Thứ sáu, 30-1-26 08:26:41
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Thủ tướng: Cả nước đã có gần 2.500km đường cao tốc, phải vượt mục tiêu 3.000km trong năm nay

Báo Cà Mau Thủ tướng: Cả nước đã có gần 2.500km đường cao tốc, phải vượt mục tiêu 3.000km trong năm nay

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo Nhà nước các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành giao thông vận tải chủ trì họp phiên thứ 20 của Ban Chỉ đạo - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Phiên họp được tổ chức trực tiếp kết hợp trực tuyến giữa đầu cầu trụ sở Chính phủ với 27 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đang có các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành giao thông vận tải trên địa bàn.

Tham dự phiên họp có Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh, các thành viên Ban Chỉ đạo, lãnh đạo các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ; lãnh đạo các tỉnh, thành phố; đại diện các tập đoàn, tổng công ty, các ban quản lý dự án, chủ đầu tư, các nhà thầu tham gia các dự án.

Không phần thưởng nào bằng niềm vui, phấn khởi của Nhân dân

Thủ tướng nêu rõ, để đạt được mục tiêu tăng trưởng kinh tế 8,3 - 8,5% trong năm 2025, tăng trưởng cao nhưng phải bền vững, một trong những động lực là thúc đẩy đầu tư công - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Phát biểu khai mạc, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho biết, chúng ta đang trong không khí hào hùng của những ngày kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám lịch sử và Quốc khánh 02/9.

Thủ tướng nêu rõ, để đạt được mục tiêu tăng trưởng kinh tế 8,3 - 8,5% trong năm 2025, tăng trưởng cao nhưng phải bền vững, một trong những động lực là thúc đẩy đầu tư công. Hiện tổng số dự án thuộc Ban Chỉ đạo là 120 dự án/dự án thành phần, trên địa phận 30 tỉnh, thành phố (gồm 3 lĩnh vực là đường bộ, hàng không và cảng biển).

Nêu thực tế cho thấy địa phương nào đầu tư tốt hạ tầng thì sẽ tăng trưởng tốt 2 con số, Thủ tướng nhấn mạnh việc triển khai các dự án này có ý nghĩa quan trọng với thúc đẩy tăng trưởng; phát huy vai trò của đầu tư công trong kích hoạt, dẫn dắt đầu tư tư; mở ra không gian phát triển mới, kết nối liên tỉnh, liên vùng, kết nối quốc gia, kết nối khu vực; làm tăng giá trị gia tăng của đất; góp phần giảm ách tắc giao thông, tạo môi trường sáng, xanh, sạch, đẹp.

Thủ tướng bày tỏ trăn trở khi đã tích cực tháo gỡ nhiều khó khăn vướng mắc, tỉ lệ giải ngân vốn đầu tư công năm nay dù đã cao hơn cùng kỳ năm ngoái khoảng 6% và hơn khoảng gần 140 nghìn tỷ đồng về số tuyệt đối, nhưng vẫn chưa được như mong muốn, trong khi yêu cầu năm nay phải giải ngân 100% vốn đầu tư công, yêu cầu phát triển mạnh hơn, mong mỏi của nhân dân lớn hơn. Không có phần thưởng nào bằng niềm vui mừng, phấn khởi của Nhân dân khi các công trình hoàn thành, Thủ tướng bày tỏ.

Do đó Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương rà soát lại công việc với tinh thần thần tốc, táo bạo, hiệu quả hơn nữa; rút kinh nghiệm đã có để tích cực đẩy nhanh công việc hơn nữa. Lấy ví dụ cầu Phong Châu giao đơn vị quân đội làm đã giúp giảm thời gian triển khai từ 1 năm xuống còn 10 tháng và tiết kiệm được 300 tỷ đồng, Thủ tướng nêu rõ, nếu công trình được đưa vào vận hành sớm sẽ tiết kiệm được vốn, hiệu quả cao hơn, đem lại lợi ích cho Nhà nước, nhân dân.

