Người bệnh suy thận phải lọc máu: Những chú ý trong ăn uống

Để giúp làm giảm tần suất và tăng hiệu quả của các biện pháp thay thế thận cũng như tránh các biến chứng nguy hiểm ở người suy thận giai đoạn cuối, người bệnh phải đặc biệt chú ý đến chế độ ăn uống như sau:

Hạn chế thức ăn nhiều protein

Bệnh nhân suy thận mạn lọc máu chu kỳ, hoặc lọc màng bụng nên tránh ăn quá mức các thức ăn chứa nhiều protein như thịt nạc, thịt gà, cá, trứng, tôm vì các thức ăn này sau khi được chuyển hóa sẽ sinh ure và creatinin. Hai chất này tăng nhanh trong máu sẽ gây độc cho cơ thể. Tăng ure máu quá cao và nhanh sẽ có nguy cơ bị hội chứng ure huyết cao với các triệu chứng như đau đầu, nôn, xuất huyết tiêu hóa, tiêu chảy... Lượng creatinin cao trong máu cũng cần loại bỏ nhanh bằng lọc máu nhân tạo (thận nhân tạo hoặc lọc màng bụng), vì vậy cần tránh tăng chất này bằng việc hạn chế ăn thịt, cá, trứng...

Hạn chế các thức ăn có nhiều phốt pho

Thức ăn chứa nhiều phốt pho làm tăng lượng phốt pho trong máu ở người suy thận giai đoạn cuối do thận đã mất khả năng đào thải phốt pho. Khi lượng phốt pho tăng cao sẽ làm xương mất canxi và gây loãng xương. Các thức ăn chứa nhiều phốt pho là các loại sản phẩm sữa, đậu, ngũ cốc nguyên hạt (ngũ cốc chưa xay giã kỹ như gạo lứt), Coca cola, bia.

Hạn chế thức ăn chứa nhiều muối

Thận suy đã mất khả năng thải trừ muối qua nước tiểu nên khi bệnh nhân ăn nhiều muối sẽ tích nước gây phù, làm huyết áp tăng, phù phổi cấp, thậm chí có thể có triệu chứng của hội chứng tăng natri máu như đau đầu, nôn, dấu hiệu mất nước, nặng hơn có thể hôn mê và tử vong. Bệnh nhân suy thận mạn nên ăn nhạt. Tránh các thức ăn mặn như nước mắm, mì ăn liền, đồ hộp mặn, trứng muối, cá biển...

Tránh các thức ăn chứa nhiều kali

Ở người suy thận giai đoạn cuối, chức năng đào thải kali của thận gần như bằng không nên nguy cơ tăng kali máu luôn luôn hiện hữu và khi kali máu tăng cao, bệnh nhân có thể tử vong do loạn nhịp tim. Các thức ăn nhiều kali bao gồm các loại quả như chuối, đu đủ và một số loại thực phẩm đóng hộp. Một số loại sữa cũng có ghi rõ lượng kali trên nhãn mác và người bị suy thận có thể tham khảo trước khi dùng.

Kiểm soát lượng nước vào cơ thể

Một trong những vấn đề người suy thận mạn đang phải lọc máu chu kỳ phải đặc biệt chú ý, đó là điều chỉnh lượng nước vào cơ thể. Ở người bình thường, lượng nước vào cơ thể từ các nguồn thức ăn, nước uống khoảng 3.000ml và mất đi một lượng tương đương chủ yếu qua nước tiểu (khoảng 2.000ml) và một phần nhỏ qua mồ hôi, phân, hơi thở. Khi thận bị suy, chức năng thanh thải nước tự do hay khả năng tạo nước tiểu mất đi. Bệnh nhân cứ 3 - 4 ngày phải đi chạy thận nhân tạo hoặc lọc màng bụng hàng ngày để loại bỏ lượng nước thừa đưa vào cơ thể qua con đường ăn uống.

T.Q

(tổng hợp)