Lồng ghép vấn đề bình đẳng giới trong hoạch định chính sách ở địa phương

Lồng ghép các vấn đề bình đẳng giới (LGCVĐBĐG) nói chung và trong việc hoạch định chính sách là trách nhiệm chung của tất cả các cơ quan Nhà nước và các tổ chức xã hội, các nhà lãnh đạo và cán bộ của các ngành, các cấp. Chỉ có thể đạt được bình đẳng giới (BĐG) nếu toàn xã hội nhận thức và hành động trên tinh thần trách nhiệm chung, có những giải pháp, việc làm cụ thể vì mục tiêu BĐG.

Quang cảnh hội nghị tập huấn kiến thức về BĐG và LGCVĐBĐG trong hoạch định chính sách ở địa phương. Ảnh: C.T

LGCVĐBĐG là một biện pháp quan trọng để đạt được mục tiêu BĐG, là quá trình đưa yếu tố giới vào chính sách, pháp luật ở mọi cấp độ và mọi lĩnh vực của đời sống xã hội để đáp ứng nhu cầu giới. Mục tiêu của LGCVĐBĐG là thu hẹp khoảng cách giới và tiến tới BĐG thực chất, mà mục tiêu trước mắt là làm thế nào để các chính sách, luật pháp có tính đến những khác nhau về mặt sinh học và xã hội giữa hai giới. Nội dung của LGCVĐBĐG bao gồm LGCVĐBĐG trong hội họp, tập huấn, hội thảo, hội nghị; LGCVĐBĐG trong hoạt động nghiên cứu, khảo sát; LGCVĐBĐG trong chính sách, quyết định, văn bản, kế hoạch chiến lược, mục tiêu; LGCVĐBĐG trong truyền thông và LGCVĐBĐG trong các chương trình, dự án phát triển kinh tế - xã hội.

Để LGCVĐBĐG trong hoạch định chính sách ở địa phương đạt hiệu quả cao nhất, đòi hỏi tiến trình LGCVĐBĐG phải được hiểu một cách thấu đáo. Trước tiên, phải lập kế hoạch giới, đó là các biện pháp để giải quyết nguyên nhân và sự bất bình đẳng. Phải tuyên truyền về giới và BĐG cho phụ nữ và nam giới trong cộng đồng, lồng ghép nội dung lập kế hoạch và nội dung tuyên truyền vào cuộc họp chi hội phụ nữ cơ sở, cán bộ Hội LHPN cơ sở tham gia điều hành họp, lập kế hoạch. Xác định nguồn nhân lực thực hiện và đánh giá khả thi của các biện pháp can thiệp và lựa chọn giải pháp. LGCVĐBĐG phải được thực hiện trong nhiều phạm vi. Cụ thể là trong công tác tổ chức cán bộ (việc tuyển dụng cán bộ, đào tạo, luân chuyển cán bộ…); trong xây dựng và thực hiện chương trình, dự án, kế hoạch hành động; trong văn bản quy phạm pháp luật (việc phân tích trước hoặc trong quá trình triển khai văn bản) và phân tích để LGCVĐBĐG khi xây dựng văn bản, quyết định; trong phân bổ ngân sách, nguồn lực…

Tại sao phải LGCVĐBĐG trong đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực? Vì trong thực tế, nam giới thường có nhiều cơ hội tham gia các hoạt động nâng cao năng lực hơn; có nhiều cơ quan hầu như chỉ có phụ nữ tham gia các khóa tập huấn, hội thảo về giới, trong khi nội dung tập huấn được thiết kế cho cả hai giới. Vì sao LGCVĐBĐG trong dự án tín dụng, tiết kiệm? Vì đối tượng chính của hầu hết các dự án tín dụng, tiết kiệm là phụ nữ nghèo. Song, thực tế có nhiều địa phương, phụ nữ khi vay vốn về không được quyết định sử dụng đồng vốn đúng với mục đích sinh lời, mà phải nghe theo quyết định của người chồng. Vì vậy cần LGCVĐBĐG vào các dự án tín dụng, tiết kiệm để giải quyết vấn đề trên. Về việc cần LGCVĐBĐG trong các cuộc họp và truyền thông, vì đã qua, hầu hết các hoạt động truyền thông yếu tố giới chưa được coi trọng, nhiều tài liệu truyền thông chỉ đề cập đến một giới. LGCVĐBĐG trong lĩnh vực này để đáp ứng tốt nhất nhu cầu thông tin của phụ nữ và nam giới trong các chủ đề truyền thông…

LGCVĐBĐG trong hoạch định chính sách ở địa phương nên xem là một khâu quan trọng hàng đầu để thực hiện BĐG thực chất. LGCVĐBĐG trong xây dựng văn bản quy phạm pháp luật là biện pháp nhằm thực hiện mục tiêu BĐG bằng cách xác định vấn đề giới, dự báo tác động giới của văn bản, trách nhiệm, nguồn lực để giải quyết vấn đề giới trong các quan hệ xã hội được văn bản quy phạm pháp luật điều chỉnh. Mỗi chính sách dù không phân biệt cũng sẽ có tác động riêng biệt lên mỗi giới do những khác biệt về sinh học, điều kiện kinh tế - xã hội thực tế khác nhau giữa nam và nữ trong xã hội. Sự thừa nhận chính sách có thể có các tác động khác nhau đối với phụ nữ và nam giới đòi hỏi phải có LGCVĐBĐG. Chỉ có LGCVĐBĐG hợp lý trong hoạch định chính sách ở địa phương mới thu hẹp khoảng cách giới và tiến tới BĐG thực chất!

Phan Anh