Thủ tướng nhấn mạnh bài học kinh nghiệm là phải có tinh thần dám đương đầu với khó khăn, thách thức, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm với tinh thần trong sáng, vì nước, vì dân, tự lực, tự cường vươn lên, không trông chờ, ỷ lại. Cùng với đó là kinh nghiệm của nhiệm kỳ này đã giảm số dự án đầu tư công, nhờ đó bớt tình trạng dàn trải, tập trung nguồn lực đẩy nhanh các dự án hơn.

Thủ tướng yêu cầu các tỉnh, thành phố, Ban quản lý dự án rút kinh nghiệm từ những mô hình hay, cách làm tốt vừa qua, đổi mới tư duy, cách làm, huy động các nguồn lực, tăng tốc hơn nữa các dự án. Các địa phương dứt khoát phải chịu trách nhiệm phần giải phóng mặt bằng, tinh thần là Trung ương sẽ phân cấp mạnh cho các địa phương.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh báo cáo tại phiên họp - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Tại phiên họp, Bộ Xây dựng (Cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo) đã báo cáo cụ thể kết quả thực hiện nhiệm vụ được giao, trong đó chỉ rõ tồn tại, vướng mắc, khó khăn; đề xuất rõ biện pháp triển khai trong thời gian tới, nhất là các dự án phải hoàn thành năm 2025. Lãnh đạo các Bộ ngành là thành viên Ban Chỉ đạo báo cáo về cụ thể tình hình thực hiện các nhiệm vụ được giao.

Các địa phương tập trung báo cáo về công tác bàn giao mặt bằng, di dời hạ tầng kỹ thuật; tình hình thi công các dự án các dự án trong kế hoạch hoàn thành 3.000km đường cao tốc vào năm 2025 (trong đó một số dự án như dự án thành phần 3, 5 Vành đai 3 Thành phố Hồ Chí Minh, dự án thành phần 1 cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, Tuyên Quang - Hà Giang, dự án thành phần An Hữu - Cao Lãnh; Hữu Nghị - Chi Lăng, Đồng Đăng - Trà Lĩnh); vướng mắc trong công tác quản lý đầu tư xây dựng khi thực hiện mô hình chính quyền 2 cấp và thực hiện một số nhiệm vụ về quản lý nhà nước được phân cấp từ các Bộ liên quan đến các dự án trọng điểm.

Đã vận hành khai thác 2.476 km cao tốc

Thủ tướng cảm ơn Nhân dân nơi có các dự án đã nhường mặt bằng cho dự án - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Phát biểu kết luận, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho biết tại Phiên họp lần thứ 19 ngày 31/7/2025, Trưởng Ban chỉ đạo đã giao 33 nhiệm vụ cho các bộ, ngành và địa phương. Thời gian qua, các bộ ngành đã tích cực triển khai và đạt được các kết quả tích cực, hoàn thành 12 nhiệm vụ đúng thời hạn yêu cầu.

Một số nhiệm vụ quan trọng đã hoàn thành như hoàn thành thêm 208 km đường cao tốc so với Phiên họp thứ 19, nâng tổng số đường cao tốc đưa vào vận hành khai thác là 2.476 km; khởi công dự án Dầu Giây - Tân Phú, Thành phố Hồ Chí Minh - Long Thành, dự án thành phần 3 Vành đai 4 Hà Nội; tổ chức thành công lễ khánh thành, khởi công 250 dự án chào mừng 80 năm Quốc khánh vào ngày 19/8/2025; đã báo cáo Thủ tướng Chính phủ phương án đầu tư mở rộng các đoạn tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông theo phương thức PPP; khen thưởng kịp thời các tập thể, cá nhân đạt thành tích cao; đã hoàn thành và trình Chính phủ Nghị quyết về các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm tháo gỡ khó khăn trong triển khai Luật Địa chất và khoáng sản.

