Kỳ lạ cây đa “di chuyển” ở Ninh Bình

Ở thôn Hải Nham (xã Ninh Hải, huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình) có một cây đa được người dân gọi với cái tên “cây đa di chuyển”. Theo các nhà khoa học, cứ 300 năm, nó di chuyển 1 bước. Trong khoảng thời gian đó, thân chính của cây sẽ bị mục nát rồi mất đi khi rễ phụ thả xuống bám chặt, ăn sâu vào lòng đất lớn dần lên và sẽ lại trở thành thân chính để nuôi cây. 

Cây đa thuộc họ nhà xanh, xi. Nó di chuyển chính bằng việc nhờ vào các rễ phụ, khi rễ phụ thả xuống… thành rễ chính. Mỗi bước di chuyển của cây đa được hơn 10m. Tương truyền, trước đây, vị trí cây đa nằm chính là bên cạnh ngôi đền cổ. Khi ngôi đền cổ mất, cây đa mới di chuyển bước đi đầu tiên và hướng ra mặt hồ, nơi có nguồn nước dồi dào, cung cấp chất dinh dưỡng để nuôi cây. 
Tuy nhiên điều kỳ lạ là, sau 3 bước đầu di chuyển đến mặt hồ thì đến bước thứ 4, cây đa lại quay ngược về nơi ngôi miếu thờ. Hiện tượng này vô tình càng tăng thêm tính linh thiêng cho khu vực cây đa đang tồn tại. Dân gian thường nói: “Thần cây đa, ma cây gạo, bố cáo cây đề”. 
Ngay bên dưới ngôi đền mới xây khang trang hiện vẫn còn một miếu nhỏ, người dân gọi nó bằng cái tên (linh thần miếu). Chuyện kể rằng, trước khi ngôi đền mới được dựng lên ở đây thì ngôi đền cổ đã mất. Trong khi ngôi đền cổ mất mà đền mới chưa được xây dựng nên người dân địa phương đã dựng tạm ngôi miếu nhỏ để thờ những dấu tích của ngôi đền cổ. 
Ngôi đền hiện tại được xây mới trên nền móng của đền cũ. Dấu tích của công trình cổ được thờ dưới miếu nhỏ nằm dưới tán cây đa. Đền Gối Đại còn được gọi là đền Đại. Tên gọi Gối Đại nghĩa là sự nối tiếp của các thời đại với mong muốn đời sau luôn nhớ tới công ơn của người đi trước. Mỗi năm, rất nhiều du khách thập phương đến đây, họ thường đi vòng tròn quanh “cây đa di chuyển” rồi vào trong miếu thắp hương…
B.T (tổng hợp)