Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam năm 2022: Đọc sách để hoàn thiện chính mình

Ở quán ăn, tiệm cà phê, bến xe hay trong khu vui chơi, kể cả trong giờ làm việc, rất dễ dàng bắt gặp hình ảnh nhiều người tay cầm điện thoại thông minh, mắt dán vào màn hình. Hiếm hoi thấy một người cầm sách đọc. Trong khi những thông điệp từ sách có thể giúp mỗi người hoàn thiện bản thân mình.

Giám đốc Thư viện tỉnh - Lưu Thị Hồng Liễu trao giấy khen cho các thí sinh đoạt giải tại một cuộc thi Đại sứ văn hóa đọc.

Thông điệp từ “người bạn” sách

Kể từ năm 2014, theo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ, ngày 21/4 hằng năm là Ngày Sách Việt Nam. Khuyến khích, phát triển phong trào đọc sách trong cộng đồng, nâng cao nhận thức của mọi người về tầm quan trọng của việc đọc sách trong phát triển kiến thức, kỹ năng, giáo dục và rèn luyện nhân cách con người là ý nghĩa của Ngày Sách. Kể từ năm 2021, ngày này được đổi thành Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam (gọi tắt là Ngày Sách Việt Nam).

Nhiều năm liền, hưởng ứng Ngày Sách Việt Nam, Bạc Liêu tổ chức cuộc thi “Đại sứ văn hóa đọc” (để chọn ra các tác phẩm gửi vòng chung khảo toàn quốc). Bà Lưu Thị Hồng Liễu - Giám đốc Thư viện tỉnh, Phó Ban tổ chức cuộc thi, cho biết: “Cuộc thi đã cho chúng ta tín hiệu lạc quan là thói quen đọc sách vẫn còn hiện hữu ở nhiều bạn trẻ, và khi sách còn được xem là bạn đồng hành thì các em luôn có những suy nghĩ tích cực và bổ ích cho chính bản thân mình”. Còn ông Đái Tiến Sơn - Trưởng Ban giám khảo cuộc thi, chia sẻ: “Khi các em chịu đọc sách, giãi bày những cảm nhận riêng và đưa ra giải pháp để khuyến khích các bạn cùng trang lứa tìm đến với sách thì đó là thành công của cuộc thi”. Năm nay, do một số lý do khách quan nên cuộc thi phát động trễ hơn mọi năm.

Mỗi bài thi là một sự thành công của các em - thành công vì đã đọc sách. Những thông điệp đẹp từ sách đã nuôi lớn suy nghĩ, đổi thay hành động của nhiều bạn trẻ. Có bạn tự tin hơn để vượt qua khó khăn, có bạn nhìn ra để thương hơn nỗi nhọc nhằn của ba mẹ, có bạn nhận ra mình vẫn còn hạnh phúc hơn bao nhiêu bè bạn khác đang chịu nhiều bất hạnh, có bạn thấy rằng những tháng ngày qua mình đã lãng phí tuổi trẻ… Tất cả đều nhờ “người bạn” sách!

Cha mẹ nên khuyến khích con đến thư viện hoặc nhà sách để tìm những quyển sách hay, phù hợp với lứa tuổi.​ Ảnh: C.T

Giải pháp khuyến đọc

Bàn về giải pháp để khuyến khích phong trào đọc sách, nhà báo Dương Thành Truyền (Ủy viên Ban Chấp hành Hội Xuất bản Việt Nam) cho rằng, trước hết phải cho mọi người thấy được tầm quan trọng của việc đọc sách, rồi sau đó là đầu tư cho hệ thống thư viện, biến thư viện thành không gian học tập, không gian phát triển cho độc giả. Có lần, trong bài dự cuộc thi Đại sứ văn hóa đọc, một thí sinh đã mạnh mẽ phản ánh em không thích đến thư viện trường đọc sách vì sách ở đó cũ kỹ, còn thái độ của cô quản lý thư viện thì không cởi mở. Đó cũng là lý do khiến thư viện trường học chưa thu hút học sinh! Hơn thế nữa, thư viện của trường học, theo nhà báo Dương Thành Truyền, trong mỗi mùa hè phải tổ chức hoạt động để thu hút học sinh, vì đó mới thật sự là thời gian cho việc đọc sách. Làm sao để nhà trường tổ chức được tiết đọc sách trong tuần như một hoạt động chính thức cũng là gợi ý của ông…

Có thể thấy rằng, hiện nay nhiều bạn trẻ không có thói quen đọc sách, mà nguyên nhân lớn là từ nhỏ không được người lớn rèn cho thói quen này. Những đứa trẻ được trao cho điện thoại chơi nhiều hơn là gửi tặng một quyển truyện tranh cổ tích. Những cuộc thi kể chuyện từ sách quá hiếm hoi, gần như đến ngày sách mới được khuấy động, trong khi những cuộc thi về kiến thức đã chiếm lĩnh toàn bộ thời gian của các em. Thời khóa biểu học hành gần như không còn trống để các em có thể đến thư viện mà thong thả đọc những quyển sách phù hợp với nhu cầu, chưa nói đến việc các thư viện có khảo sát nhu cầu để đầu tư thành điểm đến mà các em thật sự muốn đến hay không. Nhiều người chưa quan tâm đến việc đưa con đến nhà sách, khuyến khích con mua sách đọc, có lẽ bản thân cũng chưa thấy được sự cần thiết, ý nghĩa của sách.

 “Chính từ sách mà những người khôn ngoan tìm được sự an ủi khỏi những rắc rối của cuộc đời” (Victor Hugo), một quyển sách hay đích thị là một người bạn tốt. Việc đọc sách không bao giờ là muộn và vô ích.

Cẩm Thúy