Tỉnh táo trước thông tin trên không gian mạng

(CMO) Những ngày gần đây, trên các diễn đàn mạng xã hội (MXH) xuất hiện nhiều thông tin giả, tin sai sự thật, nhất là những tin về dịch Covid-19, có tốc độ lan truyền rất nhanh và gây hoang mang trong dư luận. Trước vấn đề trên, ngành chức năng khuyến cáo người dân nên tỉnh táo khi tiếp nhận thông tin.

Một trường hợp vi phạm đăng tải thông tin sai sự thật bị xử lý tại Phường 5, TP Cà Mau trong thời gian tỉnh Cà Mau thực hiện giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16 của Thủ tướng Chính phủ.

Đơn cử gần đây nhất là hình ảnh về xác chết được cho là ở TP Hồ Chí Minh, sau vài giờ đăng tải hình ảnh này nhận được sự quan tâm cao từ cộng đồng. Tuy nhiên, sau khi vào cuộc xác minh, Trung tâm Xử lý tin giả Việt Nam (VAFC) - Cục Phát thanh - Truyền hình và Thông tin điện tử, Bộ Thông tin và Truyền thông (TT&TT) khẳng định đây là tin giả.

Không dừng lại ở việc sử dụng hình ảnh một cách vô tội vạ, gây hiểu lầm hoặc cố tình gây hiểu nhầm, các phần tử cực đoan, các thế lực thù địch còn công khai bình luận, chia sẻ nhiều nội dung bịa đặt, không đúng sự thật về chủ trương và giải pháp chống dịch của Ðảng và Nhà nước ta, cố tình đẩy dư luận sang hướng khác, gây tâm lý hoang mang, chia rẽ đoàn kết dân tộc.

Ðáng lo ngại hơn, các đối tượng còn giả mạo trang tin điện tử của các cơ quan bộ, ngành Trung ương nhằm mục đích xấu. Ðiển hình ngày 29/7, Trung tâm Giám sát an toàn không gian mạng quốc gia (NCSC) cảnh báo, một số trang web đã lợi dụng tâm lý lo lắng về sức khoẻ người dân để giả mạo thông tin xin trợ cấp tiêm chủng vắc-xin Covid-19 và lừa tiền cứu trợ. Trong đó, có 2 tên miền chính đang được các đối tượng lợi dụng là honapply.vn và miniboon.vn. Website có giao diện giả mạo Bộ Y tế này thông báo chào mời người truy cập đăng ký tiêm chủng, thông qua một banner lớn hiện trên màn hình. Khi bấm vào nút đăng ký, người dùng được chuyển hướng sang một website khác với tên miền khác. Tại đây, người dùng được yêu cầu nhập các thông tin cá nhân như họ tên, số chứng minh Nhân dân, số điện thoại, đặc biệt là tên và mật khẩu Internet Banking của ngân hàng. Nếu người dùng nhập các thông tin này, họ sẽ đứng trước nguy cơ bị hacker đánh cắp tài khoản ngân hàng và gây thất thoát tài sản. Ngay khi phát hiện các trang web này có dấu hiệu lừa đảo chiếm đoạt tài sản, NCSC đã phối hợp xử lý để gỡ bỏ.

Theo Bộ TT&TT, qua thực tiễn công tác chỉ đạo, quản lý và giám sát thông tin trên không gian mạng thời gian qua, nhận thấy tình trạng phát tán tin giả, tin sai sự thật về tình hình dịch bệnh và công tác phòng, chống dịch Covid-19 có dấu hiệu gia tăng. Việc xuất hiện nhiều thông tin xấu, độc cùng số lượng lớn các video clip phát tán tràn lan trên không gian mạng làm giảm niềm tin của người dân vào công tác phòng, chống dịch bệnh, gây hoang mang, bức xúc trong dư luận xã hội.

Trước vấn đề trên, vừa qua, Bộ TT&TT ban hành văn bản gửi bộ, ngành và các địa phương về việc tăng cường xử lý tin giả, tin sai sự thật về Covid-19 trên mạng. Theo đó, Bộ TT&TT đề nghị các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan trực thuộc Chính phủ, UBND các tỉnh, thành phố căn cứ chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền được giao chủ động thực hiện nghiêm túc quy định về phát ngôn, cung cấp thống tin cho báo chí…, đảm bảo thông tin được cung cấp nhanh nhất, không bị động, bất ngờ; tuân thủ kỷ luật phát ngôn, thống nhất đầu mối phát ngôn, tránh tình trạng cùng một sự việc nhưng các ngành, địa phương lại phát ngôn không thống nhất dẫn tới việc bị suy diễn, xuyên tạc.

Thường xuyên theo dõi, nắm bắt thông tin, nhất là thông tin trên không gian mạng về công tác phòng, chống dịch tại bộ, ngành, địa phương để xử lý, giải quyết kịp thời những khó khăn, vướng mắc, bức xúc của người dân, doanh nghiệp. Khi phát hiện tin giả, tin sai sự thật, cần chỉ đạo lực lượng công an, các lực lượng có liên quan kịp thời xác minh đối tượng phát tán tin giả, phối hợp với đơn vị chức năng thẩm định nguồn tin, công bố, cảnh báo tin giả, tin sai sự thật; chủ động xử lý nghiêm các đối tượng phát tán thông tin vi phạm pháp luật...

Không gian mạng nói chung, MXH nói riêng đã và đang có tầm ảnh hưởng lớn. Tham gia MXH, mỗi người dân đều là một người đưa tin và họ có thể đưa những quan điểm, suy nghĩ của mình ở mỗi bài viết. Từ nguồn thông tin này, nếu là những thông tin nóng sẽ lan truyền rất nhanh và hậu quả của nó sẽ rất nặng nề khi đó là những thông tin sai sự thật.

Theo Sở TT&TT tỉnh Cà Mau, từ đầu năm đến nay, đơn vị đã xử phạt vi phạm hành chính 11 cá nhân đăng thông tin trên MXH vi phạm pháp luật, với số tiền100 triệu đồng. Vi phạm chủ yếu là thông tin sai sự thật, xúc phạm uy tín, danh dự cá nhân người khác, sử dụng thông tin người khác khi không có sự đồng ý. Trong 11 trường hợp bị xử lý, có 5 trường hợp đăng tải thông tin vi phạm về công tác phòng, chống dịch, với số tiền hơn 32 triệu đồng.

"Không nên vội vàng đưa thông tin lên mạng, nhất là những tin mang tính chất nhạy cảm, chưa được kiểm chứng. Ðặc biệt là việc sử dụng tài khoản cá nhân trên MXH để dẫn nguồn từ các cơ quan báo chí, trang thông tin điện tử không chính thống kèm những lời bình luận tiêu cực, là việc làm không nên. Hành động này sẽ gây nhiễu loạn thông tin, tạo dư luận không tốt", Phó giám đốc Sở TT&TT tỉnh Cà Mau Nguyễn Văn Ðen khuyến cáo./.

Văn Ðum