Nhân dịp này, Thủ tướng cảm ơn Nhân dân nơi có các dự án đã nhường mặt bằng cho dự án.

Tuy nhiên, một số địa phương chưa hoàn thành giải phóng mặt bằng cho các dự án và các trạm dừng nghỉ; tiến độ triển khai một số dự án chậm so với chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ. Do đó, các địa phương, cơ quan, doanh nghiệp liên quan cần quyết liệt hơn nữa để hoàn thành dứt điểm công tác giải phóng mặt bằng, di dời hạ tầng kỹ thuật; đồng thời đẩy nhanh tiến độ thi công để bù đắp khối lượng, lấy lại tiến độ bị chậm.

Thủ tướng nêu rõ, từ nay đến cuối năm 2025 chỉ còn gần 4 tháng, thời tiết đang trong mùa mưa bão với nhiều biến động bất lợi, khối lượng công việc còn rất nhiều đòi hỏi các cơ quan chủ quản phải tiếp tục phát huy các thành quả đã đạt được, nỗ lực triển khai các nhiệm vụ đã đặt ra để hoàn thành đúng tiến độ các dự án, góp phần giải ngân 100% vốn đầu tư công năm 2025, phấn đấu tăng trưởng kinh tế năm 2025 đạt từ 8,3-8,5% và tạo đà giai đoạn sau đạt tăng trưởng trên 2 con số.

Tất cả đều phải tăng tốc, bứt phá

Thủ tướng chỉ đạo các bộ, ngành, các địa phương, chủ đầu tư, nhà thầu, cơ quan, đơn vị liên quan tập trung tháo gỡ pháp lý, đầu tư trang thiết bị, nhân lực, nguồn lực tập trung triển khai thi công - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Nhấn mạnh một số yêu cầu, Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu rõ, cần tiếp tục phát huy khí thế triển khai các dự án, tinh thần Cách mạng Tháng Tám để làm những công trình lớn hơn, mang tính biểu tượng, mang tầm thế kỷ.

"Trung ương và địa phương cùng làm, tất cả đều phải tăng tốc, bứt phá với tư tưởng tiến công, không có gì là không thể, điều quan trọng là quyết tâm làm và biết cách làm; với khí thế mới, tư duy mới, phương pháp luận mới, khẩn trương hơn, hiệu quả hơn, bền vững hơn; với tinh thần tất cả vì đất nước, tất cả vì nhân dân, Đảng đã chỉ đạo, Chính phủ thống nhất, Quốc hội đồng tình, Nhân dân ủng hộ, Tổ quốc mong đợi, thì chỉ bàn làm, không bàn lùi, không nói không, không nói khó, không nói có mà không làm, đã nói là làm, đã cam kết phải thực hiện, đã làm, đã thực hiện là mang lại hiệu quả cụ thể, cân đong đo đếm được", Thủ tướng nhấn mạnh.

Thủ tướng chỉ đạo các bộ, ngành, các địa phương, chủ đầu tư, nhà thầu, cơ quan, đơn vị liên quan tập trung tháo gỡ pháp lý, đầu tư trang thiết bị, nhân lực, nguồn lực tập trung triển khai thi công, phấn đấu hoàn thành vượt tiến độ đã cam kết, sớm đưa các công trình, dự án vào khai thác, sử dụng.

Các cấp, các ngành thực hiện nghiêm chủ trương phân cấp, phân quyền "địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm"; tập trung tháo gỡ các rào cản về thể chế, cắt giảm thủ tục hành chính rườm rà cho người dân và doanh nghiệp; bảo đảm phân công "6 rõ": rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền và bảo đảm nguồn lực thực hiện.

