Trung Quốc gây mất ổn định khu vực

Dư luận thế giới tiếp tục bày tỏ quan ngại và phản đối việc Trung Quốc hạ đặt trái phép giàn khoan Hải Dương 981 trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam, đồng thời cho rằng mọi tranh chấp cần được giải quyết thông qua đàm phán hòa bình và dựa trên luật pháp quốc tế.

Mỹ quan ngại hành động đơn phương của Trung Quốc ở biển Đông

Rạng sáng 16/5 (theo giờ Việt Nam), trong cuộc gặp tại Lầu Năm Góc với Tổng Tham mưu trưởng Quân giải phóng Trung Quốc (PLA), Tướng Phòng Phong Huy đang có chuyến thăm Mỹ, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng liên quân Mỹ, Tướng Martin Dempsey, đã gọi các hành động của Trung Quốc tại biển Đông là khiêu khích, đồng thời kêu gọi giải quyết căng thẳng tại đây bằng giải pháp đối thoại dựa trên các cơ sở luật pháp quốc tế. Theo tướng Dempsey, hai bên đã thảo luận về tình hình căng thẳng hiện nay tại biển Đông và về nguy cơ xung đột do các hành động khiêu khích quân sự. Ông nhấn mạnh những căng thẳng này cần được giải quyết thông qua đối thoại hòa bình và dựa trên luật pháp quốc tế.

Trước đó, tại Nhà Trắng, Phó Tổng thống Mỹ - Joe Biden đã tiếp Tướng Phòng Phong Huy và bày tỏ quan ngại về các hành động đơn phương của Trung Quốc ở biển Đông. Thông cáo báo chí của Nhà Trắng cho biết, trong cuộc gặp, Phó tổng thống Biden đã nhấn mạnh mối quan ngại nghiêm túc của Mỹ về các hành động đơn phương của Trung Quốc tại biển Đông. Ông nói rằng, mặc dù không đứng về bên nào trong các yêu sách lãnh thổ ở biển Đông, nhưng quan điểm của Mỹ là không một quốc gia nào được phép có những bước đi mang tính khiêu khích tại đây, gây tổn hại tới hòa bình và ổn định của khu vực.

Trong khi đó, trao đổi với phóng viên Hãng Reuters của Anh, một quan chức Mỹ cho biết thêm trong cuộc gặp, Phó tổng thống Biden cùng nhiều quan chức hàng đầu khác của Mỹ đã bày tỏ quan điểm rằng, thái độ của Trung Quốc đối với vấn đề biển Đông là “nguy hiểm và khiêu khích” và nước này cần phải chấm dứt. Theo quan chức này, hành động của Trung Quốc với các nước láng giềng có tuyên bố chủ quyền tại biển Đông đang gây căng thẳng cho quan hệ Mỹ-Trung Quốc và khiến Oa-sinh-tơn lo ngại về khả năng hợp tác với Bắc Kinh tại châu Á và trong các vấn đề song phương.

Cùng ngày, Bộ Ngoại giao Mỹ tiếp tục ra tuyên bố chỉ trích quyết định “khiêu khích” của Trung Quốc khi hạ đặt giàn khoan Hải Dương 981. Phát biểu với báo giới, phát ngôn viên bộ trên, bà Marie Harf, nêu rõ: Chúng tôi hết sức quan ngại về cách hành xử nguy hiểm và hăm dọa kiểu này. Trước đó, Bộ Ngoại giao Mỹ đã lên tiếng cảnh báo về việc Trung Quốc đưa giàn khoan vào khu vực biển Đông, cho rằng đây là một hành động mang tính khiêu khích và gây bất ổn định khu vực, đồng thời khẳng định ngoài Mỹ cũng có rất nhiều quốc gia trên toàn thế giới cùng chia sẻ quan điểm này.

Giải quyết mọi tranh chấp lãnh thổ thông qua đàm phán hòa bình

Ngày 16/5, Bộ Ngoại giao Indonesia đã ra tuyên bố về vấn đề căng thẳng hiện nay ở biển Đông. Thông cáo báo chí của Bộ Ngoại giao Indonesia cho biết, Bộ trưởng Ngoại giao Marty Natalegawa đã bày tỏ sự lo ngại sâu sắc của Indonesia về những gì đang diễn ra trên biển Đông hiện nay, nhất là liên quan đến mối quan hệ giữa Trung Quốc và Việt Nam. Bộ trưởng Natalegawa khẳng định, chỉ có một lựa chọn là “giải quyết hòa bình các tranh chấp”, và “việc sử dụng vũ lực vi phạm luật quốc tế, trong đó có Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển năm 1982, không có chỗ đứng trong khu vực hiện nay”.

