Thưởng thức tuồng cổ trong mùa lễ hội Kỳ yên

Trong năm, tháng Giêng luôn là thời điểm rộn ràng, vui tươi nhất với những lễ hội mang sắc màu văn hóa dân gian. Đây là lúc để mọi người cùng gìn giữ và phát huy những nét đẹp văn hóa truyền thống của dân tộc, địa phương. Trong đó, nghệ thuật tuồng cổ được xem là “món ăn tinh thần” hấp dẫn và không thể thiếu trong mùa Kỳ yên.

Suốt tháng Giêng, khắp nơi trên quê hương Bạc Liêu tưng bừng tổ chức các lễ hội dân gian truyền thống. Phần lớn những lễ hội này được diễn ra tại các cơ sở thờ tự, nơi tập trung sinh hoạt tín ngưỡng của người dân Bạc Liêu như: đình, chùa, miếu.
Trong mỗi lễ hội, phần lễ là nội dung chính với nhiều nghi thức trang trọng, thể hiện tín ngưỡng, lòng thành kính của người dân đối với các vị thần linh, những người có công hộ quốc, an dân. Nếu là lễ hội Kỳ yên thì cầu mong quốc thái dân an, cuộc sống ấm no, hạnh phúc; còn lễ hội Nghinh Ông thì mong cho mưa thuận gió hòa, ngư dân được mùa bội thu cá tôm…
Đặc biệt, thưởng thức tuồng cổ là hoạt động mà bất kể người dự hội nào cũng không muốn bỏ lỡ. Mỗi khi bắt gặp cảnh đoàn hát về đình, miếu dựng sân khấu, phát loa biểu diễn phục vụ Kỳ yên, Nghinh Ông là cả xóm náo nhiệt hẳn lên. Dù bận bịu với công việc đầu năm, nhưng mọi người đều tranh thủ đi xem những tuồng xưa tích cũ.

Đoàn nghệ thuật tuồng cổ Bạc Liêu biểu diễn phục vụ lễ hội Kỳ yên trên địa bàn TP. Bạc Liêu. Ảnh: H.T

Trong những ngày còn sót chút dư âm của mùa xuân, thanh âm “cắc - cắc - tùng - xèng” từ các gánh hát lại vang vọng khắp các phố phường, làng quê. Tại miếu Quan Đế (phường 2, TP. Bạc Liêu), đại lễ Kỳ yên vừa diễn ra trong không khí trang trọng nhưng không kém phần rộn ràng. Nhờ có biểu diễn tuồng cổ mà người đến miếu chiêm bái, dự lễ cũng đông đúc. Dường như 3 đêm biểu diễn hát đình vẫn chưa làm nhiều khán giả mộ điệu thỏa đam mê. Mỗi đêm, chương trình kéo dài gần 3 giờ đồng hồ mà người xem vẫn chật kín sân miếu. Với họ, điều quan trọng nhất không chỉ là được thưởng thức “món ăn tinh thần” đặc sắc, mà còn là được “sống lại” cùng những tuồng tích nổi tiếng, những nhân vật đã ăn sâu vào trong tâm trí, gắn liền với tuổi thơ biết bao người.
Trong lúc xem tuồng, bà Trần Thị Sửu (phường 2, TP. Bạc Liêu) chia sẻ: “Năm nào cũng vậy, gia đình tôi đều đến miếu Quan Đế vui hội Kỳ yên và xem hát tuồng. Những vở tuồng cổ nổi tiếng dù xưa cũ và được các nghệ sĩ biểu diễn nhiều lần, nhưng xem mãi không chán. Tôi mong nét sinh hoạt văn hóa này sẽ được duy trì trong lễ hội để nghệ thuật tuồng cổ “sống mãi” với thời gian”.
Mới đây, tại Lăng Ông Duyên Hải (xã Vĩnh Thịnh, huyện Hòa Bình) đã tưng bừng tổ chức lễ hội Nghinh Ông. Cùng với nhiều hoạt động khác, chương trình biểu diễn tuồng cổ đã góp phần tạo không khí vui tươi cho ngày hội của ngư dân miền biển. Không chỉ có những ông cụ, bà cụ, môn nghệ thuật này còn thu hút sự quan tâm của khán giả trẻ. Bạn Phan Trọng Vĩnh (ấp Vĩnh Lạc, xã Vĩnh Thịnh) bày tỏ: “Thưởng thức tuồng cổ cũng là một cách để các bạn trẻ thêm yêu và tự hào hơn đối với nền nghệ thuật độc đáo của dân tộc”.
Cứ đến mùa lễ hội, việc biểu diễn và thưởng thức tuồng cổ được xem như một nét sinh hoạt văn hóa đẹp của người Bạc Liêu. Dù xã hội ngày càng phát triển, nhưng những vở tuồng cổ nổi tiếng một thời như: “Người tình trên chiến trận”, “Chuyện tình An Lộc Sơn”, “Thần nữ dâng Ngũ linh kỳ”, “Thạch Kim Huê đả hổ”, “Ngũ biến báo phu cừu”… vẫn được người dân yêu thích.
HỮU THỌ