Việc triển khai các dự án trên tinh thần "3 có" và "2 không", trong đó "3 có": có lợi ích của Nhà nước, có lợi ích của người dân, có lợi ích của doanh nghiệp, lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ và "2 không": không tham nhũng, tiêu cực, không để thất thoát, lãng phí tài sản, công sức, tiền bạc của Nhân dân. Trong quá trình tổ chức thực hiện, nhất là khi gặp khó khăn, vướng mắc thì cần nêu cao tinh thần "tư tưởng phải thông, quyết tâm phải cao, nỗ lực phải lớn, hành động phải quyết liệt, hiệu quả, làm việc nào dứt việc đó, làm việc nào ra việc đó" và báo cáo ngay cấp có thẩm quyền để xử lý, giải quyết.

Mỗi cá nhân, chủ thể tham gia dự án phải phát huy tính tự lực, tự cường, dám nghĩ, dám làm, chủ động, kịp thời, không trông chờ, ỷ lại, đổi mới phương pháp, cách nghĩ, cách làm để hoàn thành nhiệm vụ được giao. Phát huy tinh thần cùng nhau hỗ trợ, các doanh nghiệp lớn hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ, khuyến khích doanh nghiệp các địa phương lớn mạnh hơn, vươn lên đảm nhiệm các công trình lớn hơn.

Thủ tướng cũng yêu cầu nêu cao tinh thần đoàn kết, tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan trong hệ thống chính trị; tranh thủ sự ủng hộ, vào cuộc của Nhân dân; phát động các phong trào thi đua, tạo không khí hăng say làm việc, khắc họa gương người tốt, việc tốt trên công trường; thực hiện khen thưởng kịp thời nhưng kỷ luật nghiêm minh, bảo đảm đúng tiến độ, chất lượng thi công, an toàn lao động đã đề ra; cương quyết chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí.

Phải vượt mục tiêu 3.000 km cao tốc và 1.700 km đường ven biển

Về các nhiệm vụ trọng tâm, Thủ tướng yêu cầu hoàn thành vượt mục tiêu đưa vào khai thác 3.000 km đường bộ cao tốc, thông tuyến cao tốc từ Cao Bằng tới Cà Mau và trên 1.700 km đường bộ ven biển trong năm 2025; đồng thời bảo đảm cơ bản hoàn thành dự án Cảng Hàng không quốc tế Long Thành trong năm 2025. Đây là nhiệm vụ nặng nề nhưng chúng ta sẽ làm được, Thủ tướng nêu rõ.

Các địa phương báo cáo tại phiên họp - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Chỉ đạo một số nhiệm vụ cụ thể, về thủ tục chuẩn bị đầu tư, Thủ tướng yêu cầu các tỉnh Nghệ An, Quảng Trị, Quảng Ngãi, Cao Bằng chủ động trong triển khai, hoàn thiện báo cáo nghiên cứu tiền khả thi để trình cấp có thẩm quyền phê duyệt chủ trương đầu tư đối với dự án đường bộ cao tốc Vinh - Thanh Thủy, Cam Lộ - Lao Bảo, Quảng Ngãi - Kon Tum, Bắc Kạn - Cao Bằng, hoàn thành trong tháng 12/2025.

Thành phố Hà Nội và các tỉnh Bắc Ninh, Gia Lai đẩy nhanh tiến độ lập, phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi dự án đường nối sân bay Gia Bình, dự án Quy Nhơn – Pleiku, hoàn thành trong tháng 12/2025.

Bộ Xây dựng đẩy nhanh tiến độ phê duyệt dự án và khởi công dự án mở rộng cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh - Trung Lương - Mỹ Thuận trong quý IV/2025.

Thành phố Hồ Chí Minh, tỉnh Lâm Đồng đẩy nhanh việc lựa chọn nhà đầu tư, nhà thầu và các thủ tục liên quan để khởi công dự án Thành phố Hồ Chí Minh - Mộc Bài, Tân Phú - Bảo Lộc trong Quý IV/2025.

