Quê tôi ngày cận Tết

Không giống không khí rộn ràng của các phiên chợ tết ở khu vực nội ô, những ngày cận tết ở quê tôi vẫn đượm nồng mùi tết trong từng ngôi nhà ven sông. Nhà giàu hay nghèo thì tết vẫn là lúc vui vầy nhất trong năm.
Làm dưa kiệu không tốn nhiều công sức, chỉ cần sự tỉ mỉ và chịu khó của những người “nội tướng” trong gia đình, vậy mà xóm tôi cũng có chuyện… vần công. Hôm nhà dì Tám cắt kiệu, má tôi qua đó tiếp dì cả buổi. Một nhóm phụ nữ vừa ngồi cắt đầu kiệu, vừa "tám" chuyện rôm rả. Chuyện nhà này năm nay ăn tết có con dâu mới; chuyện nhà kia có thằng Út đi nghĩa vụ quân sự được nghỉ phép về nhà ăn tết vài ngày; chuyện nhà nọ năm nay “gả” đàn heo được hơn chục con nên ăn tết lớn… 

Gói bánh tét. Ảnh: H.T
Ngoài sân nhà, mùa này những cây mai vàng bị tước lá sạch trụi để chuẩn bị khoe sắc. Khoảng rằm tháng Chạp là mấy đứa nhỏ trong nhà được người lớn phân công nhiệm vụ tước lá mai, cành nào thấp thì con nít làm, những nhánh cao thì người lớn phải dùng ghế để tước. Bình thường cây mai xum xuê như một loại cây tạp, thế mà tước lá xong, những cành mai khẳng khiu trổ từng nụ vàng chúm chím lại ra dáng vẻ như cô thiếu nữ đến tuổi xuân thì. Nếu thiếu vắng mai, mùa xuân chắc sẽ… buồn lắm! Những nhà ở nông thôn như quê tôi nào giờ ít ai dám vác cả chục triệu để “tậu” những chậu mai bon sai được tạo dáng, nhưng họ vẫn có mai vàng chưng tết. Những cội mai vàng được trồng từ thời ông cố, ông nội rồi đến đời cháu chắt… cứ đứng đó làm nên những mùa xuân rực rỡ.
Bàn thờ Tổ quốc và Bác Hồ đã được chuẩn bị trang trọng. Đó là một góc tết thiêng liêng ở mỗi gia đình quê tôi. Bàn thờ Tổ quốc và Bác Hồ trong những ngày tết khi nào cũng nghi ngút khói hương, một đĩa trái cây, một lọ hoa. Câu đối “Cơm no áo ấm nhờ ơn Đảng/ Độc lập tự do nhớ Bác Hồ” khiến cho “góc tết” ấy như nét đẹp văn hóa tết truyền thống của dân tộc Việt Nam mà quê tôi luôn nâng niu, gìn giữ.
Dây lạt, lá chuối, nải chuối được “dú” trong hũ gạo, mấy ký thịt ba rọi, mỡ heo cũng đã được ướp hành, muối thơm lừng chờ vài ngày nữa thôi là nồi bánh tét lên lò. Bánh tét bây giờ bán khắp chợ, thế mà người dân quê tôi và nhiều người ở những vùng nông thôn vẫn giữ nguyên thói quen gói bánh tét ăn tết. Nồi bánh tét nấu trong đêm khuya dưới ánh lửa bập bùng, đầu hôm đám trẻ con còn tụ thành đám chơi đùa, giữa khuya trở đi, chỉ còn ngoại hay mẹ ngồi canh lửa, thấy thương làm sao!
Yêu sao cái không gian những ngày cận tết ở quê. Nên dù công việc cuối năm bộn bề, tôi luôn tranh thủ ngày nghỉ để chạy về quê hòa mình vào không gian đó, để được làm người nhà quê đúng nghĩa. Ở không gian đó, những người nội trợ nông thôn giúp tôi biết nhiều hơn những kỹ thuật nấu nướng, làm bánh khéo để trở thành người “nội tướng tài ba” trong gia đình. Và vì ở đó, phong tục tết quê như một nét đẹp của truyền thống văn hóa Việt vẫn còn được giữ gìn trọn vẹn. 
Cẩm Thúy