặc biệt quan tâm đào tạo, phát triển nguồn nhân lực KH-CN; tăng cường liên kết với các viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp công nghệ để nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ năng số cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và người lao động. Đồng thời, chú trọng thu hút trí thức, chuyên gia về địa phương, bảo đảm cho sự phát triển lâu dài và bền vững”.

Với quyết tâm chính trị cao, sự đồng hành của doanh nghiệp, nhà khoa học và người dân, Cà Mau đang từng bước hình thành nền tảng phát triển dựa trên tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Trong tương lai, giáo dục và KH-CN sẽ là một trong những động lực then chốt giúp Cà Mau bứt phá, khẳng định vị thế của tỉnh trong khu vực đồng bằng sông Cửu Long và trên bản đồ phát triển của cả nước./.

Lam Khánh