Triển lãm Kinh đô Hoa Lư và di tích lịch sử - văn hóa Bạc Liêu: Hội tụ bản sắc văn hóa - lịch sử hai vùng đất

Lần đầu tiên phối hợp tổ chức một triển lãm mang tính chuyên đề, bảo tàng hai tỉnh Bạc Liêu và Ninh Bình đã mang đến công chúng tỉnh Bạc Liêu một không gian thuộc về bản sắc văn hóa và là nơi để người dân hiểu hơn về lịch sử dân tộc. 

Với hơn 300 tài liệu, hình ảnh, hiện vật khái quát về sự ra đời của Nhà nước Đại Cồ Việt và Kinh đô Hoa Lư trên mảnh đất Ninh Bình “địa linh nhân kiệt”; giới thiệu những giá trị tiêu biểu của các di tích lịch sử - văn hóa ở Bạc Liêu, triển lãm Kinh đô Hoa Lư và di tích lịch sử - văn hóa Bạc Liêu chính là nơi và là dịp để hai tỉnh kết nghĩa cùng hội tụ bản sắc văn hóa - lịch sử của hai vùng đất.
“Dân ta phải hiểu sử ta, cho tường gốc tích nước nhà Việt Nam”, lúc sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhiều lần khẳng định tầm quan trọng của việc học sử. Hiểu biết, trân trọng và nhớ về nguồn cội là hành trang quý giá để chúng ta tiếp tục cơ đồ người đi trước dày công để lại, xây dựng đất nước ở hiện tại và hướng tầm nhìn rộng đến tương lai. Những hoạt động bảo tồn, bảo tàng, gìn giữ di tích, hiện vật thời quá khứ và tổ chức trưng bày triển lãm để thế hệ hôm nay hiểu biết về lịch sử cha ông chính là những việc làm thiết thực nhằm thực hiện lời Bác dạy. Đó cũng có thể xem là cách gián tiếp để thế hệ trẻ tiếp nối những tâm nguyện tốt đẹp của người đời trước để lại - thông qua việc khơi gợi niềm tự hào từ những chiến tích lẫy lừng, công trạng của các bậc tiền nhân.

Các đại biểu cắt băng khai mạc triển lãm Kinh đô Hoa Lư và di tích lịch sử - văn hóa Bạc Liêu. Ảnh: C.T