Về công tác giải phóng mặt bằng, Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh Đồng Nai, Lạng Sơn, Tuyên Quang, Quảng Trị, Cần Thơ, An Giang, Cà Mau cần nghiêm túc thực hiện các chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, khẩn trương bàn giao toàn bộ phần mặt bằng còn lại của các dự án có kế hoạch hoàn thành năm 2025, trong tháng 9/2025.

Các tỉnh Quảng Ngãi, Khánh Hoà, Lâm Đồng, Đồng Nai khẩn trương đẩy nhanh bàn giao mặt bằng các dự án trạm dừng nghỉ trên tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông, hoàn thành chậm nhất trong tháng 9/2025.

Các đại biểu tham dự phiên họp - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Về vật liệu xây dựng, Thủ tướng yêu cầu khẩn trương trình ban hành Nghị quyết Chính phủ về một số cơ chế, chính sách đặc thù để tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc hiện nay.

Về công tác tổ chức thi công, Bộ Xây dựng, các địa phương, cơ quan chủ quản các dự án đang triển khai thi công rà soát, cập nhật lại tiến độ triển khai các dự án để chỉ đạo các chủ đầu tư, các nhà thầu bổ sung nhân lực, thiết bị, tăng mũi thi công, tổ chức thi công 3 ca, 4 kíp đẩy nhanh tiến độ bảo đảm hoàn thành đúng yêu cầu, đặc biệt đối với các dự án có kế hoạch hoàn thành năm 2025.

Thủ tướng đặc biệt lưu ý một số dự án cần khẩn trương hoàn thành theo tiến độ đã đề ra gồm tuyến cao tốc Cao Bằng – Lạng Sơn, Châu Đốc – Cần Thơ – Sóc Trăng; các dự án giao thông kết nối sân bay Long Thành, đường băng số 2 sân bay Long Thành…

Các chủ đầu tư lưu ý, phải bảo đảm chất lượng, vệ sinh môi trường, an toàn lao động theo đúng quy định, không vì tiến độ mà bỏ qua, rút ngắn các quy trình, thủ tục công nghệ, lựa chọn loại vật liệu không đảm bảo tiêu chuẩn, mất vệ sinh môi trường, mất an toàn lao động trên công trường...

Theo baochinhphu.vn

 

Quốc hội Việt Nam tham gia tích cực tiến trình nghiên cứu chuyển đổi AIPACODD

Ngày 28-29/1, tại Jakarta, Indonesia, Cuộc họp lần thứ nhất của Uỷ ban Nghiên cứu về Chuyển đổi Hội đồng Tư vấn AIPA về Ma tuý (AIPACODD) nhằm tăng cường hợp tác về tội phạm xuyên quốc gia đã được tổ chức với sự tham dự của nghị viện thành viên AIPA, Ban Thư ký AIPA và đại diện các cơ chế liên quan của ASEAN và Liên hợp quốc.

Tổ chức 10 kỳ sát hạch GPLX, bảo đảm nhu cầu đi lại dịp Tết Nguyên đán

Nhằm bảo đảm công tác sát hạch, cấp giấy phép lái xe (GPLX) cho người dân diễn ra thông suốt, kịp thời trong dịp trước và sau Tết Nguyên đán, Công an tỉnh Cà Mau chủ động xây dựng kế hoạch tổ chức 10 kỳ sát hạch GPLX, đáp ứng nhu cầu chính đáng của Nhân dân, phục vụ hiệu quả việc đi lại, lao động, sản xuất, kinh doanh trong cao điểm đầu năm.

Thủ tướng: Tổ chức hội nghị APEC 2027 ấn tượng, đúng tầm, an toàn, hiệu quả và tối ưu hoá cơ hội

Chiều 28/1, tại Đặc khu Phú Quốc (tỉnh An Giang), Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính chủ trì cuộc họp lần thứ hai của Uỷ ban Quốc gia APEC 2027 để rà soát việc chuẩn bị cho Tuần lễ cấp cao APEC 2027 thời gian qua; đồng thời thống nhất nhiệm vụ trọng tâm thời gian tới.

