Sử dụng mạng xã hội thông minh trong mùa dịch

Chia sẻ thông tin tích cực để nhân rộng những thông điệp đẹp, biện pháp phòng, chống dịch COVID-19 hiệu quả và lan truyền thông tin không chính xác, giật tít, câu “like” (lượt thích) kiểu “nguy cấp đến nơi” mặc cho sau đó có thể gây hoang mang trong dư luận về tình hình dịch bệnh. Đó là hai mặt song hành trên mạng xã hội (MXH) trong mùa dịch thời gian qua.

Nam thanh niên ở phường Nhà Mát (TP. Bạc Liêu) bị phạt tiền vì đăng tải thông tin sai sự thật trên TikTok. Ảnh: T.Đ

Chỉ vì thiếu hiểu biết

Báo Bạc Liêu online vừa đăng thông tin “Đăng thông tin sai sự thật trên TikTok, nam thanh niên bị phạt 5 triệu đồng”. Đó là nam thanh niên (19 tuổi) ở khóm Bờ Tây (phường Nhà Mát, TP. Bạc Liêu) đã sử dụng tài khoản TikTok để đăng tải video clip không đúng sự thật, gây ảnh hưởng đến công tác phòng chống, dịch bệnh COVID-19 của địa phương. Cụ thể, qua công tác nắm tình hình trên không gian mạng, Công an TP. Bạc Liêu đã phát hiện một tài khoản TikTok đăng tải đoạn clip 28 giây, kèm theo bình luận “Quá rồi, quá rồi, biểu tình quá rồi, không cho dân biển Bạc Liêu chạy ghe, cách ly hai tháng rồi không có gì ăn giờ phải biểu tình cho dân chạy kiếm sống”. Tại cơ quan công an, nam thanh niên đã thừa nhận hành vi vi phạm của mình, giải thích chỉ vì thiếu hiểu biết nên mới đăng và sau đó tự gỡ bài viết, cam kết không tái phạm.

Đây không phải là hành vi vi phạm hiếm hoi trong những ngày dịch bệnh diễn biến phức tạp với trăm ngàn việc phải lo của các cấp chính quyền. Vô tình, thiếu hiểu biết để nhận thức được hành vi của mình là vi phạm pháp luật; hoặc cố ý đăng tải để gây sự chú ý, câu “like” (cũng là một dạng thiếu ý thức, thiếu trách nhiệm với cộng đồng); và cũng không ngoại lệ những phần tử xấu lợi dụng MXH để vu khống, xuyên tạc công tác phòng, chống dịch của Việt Nam nói chung, của từng địa phương nói riêng…

Với rất nhiều nguyên nhân như thế, tin giả trên MXH cứ làm mưa làm gió không có điểm dừng trong lúc dịch bệnh diễn biến đầy quan ngại.

Lằn ranh mỏng

Nghe phong thanh đâu đó có F0, F1, hay thấy xe cấp cứu dừng đón bệnh nhân, cán bộ phường, nhân viên y tế đang làm nhiệm vụ phong tỏa các điểm có F... là “dân hóng hớt” tức tốc livestream, chụp ảnh, chia sẻ tình hình “nguy cấp” với những dòng tâm trạng rất căng thẳng. Mỗi ngày, MXH luôn tràn ngập những thông tin kiểu như thế.

Chia sẻ thông tin trên MXH rất cần sự tỉnh táo, sáng suốt của trí tuệ và một trái tim nóng luôn đập những nhịp đập vì đồng loại, vì đồng bào. Một vài dòng chữ trên MXH có thể khuyến khích, cổ vũ tinh thần nhiều người, ngược lại cũng có khả năng gây hoang mang, lo âu và dẫn đến những suy nghĩ tiêu cực về cuộc sống của không ít người. Rất nhiều người khi tham gia đăng tải lên MXH những thông tin về dịch bệnh hoàn toàn với chủ đích là tuyên truyền cho mọi người nắm bắt thời sự, thế nhưng có một lằn ranh rất mỏng manh giữa thông tin thật - giả, chính xác và chưa chính xác mà mọi người phải thật tỉnh táo trước khi bấm đăng tải một bài viết nào đó.

Hiểu được nhu cầu muốn nắm bắt thông tin của Nhân dân, nhất là trong tình hình dịch bệnh hiện nay, nhiều tổ chức chính trị - xã hội, đoàn thể của tỉnh cũng đã lập ra những trang thông tin chính thống trên Facebook như: Fanpage Báo Bạc Liêu, Công an tỉnh Bạc Liêu, Tre xanh, Biển xanh, Dạ cổ hoài lang… để cung cấp và chịu trách nhiệm với những thông tin đăng tải. Ngoài ra, các trang MXH của Bạc Liêu cũng có liên kết, tương tác với một số trang khác như: Vững tin theo Đảng, Thép vững tin, Lính Quân khu 9… để đăng tải các thông tin thời sự chính thống, hữu ích cho công tác tuyên truyền nói chung.

Thế nhưng, không phải người nào tham gia MXH cũng có thể phân biệt được đâu là trang tin chính thống, có sự kiểm soát chặt chẽ của cơ quan chủ quản và những trang không chính thống, tự sáng lập và “vô tư” đăng tải thông tin, mà lằn ranh giữa thật và giả, đúng và chưa đúng luôn mỏng manh. Tiếp nhận và lan truyền thông tin không chính xác, nhiều khi người sử dụng MXH còn phải đối mặt với hình thức xử phạt của pháp luật như trường hợp nam thanh niên nói trên.

Sử dụng MXH một cách thông minh để mỗi người vừa là tuyên truyền viên tích cực góp phần phòng chống dịch, vừa là những công dân tỉnh táo, sáng suốt trước những thông tin về dịch bệnh.

Cẩm Thúy