Tín dụng đen len lỏi về các vùng quê

Thời gian qua, dù các ngành chức năng tăng cường xử lý cũng như cảnh báo người dân về các thủ đoạn hoạt động của tín dụng đen (TDĐ), nhưng “cơn lốc” mang tên TDĐ đã và đang len lỏi về các vùng quê trên địa bàn tỉnh. Hoạt động TDĐ dưới hình thức cho vay trả góp như chiếc vòi bạch tuộc vươn ra khắp nơi, chực chờ “bẫy” những người nhẹ dạ cả tin, nhất là người vì điều kiện kinh tế khó khăn, bệnh tật.

Lực lượng Công an huyện Hòa Bình phát tờ rơi tuyên truyền người dân về các thủ đoạn của TDĐ. Ảnh: C.L

“NGÂN HÀNG” NHIỀU CÁI “KHÔNG”

Từ thành thị đến nông thôn, dọc theo các trục đường chính không khó để bắt gặp các băng treo quảng cáo TDĐ. Thậm chí ở những vị trí đắc địa, có nhiều người qua lại, việc treo biển của các nhóm TDĐ còn phải cạnh tranh. Tuy kích cỡ các biển quảng cáo có khác nhau nhưng tựu trung chúng đều có màu sắc sặc sỡ kèm những lời cam kết gồm nhiều cái “không” như: không thế chấp tài sản, không thẩm định nhà, không gọi người thân và không cần chứng minh thu nhập. Tất cả những gì người vay cần làm là gọi vào số máy đã được in trên các biển quảng cáo.

Với nội dung quảng cáo hấp dẫn, nhiều người cho rằng dịch vụ vay trả góp vừa nhanh gọn, vừa đơn giản bởi không cần thế chấp tài sản vẫn vay được tiền. Thế nhưng, sự thật là người vay thường chịu mức lãi suất rất cao, khó có thể trả hết nợ bởi lãi mẹ đẻ lãi con.

Vào vai một người cần vốn gấp để xoay sở chuyện làm ăn, tôi đã chủ động liên hệ với một số điện thoại in trên biển quảng cáo mà mình chụp được trên đường Cầu Sập - Ninh Quới. Bắt máy và tiếp chuyện tôi là một phụ nữ tên H. Sau vài phút dò xét và hỏi nhu cầu vay vốn, tôi được chị H. tư vấn: “Lãi suất hàng tháng thì tùy vào mức vay. Nhưng khi nhận tiền vay anh phải đóng trước 2 tháng tiền lãi và 5% hoa hồng cho môi giới. Vì em chỉ làm giao dịch viên, còn anh muốn vay và bên kia cho anh vay bao nhiêu thì em kết nối cho 2 bên tự thỏa thuận…”.

Cũng theo chị H., tham gia vay trả góp, người vay thường chịu lãi suất từ 15 - 20%/tháng hoặc có thể cao hơn tùy thuộc vào mức lãi do bên cho vay quy định. Tuy nhiên, trong hợp đồng, người cho vay sẽ ghi lãi suất không vượt quá 10 lần lãi suất cơ bản do Ngân hàng Nhà nước công bố đối với loại cho vay tương ứng nhằm đối phó với cơ quan chức năng. Việc hoàn trả vốn được tính thời hạn bằng tháng; trường hợp người vay không hoàn trả đúng thời hạn thì tiền lãi sẽ được cộng lũy kế vào tiền gốc để tính lãi phát sinh trong thời gian tiếp theo.

Một biển quảng cáo TDĐ treo  trên tuyến đường Cầu Sập - Ninh Quới.

CẦN CÓ BIỆN PHÁP XỬ LÝ NGHIÊM

Các băng nhóm TDĐ đánh trúng tâm lý của người vay như thời gian cho vay nhanh, gọn, thủ tục đơn giản. Với những lời mời chào rất bùi tai, các đối tượng cho vay TDĐ đã khiến nhiều người, chủ yếu là người nghèo sập bẫy. Với cách tính lũy kế tiền lãi vào tiền gốc khi người vay không trả đúng hạn sẽ dẫn đến tình trạng số tiền gốc và lãi phải trả cao hơn nhiều lần so với tiền đã vay; người vay rất dễ rơi vào cảnh nợ chồng nợ.

Đặc biệt thời điểm hiện nay, lợi dụng sự phát triển của công nghệ, nhiều đối tượng còn sử dụng các app (ứng dụng) cho vay trực tuyến nhằm qua mặt cơ quan chức năng.

Theo công an các địa phương, hoạt động TDĐ không chỉ vi phạm trên lĩnh vực cho vay lãi nặng, mà còn là nguy cơ gây bất ổn xã hội do các đối tượng tạo băng nhóm để đòi nợ dẫn đến các hành vi vi phạm pháp luật như: cố ý gây thương tích, bắt giữ người trái pháp luật, cưỡng đoạt tài sản, tạt chất bẩn vào nhà, đe dọa người thân... Cụ thể như sự vụ xảy ra vào ngày 22/6/2022, gia đình ông H. (Phường 3, TP. Bạc Liêu) bị tạt nước sơn vào cửa kính và sàn nhà. Ông H. cho biết, ông nghi vấn người con trai của mình đã vay lãi nặng của các đối tượng xã hội, hiện không có khả năng chi trả. Hiện ngành chức năng đang tiến hành điều tra để làm rõ vụ việc.

Từ những vụ việc gây mất trật tự, an toàn xã hội do TDĐ gây ra, thiết nghĩ, để đẩy lùi TDĐ, bên cạnh sự vào cuộc, đấu tranh của lực lượng công an, các ngân hàng, tổ chức tín dụng cần tiếp tục có nhiều gói vay linh hoạt hơn để hỗ trợ người dân, người có thu nhập thấp; đa dạng hóa những loại hình tín dụng phục vụ đời sống, tiêu dùng với thủ tục đơn giản, thuận tiện. Đồng thời, tuyên truyền, vận động nâng cao ý thức người dân trong chủ động phòng ngừa, đấu tranh phòng, chống tội phạm liên quan đến TDĐ, không để loại tội phạm này có cơ hội hoạt động.

CHÍ LINH