Ngày 16/5, tại buổi họp báo tổng kết kết quả đạt được của ASEAN 24 diễn ra tại Myanmar mới đây, trả lời phỏng vấn báo giới và các đoàn ngoại giao về việc Trung Quốc hạ đặt trái phép giàn khoan Hải Dương 981 trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam, huy động nhiều tàu quân sự, cố tình có những hành động khiêu khích các tàu công vụ của Việt Nam đang chấp pháp tại vùng biển Việt Nam, làm gia tăng tình hình căng thẳng trong khu vực, Tổng Thư ký ASEAN -Lê Lương Minh cho biết lần đầu tiên sau 20 năm, ASEAN đã đưa ra một Tuyên bố chung các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN về vấn đề biển Đông. Ông Lê Lương Minh cho biết, tuyên bố khẳng định hòa bình, ổn định, an ninh và tự do hàng hải trên biển Đông là vấn đề chung của ASEAN và ASEAN mong muốn giải quyết mọi tranh chấp lãnh thổ tại đây thông qua đàm phán hòa bình, không đe dọa sử dụng và không sử dụng vũ lực, giải quyết trên cơ sở tôn trọng luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước của Liên Hiệp Quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS) và Tuyên bố về ứng xử của các bên ở biển Đông (DOC), theo các nguyên tắc như Tuyên bố chung 6 điểm của ASEAN về vấn đề Biển Đông.

Trong khi đó, ngày 15/5 Nga lên tiếng kêu gọi Trung Quốc và Việt Nam cùng tìm kiếm các giải pháp thông qua con đường đàm phán. Phát biểu với báo giới ngày 15/5, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Nga - Alexander Lukashevich cho biết, Nga theo sát tình hình ở biển Đông và hy vọng tất cả các bên thể hiện sự kiềm chế trước tình hình căng thẳng hiện nay.

Ủng hộ quyền lợi chính đáng của Việt Nam

Chiều 15/5, với sự tham gia của tất cả các thành viên, đại diện các đảng phái chính trị tại Hạ viện, Nhóm nghị sĩ Hữu nghị Mexico - Việt Nam đã nhóm họp bất thường nhằm cập nhật tình hình trên biển Đông và thống nhất những nội dung chính cho tuyên bố liên quan đến vấn đề này. Một số các nghị sĩ liên bang Mexico và đại diện các đảng phái là thành viên của Nhóm nghị sĩ Hữu nghị Mexico - Việt Nam đã lần lượt phát biểu bày tỏ sự ủng hộ đối với những quyền lợi chính đáng của Việt Nam. Hội nghị đã ra Tuyên bố lên án những hành động sai trái vừa qua của Trung Quốc tại vùng biển của Việt Nam.

Tối 15/5, tại lễ mít-tinh kỷ niệm 124 năm Ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh, 60 năm ngày Chiến thắng Điện Biên Phủ và 39 năm ngày giải phóng miền Nam thống nhất đất nước, cán bộ Đại sứ quán Việt Nam tại Niu Đê-li, Ấn Độ đã đọc cho cộng đồng người Việt nghe Tuyên bố của Chủ tịch Ủy ban Đoàn kết Ấn Độ - Việt Nam Geetesh Sharma phản đối Trung Quốc vi phạm chủ quyền Việt Nam. Tuyên bố viết: “Chúng tôi kịch liệt lên án các hành động trên, đồng thời kêu gọi Chính phủ Trung Quốc kiềm chế và tiến tới đàm phán theo đúng quy định của luật pháp và thông lệ quốc tế. Hòa bình tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương đang bị đe dọa, vì vậy, tất cả các lực lượng yêu chuộng hòa bình cần đoàn kết lại và kiên quyết lên án các hành động xâm phạm trên của Trung Quốc”.

Ngày 15/5, cộng đồng người Việt Nam đang học tập và làm việc tại Thái Lan đã có tâm thư gửi Đại sứ quán Trung Quốc tại Thái Lan và Chính phủ Trung Quốc, phản đối việc Trung Quốc hạ đặt trái phép giàn khoan Hải Dương 981 trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam. Cùng ngày, Hội người Việt Nam toàn Thái Lan cũng ra tuyên bố nhấn mạnh hành động của Trung Quốc đã bất chấp luật pháp quốc tế, ngang nhiên vi phạm chủ quyền của Việt Nam. Tuyên bố cho biết, cộng đồng người Việt Nam toàn Thái Lan sẵn sàng làm hết sức mình cùng nhân dân trong nước bảo vệ chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và lợi ích quốc gia.

Theo TTXVN