Bạc Liêu - Ninh Bình “tình thân như thể anh em một nhà”, đã có với nhau một mối tình kết nghĩa từ trong những năm tháng cam go nhất của lịch sử đấu tranh thống nhất đất nước. Thế nhưng, người dân hai tỉnh, không nhiều người có điều kiện được đặt chân đến miền đất kết nghĩa của mình, bởi khoảng cách địa lý quá xa xôi - gần như ở hai đầu cực Bắc - Nam của Tổ quốc! Triển lãm do Sở VH-TT-TT&DL Bạc Liêu phối hợp với Sở VH&TT Ninh Bình tổ chức (tại khu B Trung tâm triển lãm VH-NT và Nhà hát Cao Văn Lầu từ ngày 20 - 25/3) là dịp để người dân Bạc Liêu tiếp cận, hiểu biết thêm về lịch sử, về tỉnh kết nghĩa Ninh Bình, vùng đất “địa linh nhân kiệt” vô cùng đặc biệt của Tổ quốc!
Những hình ảnh, hiện vật tại triển lãm giúp người xem hiểu thêm về lịch sử một cách tuần tự, do những chuyên đề được sắp xếp rất tỉ mỉ, chú thích rõ ràng. Có thể kể đến những nhóm tư liệu, hình ảnh, hiện vật như: Quá trình thống nhất đất nước và sự ra đời của nhà nước chính thống đầu tiên của nước ta (giới thiệu tiểu sử, quê hương và căn cứ ban đầu của sứ quân Đinh Bộ Lĩnh; bối cảnh lịch sử và nạn cát cứ 12 sứ quân; quá trình thống nhất đất nước, Đinh Bộ Lĩnh lên ngôi hoàng đế, xây dựng nhà nước quân chủ chính thống đầu tiên - Nhà nước Đại Cồ Việt); Lê Hoàn và công cuộc kháng chiến chống ngoại xâm (kháng chiến chống Tống năm 981 và bình Chiêm năm 982); giới thiệu Kinh đô Hoa Lư về diện mạo, các cung điện và công trình tôn giáo; Kinh đô Hoa Lư thời Lý (quá trình thiên đô từ Hoa Lư ra xây dựng kinh thành Thăng Long của vua Lý, Kinh đô Hoa Lư trở thành Cố đô Hoa Lư với các công trình kiến trúc tôn giáo); việc tri ân các thế hệ sau đối với các nhân vật thời Đinh, Tiền Lê…
Thật ấn tượng bởi lời giới thiệu của đích thân Giám đốc Bảo tàng tỉnh Ninh Bình - Nguyễn Xuân Khang: “Ninh Bình tự hào là quê hương của các anh hùng hào kiệt, danh nhân văn hóa gắn với lịch sử vẻ vang của dân tộc như Đinh Tiên Hoàng đế, Lê Đại Hành Hoàng đế, danh nhân văn hóa Trương Hán Siêu, bảng nhãn Vũ Duy Thanh, người chiến sĩ cộng sản kiên trung Tạ Uyên, Lương Văn Tụy… Nhân dân Ninh Bình thế hệ sau tiếp bước thế hệ trước đã sáng tạo một không gian văn hóa độc đáo với 279 di tích cấp tỉnh, 81 di tích cấp quốc gia, 2 di tích cấp quốc gia đặc biệt. Có quần thể danh thắng Tràng An được UNESCO vinh danh là di sản văn hóa thế giới, cùng với hàng trăm lễ hội, các làn điệu xẩm, ca trù, hát chèo, trống quân, vật, võ… đã góp phần nuôi dưỡng tâm hồn, tình cảm, nhân cách các thế hệ nhân dân tỉnh Ninh Bình”. Một vùng đất “địa linh nhân kiệt” như thế nên luôn là cố đô yêu dấu trong tim người Ninh Bình sống ở Bạc Liêu, cũng như luôn để lại những tình cảm tốt đẹp trong lòng người Bạc Liêu khi nhắc về Ninh Bình. Triển lãm sẽ là không gian lý tưởng cho những ai luôn vọng về mảnh đất cố đô. Chúng tôi bắt gặp nỗi niềm ấy trong mắt ông Nguyễn Phúc Tài, một “người anh cả” trong Hội đồng hương Ninh Bình ở Bạc Liêu khi ông đến nhìn từng bức ảnh, mắt chăm chú dừng lại ở từng hiện vật. Và triển lãm cũng là không gian lý tưởng cho người Bạc Liêu đến để hiểu thêm về lịch sử - văn hóa hai vùng đất. Cùng với không gian “Kinh đô Hoa Lư”, những di tích lịch sử - văn hóa của Bạc Liêu cũng giúp cho người xem hiểu thêm về lịch sử khai hoang mở đất và phong tục, tập quán tốt đẹp của những lớp tiền nhân ở Bạc Liêu để lại cho đời sau.
Giám đốc Bảo tàng tỉnh Bạc Liêu - Lê Thanh Tự cho biết: “Đây là lần đầu tiên Bảo tàng tỉnh Bạc Liêu phối hợp với Bảo tàng tỉnh Ninh Bình tổ chức trưng bày về di tích lịch sử - văn hóa, các di vật có giá trị tiêu biểu về lịch sử, văn hóa, khoa học… Triển lãm nhằm góp phần nâng cao nhận thức, lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc, phát huy truyền thống đạo lý “uống nước nhớ nguồn” và ý thức trách nhiệm của cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức trong tham gia xây dựng, bảo vệ Tổ quốc, đồng thời ra sức giữ gìn, kế thừa và phát huy những tinh hoa văn hóa của cha ông để lại”.
Triển lãm là một hoạt động văn hóa có ý nghĩa đặc biệt. Tổ chức các đoàn tham quan, nhất là đoàn viên - thanh niên, học sinh - sinh viên để tiếp cận được nơi hội tụ bản sắc văn hóa - lịch sử này chính là cách giúp các bạn trẻ học sử, dung nạp kiến thức thiết thực nhất. Đây cũng chính là dịp Ninh Bình - Bạc Liêu giao lưu văn hóa để hiểu nhau thêm, thắt chặt hơn nữa mối tình kết nghĩa; làm dày thêm những công trình, phần việc mang tên hai vùng đất bấy lâu nay hai tỉnh đã đồng tâm vun bồi.
CẨM THÚY