Tổng Bí thư Tô Lâm: Tiếp tục chung sức, đồng lòng đưa Cao Bằng tiến lên vững chắc

Trong không khí kỷ niệm 96 năm ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3/2/1930-3/2/2026), 85 năm Ngày Bác Hồ về nước (28/1/1941-28/1/2026), hướng tới 65 năm Ngày Bác trở lại thăm Cao Bằng (21/2/1961-21/2/2026), chiều 28/1, tại Sân vận động tỉnh Cao Bằng, Tổng Bí thư Tô Lâm đã gặp mặt, nói chuyện với Nhân dân các dân tộc tỉnh Cao Bằng.

Đẩy mạnh công tác giám sát và xử lý sau thanh tra

Thông tin tại Hội nghị tổng kết công tác thanh tra năm 2025 và triển khai nhiệm vụ năm 2026 vào chiều 28/1, trong năm 2025, Thanh tra tỉnh Cà Mau triển khai 67 cuộc thanh tra (đã ban hành kết luận 56 cuộc tại 94 đơn vị), qua đó kiến nghị xử lý nhiều tổ chức, cá nhân.

Rộn ràng Lễ ra quân Tết Quân - Dân năm 2026

Nhằm tạo không khí vui tươi, ấm áp, thắm đượm tình quân - dân, mừng Đảng quang vinh, mừng Xuân Bính Ngọ 2026, sáng 28/1, Ban Chỉ đạo Tết Quân - Dân năm 2026 tỉnh Cà Mau long trọng tổ chức lễ ra quân thực hiện các công trình, phần việc tại xã Thới Bình.

Xác minh tư liệu tội ác của Biệt khu Hải Yến - Bình Hưng

Đó là chủ đề hội thảo khoa học do Bảo tàng tỉnh Cà Mau tổ chức vào sáng 28/1, nhằm bổ sung cơ sở khoa học cho việc hoàn thiện đề tài nghiên cứu, phục vụ công tác giáo dục truyền thống, bảo tồn và phát huy giá trị di tích lịch sử cách mạng.

Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 4 mong tăng cường mối quan hệ phối hợp với Cà Mau

Phát biểu tại buổi thăm, chúc Tết Tỉnh uỷ, UBND tỉnh Cà Mau sáng 28/1, Đại tá Nguyễn Thái Dương, Phó Chính uỷ Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 4, mong muốn mối quan hệ phối hợp giữa đơn vị với địa phương sẽ tiếp tục được củng cố, tăng cường hơn nữa trong năm 2026.

Báo và phát thanh, truyền hình Cà Mau thăm, chúc Tết Mẹ VNAH và Anh hùng LLVTND nhận phụng dưỡng

Ngày 27/1, Nhà báo Ngô Minh Toàn, Phó Giám đốc Thường trực Báo và phát thanh, truyền hình Cà Mau, cùng đoàn cán bộ đơn vị đến thăm, chúc Tết và tặng quà Mẹ Việt Nam Anh hùng (VNAH) Nguyễn Thị Huôi (ngụ xã Năm Căn) và Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân (LLVTND) Phạm Thị Bay (ngụ xã Hưng Mỹ), nhân dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026.

85 năm Ngày Bác Hồ trở về Tổ quốc, mở ra thời kỳ mới của cách mạng Việt Nam

Trong suốt hành trình tìm đường cứu nước kể từ ngày rời Sài Gòn 5/6/1911 đến ngày trở về Tổ quốc 28/1/1941 (mồng 2 Tết Tân Tỵ), Nguyễn Tất Thành - Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh đã sống, làm việc, hoạt động cách mạng ở 27 nước, trong đó có các nước: Pháp, Mỹ, Anh, Đức, Liên Xô, Thái Lan, Trung Quốc.