Tăng huyết áp: Kẻ “giết người” thầm lặng

Xã hội ngày càng phát triển kéo theo cuộc sống con người với nhiều bộn bề,  lo toan, dẫn đến chế độ ăn uống, sinh hoạt  cũng vì thế mà thay đổi. Nhiều người ăn uống vô độ, lười vận động, hàng giờ ngồi trước tivi và máy vi tính… Những thói quen này chính là  nguyên nhân gây gia tăng các bệnh lý đái tháo đường, rối loạn lipid máu, béo phì, và nguy hiểm nhất là bệnh tăng huyết áp hiện đang có tỷ lệ mắc rất cao trong cộng đồng.

Kiểm tra huyết áp cho người dân vùng nông thôn huyện Hòa Bình. Ảnh: L.D

Bệnh tăng huyết áp là nguyên nhân hàng đầu gây ra nhiều bệnh lý nguy hiểm như: tim mạch, nhồi máu cơ tim, tai biến mạch máu não, trong đó, đáng báo động là chứng đột quỵ… Phát hiện mới cho thấy, hiện nay, phần lớn thanh niên độ tuổi từ 20 - 30 thường hay thức khuya, lười vận động, suốt ngày ngồi trên máy vi tính, điện thoại di động để lướt mạng và chơi game, ăn uống qua loa nên có nhiều người bị đột quỵ do tăng huyết áp. Nguy hiểm ở chỗ là họ không biết mình có bệnh, chỉ có một số ít các bệnh nhân tăng huyết áp là có một vài triệu chứng cơ năng gợi ý cho họ đi khám như: đau nặng phía sau gáy, nhức đầu, chóng mặt, cảm giác “ruồi bay”, mặt đỏ bừng, ù tai… Nhưng đa số các bệnh nhân bị tăng huyết áp lại thường không có các dấu hiệu cảnh báo trước. Có rất nhiều người, nhất là ở vùng nông thôn, họ chưa có nhiều kiến thức về chăm sóc sức khỏe nên khi có triệu chứng của bệnh họ cứ nghĩ là cơ thể mệt mỏi, nghỉ ngơi là sẽ khỏe lại. Nhưng ngày qua ngày, huyết áp họ càng lên cao và đến khi phát hiện thì cũng là lúc kết thúc cuộc đời của họ do đã bị biến chứng gây nên xuất huyết não nặng, tai biến mạch máu não hay bị đột quỵ.

Theo thống kê của Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh, số bệnh nhân điều trị tăng huyết áp đạt mục tiêu trên toàn tỉnh từ năm 2009 đến nay là 19.173 trường hợp và trong quý 1/2017 phát hiện mới bệnh nhân tăng huyết áp là 820 trường hợp. Qua đó cho thấy bệnh tăng huyết áp đang ngày một gia tăng và rất hay mắc phải trong cộng đồng.

Bác sĩ Mã Chí Thôn, Trưởng khoa Kiểm soát bệnh không lây nhiễm thuộc Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh, cho biết: “Tăng huyết áp hiện nay không còn là một bệnh đơn thuần mà nó còn kết hợp, kéo theo một số bệnh khác như đái tháo đường, máu nhiễm mỡ, béo phì… Một số người còn lầm tưởng giữa chứng hạ huyết áp và tăng huyết áp vì hai bệnh lý này thường có biểu hiện giống nhau nên khi gặp phải họ lúng túng trong cách xử lý, có người còn uống nhầm thuốc nên càng làm cơ thể thêm mệt mỏi. Vì thế, chúng tôi khuyến cáo, muốn biết bản thân có tăng huyết áp hay không thì chỉ sử dụng máy đo huyết áp là cách phát hiện chính xác nhất. Nếu không được trang bị kỹ năng sơ cứu thì tránh không được sử dụng các biện pháp sơ cứu dân gian đối với người bị tăng huyết áp như cạo gió, cắt, nặn chanh vào miệng… rất nguy hiểm, mà nên nhanh chóng chuyển người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất để kịp thời điều trị”.

Bệnh tăng huyết áp tuy nguy hiểm nhưng hoàn toàn có thể phòng tránh được nếu chúng ta tuân thủ chế độ ăn uống, nghỉ ngơi và sinh hoạt hợp lý như: không sử dụng các chất kích thích có hại, hạn chế chất béo, tránh ăn mặn, tăng cường ăn rau xanh, trái cây, tập thể dục - thể thao điều độ... Bên cạnh đó, giới chuyên môn cũng khuyến cáo người bệnh nên tái khám định kỳ hàng tháng sau khi khởi đầu điều trị để xác định huyết áp đã được kiểm soát tốt. Sau khi huyết áp đạt mục tiêu và ổn định thì việc tái khám có thể thưa hơn, từ 3 - 6 tháng. Trường hợp bệnh nhân có bệnh kết hợp như: suy tim, đái tháo đường… thì khoảng thời gian tái khám sẽ ngắn hơn.

Huỳnh Hiếu