Thứ bảy, 21-11-26 17:48:02
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Khi teen “sáng tạo” ngôn ngữ

Báo Cà Mau

Với một số bạn trẻ thuộc giới 9X ngày nay, tiếng mẹ đẻ không còn là ngôn ngữ được ưa chuộng trong giao tiếp (nói, viết) hàng ngày. Ngoài những ngôn từ được sử dụng là tiếng bồi, tiếng lóng theo kiểu lai căng, thì một bộ phận giới trẻ lại vô tư “sáng tạo” đủ kiểu, càng khó hiểu thì càng chứng tỏ mình là dân sành điệu…

Sẽ bị cho là quê mùa, không theo kịp trào lưu nếu như một teen nào đó còn “trung thành” tuyệt đối với tiếng mẹ đẻ. Để chứng minh phong cách, cái tôi của bản thân thì phải dùng ngôn ngữ teen. Và nhận thức lệch lạc này đã tiêm nhiễm vào lối sống của một bộ phận giới trẻ hiện nay. Thật bất ngờ khi nhiều ý kiến cho rằng, nói và viết sao cho người khác nghe khó hiểu, nhìn khó biết mình đề cập đến vấn đề gì thì mới là dân sành điệu. Bạn G.K.N (phường 3, TP. Bạc Liêu) chia sẻ: “Bây giờ, nói hay viết như bình thường là tụt hậu, “hai lúa” lắm. Mình phải “ăn theo thuở, ở theo thời” chứ! Ngôn ngữ của teen phải độc và thể hiện cá tính riêng. Không chỉ vô tư sáng tạo, ngôn ngữ tuổi teen còn được xem là thứ ngôn ngữ thông dụng”.

Ngôn ngữ teen theo kiểu “biết chết liền” được thể hiện trong một tin nhắn. Ảnh: H.T

Bên cạnh cách ghép, thêm, bớt, biến tấu hoặc nửa Tây, nửa ta như trước đây, giới trẻ bây giờ còn cho “ra lò” nhiều thuật ngữ mới. Chẳng hạn như, nếu bạn làm một việc gì đó nổi trội, “sốc” hơn người khác thì sẽ được teen dành tặng cho từ “bá đạo”. Hay ai đó bị ganh ghét, “ném đá” vì những nguyên nhân… không đâu như: học giỏi, được thầy cô thương, chạy xe xịn, sử dụng điện thoại đắt tiền, có người yêu đẹp… thay vì thay đổi cách nhìn của người khác về mình, thì giới trẻ lại phản đòn lại bằng từ “gato” (từ “gato” ở đây có nghĩa ám chỉ người khác đang “ghen ăn tức ở” với những thứ mình có). Nếu là dân teen, thì không ai là không biết đến từ “chém gió”, nhưng nếu không ở trong thế giới của teen thì cũng như “vịt nghe sấm”.

Gần đây, một thuật ngữ được các teen ưa chuộng nhất là “FA”. Theo như giải thích của một 9X, “FA” là Forever Alone (mãi mãi một mình), để chỉ những ai đang “ế độ”. Cũng từ đó, nhiều bang, hội lần lượt ra đời như: “Hội những người FA lâu năm”, “Hội những người FA xuyên quốc gia”, “Hội những người ế vì quá tử tế”… Và còn muôn hình vạn trạng thuật ngữ được 9X thỏa sức “sáng tạo”. Điều dễ nhận ra là sau khi một thuật ngữ mới trình làng, như một cơn lốc, nó nhanh chóng phát tán rộng rãi trong môi trường của giới trẻ. Và ngay lập tức, thuật ngữ ấy sẽ trở thành câu nói cửa miệng của những cô, cậu 9X với thời gian tồn tại hết sức ngắn ngủi, để thay vào đó là một “sáng tạo” mới.

Không những “bóp méo” tiếng Việt, các bạn trẻ còn cho rằng, cách dùng từ như thế có nhiều cái lợi. Bạn Q.V, một sinh viên cho biết: “Đối với việc nhắn tin theo phong cách teen bây giờ có nhiều cái hay. Một mặt là thao tác nhanh, đỡ tốn thời gian, mặt khác là chứng minh được mình cũng theo kịp với trào lưu”. Không chỉ xuất hiện trong cách nhắn tin, ngôn ngữ tuổi ô mai còn hiện hữu trong trang vở và cả bài kiểm tra. “Tôi thật sự choáng với ngôn ngữ của học trò ngày nay. Có lần tôi nghe một học sinh nói: “Các bác muốn “dìm hàng” tôi à”, nhưng suy nghĩ mãi mà tôi chẳng hiểu từ “dìm hàng” là gì?” - một giáo viên bày tỏ.

Đặc biệt, “cái lợi” lớn nhất mà theo nhiều bạn 9X thì, việc dùng ngôn ngữ teen sẽ giúp các bạn đảm bảo được quyền riêng tư. Bởi, với việc “sáng tạo”, sử dụng những ngôn từ, thuật ngữ… không giống ai này, nhiều phụ huynh đã thật sự “bó tay” khi kiểm tra tin nhắn, hoặc nghe con mình nói chuyện với bạn bè để kịp thời chấn chỉnh những hành vi sai phạm, thì các bậc cha mẹ cũng “lực bất tòng tâm”!

