Lực lượng chữa cháy cơ sở yếu vì thiếu kinh phí?!

Việc thành lập và duy trì hoạt động các đội phòng cháy - chữa cháy (PC-CC) cơ sở theo Luật PC-CC hiện nay vừa thiếu, vừa yếu. Chính quyền các địa phương cho rằng thiếu kinh phí là nguyên nhân của thực trạng này.

Trong công tác PC-CC, lực lượng tại chỗ là 1 trong 4 yếu tố “tại chỗ” quan trọng phải được xây dựng, duy trì hoạt động tốt. Người xưa đã đúc kết “nước xa không cứu được lửa gần”. Điều này càng cấp thiết đối với Bạc Liêu, bởi lẽ lực lượng chữa cháy chuyên nghiệp còn thiếu, địa bàn rộng, dân cư sống thưa thớt ở vùng sâu, vùng xa, nguy cơ cháy nổ ngày càng tăng cao. Trong 4 tháng đầu năm, toàn tỉnh đã xảy ra 15 vụ cháy.

Đội huyện Đông Hải thi chữa cháy tại trụ sở Công an tỉnh. Ảnh: N.Q

Số lượng đã đạt thấp so với quy định, chất lượng của các đội PC-CC còn tệ hơn: chỉ có 54 đội tốt, còn lại là trung bình và yếu. Các đội hoạt động tốt là các cơ quan, đơn vị, địa phương: Ngân hàng Nhà nước - chi nhánh Bạc Liêu; Kho bạc Nhà nước - chi nhánh Bạc Liêu; Công ty Bia Sài Gòn - Bạc Liêu; Nghiệp đoàn bốc xếp phường 3 (TP. Bạc Liêu); thị trấn Hộ Phòng (huyện Giá Rai); thị trấn Ngan Dừa (huyện Hồng Dân); xã Phong Thạnh Tây B (huyện Phước Long)…

Theo đánh giá của Công an tỉnh, địa bàn do các đội PC-CC này quản lý ít xảy ra cháy và chữa cháy ban đầu có hiệu quả cao. Số vụ cháy do lực lượng tại chỗ dập tắt chiếm 36% tổng số vụ cháy, còn lại do lực lượng cảnh sát chữa cháy chuyên nghiệp cứu chữa. Song, theo Đại tá Lê Tấn Thảnh, Phó Giám đốc Công an tỉnh, nếu xảy ra cháy, nổ hay tai nạn lớn thì phương tiện chữa cháy và cứu nạn - cứu hộ (CN-CH) của Phòng Cảnh sát PCCC&CNCH (Công an tỉnh) không đảm bảo. Đơn vị này có 9 xe chữa cháy và 1 ca-nô. Nhưng hiện chỉ có 5 xe chữa cháy và 1 ca-nô hoạt động bình thường, 3 xe đang đại tu và 1 xe không hoạt động được, đang chờ thanh lý. Phương tiện CN-CH của đơn vị chỉ có 1 nệm hơi, áo phao và dây cứu người.

Không tiền kéo theo nhiều cái “không”

Thượng tá Lê Văn Dồ, Quyền trưởng Phòng Cảnh sát PCCC&CNCH, cho biết các cơ quan, địa phương thường giải thích thực trạng yếu kém trong công tác PC-CC là do không đủ tiền nên không mở lớp tập huấn, mua sắm và bảo dưỡng trang thiết bị chữa cháy, hỗ trợ vật chất cho đội viên. Do vậy, dẫn đến việc đơn vị, cơ sở không xây dựng, thực tập phương án chữa cháy tại chỗ nên nhiều vụ cháy xảy ra, lực lượng tại chỗ rất lúng túng, thậm chí không đủ khả năng khống chế đám cháy. Hiện còn trên 190 đội PC-CC chưa được trang bị máy bơm chữa cháy. Khi có cháy xảy ra, họ xách từng xô nước mà dập lửa.

Đối mặt với lửa là rất nguy hiểm, nhưng thành viên các đội PC-CC không được trang bị đồ bảo hộ, dụng cụ chữa cháy cơ bản nên họ được ví như “tay không bắt giặc”. Nếu gặp bất trắc trong lúc làm nhiệm vụ thì cũng không biết vận dụng chế độ, chính sách nào để đảm bảo quyền lợi cho họ. Không có chế độ phụ cấp, hay hỗ trợ thỏa đáng nên thành viên đội PC-CC cơ sở biến động liên tục. Người vừa đi tập huấn nghiệp vụ chữa cháy về lại phải bỏ đội mà đi xa tìm kế sinh nhai. Người vào thế chỗ chưa một lần được học kỹ thuật chữa lửa nhưng khi có cháy xảy ra thì vẫn phải “xông pha trận mạc”. Nguy cơ chồng chất nguy cơ! Lãnh đạo các xã, phường, thị trấn biết rõ trách nhiệm của mình đối với công tác phòng ngừa cháy nổ ở địa bàn, song, vì không có tiền thì họ cũng không thể làm gì hơn. Chủ tịch UBND một xã từng nói kinh phí ở trên cấp, và phí quốc phòng - an ninh thu của dân có nhiều việc phải chi, nên xã chỉ có thể mua vài bình chữa cháy để ở cơ quan.

Nhưng kinh phí không phải là nguyên nhân của tất cả. Công an tỉnh nhận định nhiều người đứng đầu cơ quan, đơn vị và chủ cơ sở chưa thật sự quan tâm đến công tác PC-CC. Nếu cấp ủy Đảng, chính quyền cơ sở quan tâm đến công tác này thì vấn đề thiếu tiền có thể được hóa giải. Chính quyền và nhân dân cùng tham gia, kinh phí chính quyền hỗ trợ một phần, còn lại nhân dân đóng góp để mua phương tiện PC-CC. Điển hình như nhân dân thị trấn Hộ Phòng đã đóng góp gần 200 triệu đồng để mua xe chữa cháy nhỏ.

Thời gian tới, Công an tỉnh kiến nghị phải tăng cường đầu tư các giải pháp, biện pháp kỹ thuật an toàn, trang bị dụng cụ, phương tiện, hóa chất chữa cháy cần thiết phục vụ cho việc phòng ngừa và chữa cháy ngay tại cơ sở. Đồng thời phát triển mới và củng cố, duy trì các đội chữa cháy cơ sở đã có ở những khu đông dân cư và các cơ quan, xí nghiệp. Tổ chức học tập, diễn tập và trang bị phương tiện chữa cháy ban đầu đủ về số lượng và chất lượng để kịp thời dập tắt ngọn lửa mới phát sinh.

Nguyễn Quốc