Thứ hai, 1-6-26 10:02:07
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Ngày giỗ thiêng của dân tộc đã trở thành di sản văn hóa nhân loại

Báo Cà Mau

“Con người có tổ có tông/ Như cây có cội như sông có nguồn” - điều này đã được triệu triệu người con Lạc cháu Hồng khắc cốt ghi tâm. Dân tộc Việt Nam có chung một ngày quốc lễ, thể hiện lòng biết ơn của các thế hệ cháu con với công đức của tổ tiên trong sự nghiệp dựng nước và giữ nước: Ngày giỗ Tổ Hùng Vương (mùng 10/3 âm lịch).

Vinh danh ngày giỗ Tổ

Theo sử sách ghi lại, ngày giỗ Tổ Hùng Vương có từ thời Lê do vua Lê Thánh Tông lập ra. Đây là kết quả của việc đất nước hưng thịnh sau một thời gian dài dưới triều Lê và việc truyền thuyết các vua Hùng tồn tại khá dài trong dân gian đã được ghi vào chính sử. Vua Lê Thánh Tông đã lấy một ngày để tưởng nhớ đến quốc tổ xa xưa của nước Việt, đồng thời để nâng cao hơn nữa niềm tự hào dân tộc, tinh thần đoàn kết dân tộc! Đặc biệt, mỗi người Việt Nam có thêm niềm vui, niềm vinh dự, tự hào to lớn là “Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương” vừa được vinh danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

Lễ dâng bánh chưng, bánh dày - một nét đẹp văn hóa trong lễ giỗ Tổ Hùng Vương. Ảnh: T.L

Lễ đón nhận bằng công nhận “Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương” diễn ra ở tỉnh Phú Thọ, cách đất Bạc Liêu xa xôi là thế, nhưng thời khắc trang nghiêm ấy đã để lại những dấu ấn khó phai trong lòng những người quan tâm. Qua màn ảnh nhỏ, người dân đã được chứng kiến những nghi lễ truyền thống đậm bản sắc Việt tại buổi lễ long trọng này. Những màn văn nghệ đặc sắc, đặc biệt là diễn văn ôn lại nguồn gốc, truyền thống của ngày giổ Tổ đã khiến mọi người dân Việt tự hào hơn khi có một ngày giỗ thiêng của dân tộc! Đại diện các quốc gia trong 24 nước thường trực Ủy ban liên Chính phủ Công ước 2003 của UNESCO đã có mặt cùng dự buổi lễ đặc biệt của Việt Nam, và chắc chắn rằng trong chuyến viếng thăm này, hòa vào những hoạt động lễ hội đền Hùng tại tỉnh Phú Thọ (lễ hội văn hóa dân gian đường phố, hát xoan cổ, thi gói, nấu bánh chưng…), họ sẽ hiểu thêm chiều sâu văn hóa của nước Việt. Đó là văn hóa tri ân sâu sắc của những con người luôn đau đáu nhớ cội, nhớ nguồn; một tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên hiếm có nơi nào trên thế giới được quan tâm một cách sâu sắc như vậy!

Cần có một nơi thờ Tổ

Ở Bạc Liêu, đã thành truyền thống, cứ đến ngày mùng 10/3 âm lịch thì nhiều địa phương lại tổ chức giỗ Tổ. Tuy không rình rang, không đèn hoa rực rỡ nhưng không khí trang nghiêm luôn hiện hữu ở những nơi tổ chức. Một cách linh động, tỉnh đã từng tổ chức giỗ Tổ ở nhiều điểm khác nhau như Đền thờ Bác (xã Châu Thới, huyện Vĩnh Lợi), Trung tâm Hội nghị tỉnh… Dù có những ý kiến trái chiều về việc chọn điểm để tổ chức giỗ Tổ nhưng tựu trung lại, dù ở đâu và quy mô như thế nào thì lòng tưởng nhớ mới chính là thước đo giá trị đối với việc tổ chức giỗ Tổ của các địa phương. Còn tại các trường học hay một số ngôi miếu ở Bạc Liêu, ngày giỗ Tổ được tổ chức cùng với những thức cúng là xôi, rượu, trà, bánh, trái cây và nhang, đèn…, một thứ không thể thiếu nữa là lòng thành tâm của con người. Đó là lòng tri ân, tưởng nhớ đến vị Tổ chung của dân tộc, những bậc tiền hiền đã có công dựng nước và giữ nước để thế hệ hôm nay được sống trong độc lập, tự do và hạnh phúc, tiến bộ!

Năm nay, hàng trăm học sinh và giáo viên của trường THPT Chuyên Bạc Liêu cũng đã tổ chức lễ giỗ Tổ trong buổi chào cờ đầu tuần (ngày 15/4, nhằm mùng 6/3 âm lịch). Thầy Huỳnh Quang Lâm, Tổ trưởng tổ Sử - Địa của trường, là người đã gắn bó với việc tổ chức giỗ Tổ cho biết bao thế hệ học trò của mình. Tại buổi lễ, thầy Lâm đã mượn lời dạy của Bác: “Các vua Hùng đã có công dựng nước, Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước”, để truyền đạt ý nguyện của mình cho các em học sinh.

“Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương” được chính thức công nhận là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại đồng nghĩa với việc văn hóa thờ cúng, tri ân tổ tiên của đất Việt đã được công nhận là di sản quý báu cần được bảo tồn. Di sản ấy đã làm phong phú thêm kho tàng di sản chung của toàn nhân loại! Như vậy, tính đến nay Việt Nam đã có 6 di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, gồm: Nhã nhạc cung đình Huế, không gian văn hóa cồng chiêng Tây nguyên, dân ca Quan họ, ca trù, hội Gióng tại đền Phù Đổng và đền Sóc (Hà Nội), hát xoan và “Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương”.

“Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương” và giỗ Tổ Hùng Vương từ bao đời nay đã ở trong tâm thức của người Việt, dù ngược xuôi trăm miền, là ai, ở đâu… nếu đã có chung dòng máu Lạc Hồng đều nhớ đến ngày giỗ Tổ mùng 10/3. Với ý nghĩa ấy và nhất là khi được UNESCO chính thức công nhận là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, thiết nghĩ, mỗi địa phương cần tính toán đến việc lập bàn thờ, hay một nơi thờ Tổ, không nhất thiết phải hoành tráng, bề thế nhưng đủ tầm trang nghiêm để mỗi mùng 10/3, Bạc Liêu có một nơi để tổ chức giỗ Tổ cho thật đúng nghĩa!

Cẩm Thúy

Khảo sát hiện trạng Di tích Bia tưởng niệm Chiến thắng Lộc Ninh

Chiều 27/5, đoàn khảo sát của Ban Văn hoá - Xã hội HĐND tỉnh Cà Mau do ông Nguyễn Đức Tiến, Phó Trưởng ban, làm trưởng đoàn đã tiến hành khảo sát thực tế tại Di tích Lịch sử cấp tỉnh Bia tưởng niệm Chiến thắng Lộc Ninh, thuộc ấp Bà Ai 1, Xã Hồng Dân.

Cà Mau đoạt 2 giải tại Cuộc thi Tài năng diễn viên Cải lương toàn quốc năm 2026

Hai nghệ sĩ của Nhà hát Cao Văn Lầu đã đạt thành tích cao tại Cuộc thi Tài năng diễn viên Cải lương toàn quốc năm 2026.

Tháng Năm ở biên giới

Tháng Năm về trên khắp mọi miền Tổ quốc bằng màu đỏ rực của hoa phượng, tiếng ve ngân lên giữa trưa hè bỏng nắng, bằng cơn gió mang theo hơi thở của mùa đầy ký ức. Với những người lính nơi biên giới, tháng Năm không chỉ là sự chuyển mình của đất trời, mà còn là mùa của niềm tự hào, cảm xúc thiêng liêng khi đứng giữa đất trời biên cương mà cảm nhận thật rõ hai tiếng “Tổ quốc”, gần gũi và sâu nặng biết bao. Ở nơi đầu sóng ngọn gió ấy, tháng Năm còn ghi dấu bước chân tuần tra lặng thầm, những đêm thức trắng giữa rừng sâu hay giữa trùng khơi sóng dữ, cả sự hy sinh lặng lẽ của những người đang ngày đêm giữ bình yên cho Tổ quốc thân yêu.

Thu nhỏ hồn quê

Giữa dòng chảy vội vã của cuộc sống hiện đại, vợ chồng anh Trần Vũ Trường và chị Võ Thị Nha, ấp Tân Nghĩa, Xã Nguyễn Việt Khái, đã chọn cho mình một hướng khởi nghiệp vô cùng độc đáo. Đó là gom góp những mảnh hồn quê bình dị và tái hiện sống động chúng trong các mô hình thu nhỏ.

Từ Cà Mau cất lời “Tháng Năm nhớ Bác”

Tối 19/5, tại Quảng trường Phan Ngọc Hiển (phường An Xuyên), Đoàn Cải lương Hương Tràm tổ chức chương trình nghệ thuật kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890-19/5/2026) với chủ đề “Tháng Năm nhớ Bác”.

Nét vẽ tuổi thơ dâng Bác kính yêu

Nhằm tạo sân chơi lành mạnh, bổ ích cho đội viên, thiếu nhi, đồng thời phát huy năng khiếu, khả năng sáng tạo và cảm thụ nghệ thuật của các em, Bảo tàng tỉnh Cà Mau phối hợp Ban Thường vụ Đoàn phường An Xuyên tổ chức cuộc thi vẽ tranh với chủ đề “Bác Hồ với thiếu nhi”.

Vinh danh cội nguồn dân tộc

Tại Nghị quyết 80-NQ/TW về phát triển văn hoá Việt Nam trong tình hình mới, Bộ Chính trị nhấn mạnh: “Văn hoá phải đi trước, thấm vào từng quyết sách phát triển, trở thành hệ điều tiết cho phát triển nhanh và bền vững của đất nước...”.  Từ ý tưởng rồi trở thành chủ trương chỉ đạo thực hiện xây dựng bảo tàng lúa nước và biểu tượng tôn vinh lúa nước cùng với các vệ tinh của nó như “Cung đường di sản”, phục dựng làng lúa nước cổ, ngày 26/4, tỉnh Cà Mau làm lễ công bố thành lập Bảo tàng Lúa nước và phương án biểu tượng tôn vinh lúa nước.

Sing Band và Kafé Band “thắng lớn” tại Liên hoan Ban nhạc tỉnh Cà Mau 2026

Sau 2 đêm tranh tài sôi nổi, tối 14/5, Liên hoan Văn nghệ các Câu lạc bộ (CLB) - Ban nhạc tỉnh Cà Mau lần thứ V năm 2026 đã chính thức khép lại. Hai nhóm nhạc Sing Band và Kafé Band đã xuất sắc đoạt 6 giải A ở nhiều hạng mục.

Sôi nổi Liên hoan các Câu lạc bộ - Ban nhạc tỉnh Cà Mau

Tối 12/5, những giai điệu sôi động và những màn hoà âm độc đáo đã vang lên trong đêm khai mạc Liên hoan Văn nghệ các Câu lạc bộ - Ban nhạc tỉnh Cà Mau lần thứ V năm 2026, tại Trung tâm Hội nghị tỉnh (phường An Xuyên).

Ngày của mẹ - Tôn vinh tình mẫu tử thiêng liêng