Mải lo “sáng tạo” mà các bạn trẻ này đã quên đi một điều quan trọng rằng, việc sử dụng ngôn ngữ teen theo kiểu làm… lu mờ sự trong sáng của tiếng Việt, không hề liên quan đến việc đánh giá, khẳng định người sử dụng có theo kịp trào lưu, có sành điệu hay không; mà là ở cách hành xử, sự hiểu biết của mỗi người! Đằng sau cái tôi, cái “mác” là dân sành điệu, trong tâm trí giới trẻ sẽ còn đọng lại những gì ngoài cảm giác tự mãn nhất thời khi được xem là… khác người? Chẳng có một lợi ích nào nếu các bạn trẻ không biết giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa của tiếng mẹ đẻ.

Hữu Thọ

Khảo sát, kết nối phát triển du lịch sinh thái rừng Cà Mau

Chào mừng Ngày Văn hoá Việt Nam và Festival Tôm Cà Mau lần thứ II năm 2026, ngày 20/11, Trung tâm Xúc tiến du lịch tỉnh tổ chức đoàn khảo sát các điểm du lịch sinh thái rừng tại xã Đá Bạc, với sự tham gia của Hiệp hội Du lịch tỉnh và các doanh nghiệp lữ hành.

Hội tụ sắc màu văn hoá

Cà Mau là vùng đất hội tụ nhiều giá trị văn hoá được bồi đắp qua quá trình khai phá, cộng cư của các dân tộc Kinh, Hoa, Khmer. Mỗi cộng đồng gìn giữ phong tục, nghệ thuật, ẩm thực riêng, tạo nên nền văn hoá đa dạng, giàu bản sắc. Những giá trị ấy được thể hiện trong chuỗi hoạt động ngày Văn hoá Việt Nam (24/11) và Festival Tôm Cà Mau lần thứ II năm 2026, diễn ra từ ngày 21-25/11.

Người nghệ sĩ đa tài

Nghệ sĩ Nhiếp ảnh (NSNA) Chu Ðức Hoà có gần 11 năm chiến đấu tại chiến trường Quảng Trị - Thừa Thiên, Lào. Sau khi xuất ngũ, ông tích cực tham gia các hoạt động sáng tác.

Khảo sát mô hình khu dân cư đoàn kết, an toàn, ấm no, hạnh phúc tại xã Đầm Dơi

Ngày 19/11, Đoàn công tác của Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Cà Mau do đồng chí Võ Thị Ngọc Hân, Phó Chủ tịch làm trưởng đoàn, tiến hành khảo sát thực tế xã Đầm Dơi nhằm đánh giá, lựa chọn địa bàn chỉ đạo điểm xây dựng mô hình khu dân cư đoàn kết, an toàn, ấm no, hạnh phúc giai đoạn 2026 - 2030.

Livestream Giải Đua vỏ máy composite tỉnh Cà Mau mở rộng năm 2026

Sôi động đường đua, hấp dẫn từng phút tranh tài tại Giải Đua vỏ máy Composite tỉnh Cà Mau mở rộng năm 2026, chào mừng Ngày Văn hoá Việt Nam (24/11), Festival Tôm Cà Mau lần thứ II năm 2026 và kỷ niệm Ngày truyền thống Cách mạng Đảng bộ, quân và dân tỉnh Cà Mau (13/12).

Rộn ràng Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc gắn với Ngày Văn hoá Việt Nam

Chiều 18/11, Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ Việt Nam tỉnh Cà Mau tổ chức Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc gắn với Ngày Văn hoá Việt Nam năm 2026 tại cơ quan Uỷ ban MTTQ Việt Nam tỉnh Cà Mau.

Gặp gỡ 7 thí sinh vào vòng Chung kết xếp hạng

Chiều 17/11, tại Báo và phát thanh, truyền hình Cà Mau, nhà báo Lâm Hồ Sỹ, Giám đốc đơn vị, Trưởng Ban Tổ chức Hội thi Tiếng hát Phát thanh - Truyền hình Cà Mau lần thứ I, năm 2026, gặp mặt, động viên 7 thí sinh xuất sắc bước vào vòng chung kết xếp hạng.

Sôi nổi Ngày hội Văn hoá công nhân – Thanh niên Cà Mau năm 2026

Sáng 17/11, tại Công viên Văn hoá Hùng Vương (phường Tân Thành), Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) tỉnh phối hợp với Tỉnh đoàn tổ chức Ngày hội Văn hoá công nhân - Thanh niên Cà Mau năm 2026, với chủ đề “Kết nối sức trẻ - Lan toả văn hoá - Đồng hành cùng doanh nghiệp và người lao động”. 

Cà Mau đẩy mạnh xúc tiến thương mại, kết nối thị trường TP Hồ Chí Minh

Sau 2 ngày diễn ra, Không gian quảng bá, xúc tiến thương mại, du lịch tỉnh Cà Mau tại TP Hồ Chí Minh thu hút hơn 12.000 lượt khách đến tham quan, mua sắm, đạt doanh thu bán hàng trực tiếp hơn 600 triệu đồng. Bên cạnh hiệu quả tiêu thụ hàng hoá tại chỗ, sự kiện còn mở ra nhiều cơ hội hợp tác giữa doanh nghiệp, hợp tác xã tỉnh Cà Mau với các hệ thống phân phối và nhà mua tại TP Hồ Chí Minh.

Xã Phong Thạnh rộn ràng Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc

Chiều 15/11, trong không khí kỷ niệm 96 năm Ngày truyền thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam gắn với Ngày Văn hoá Việt Nam, xã Phong Thạnh tổ chức Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026 tại ấp Khúc Tréo.