Vào mùa bánh tết

Còn hơn một tháng nữa mới chính thức đón tết Nguyên đán, nhưng các lò, cơ sở sản xuất, kinh doanh bánh kẹo ở Bạc Liêu đã rục rịch chuẩn bị hàng hóa cho kịp phục vụ mùa tết. Những loại bánh khéo, bánh truyền thống luôn là sự lựa chọn của nhiều người cho giây phút đoàn viên của gia đình, hay cho nhu cầu biếu tặng. Miếng bánh trao nhau không chỉ để thưởng thức, mà còn là nét văn hóa đậm màu truyền thống trong ngày tết. 

Ngày trước, trên bàn thờ gia tiên nhà nào cũng phải bày cúng một dĩa bánh bông lan, mứt dừa, kẹo chuối… Hầu hết các loại bánh kẹo này đều do các bà, các mẹ tự tay làm. Mấy đứa con nít thì mừng lắm vì lâu thiệt lâu mới được thấy, được ăn, chứ không như ngày nay muốn ăn bất cứ lúc nào cũng có. Những tưởng trong thời hội nhập, người ta chuộng các loại bánh Tây để trưng cúng trên bàn thờ vào ngày tết cho sang, vậy mà các loại bánh khéo, bánh truyền thống vẫn luôn được chọn như một thức quà cho ngày tết thêm đậm đà hương vị đúng kiểu Á Đông!
Tết đến, nhiều gia đình ở miền Nam thường chuẩn bị vài đòn bánh tét để dâng lên bàn thờ cúng ông bà. Nên vào mùa giáp tết, không khí ở những lò bánh tét trở nên nhộn nhịp hẳn. Đến ấp Bào Sen (xã Châu Thới, huyện Vĩnh Lợi), không ai mà không biết lò bánh của chị Nguyễn Thị Trúc (tên thường gọi là Mơ). Với truyền thống 3 đời buôn bán bánh tét, lò bánh của chị Mơ luôn là địa chỉ để người ta gửi trọn niềm tin. Chị Mơ cho biết: “Những ngày giáp tết, mỗi ngày tôi gói từ 200 - 300 đòn bánh. Công việc cực lắm, nhưng vì yêu nghề và hơn nữa đây là nghề gia truyền, nên tôi phải cố gắng giữ lấy”. Để phát triển nghề, chị Mơ còn học tập từ các cơ sở ở tỉnh bạn, lắng nghe lời góp ý của khách hàng. “Bánh truyền thống thì ăn mãi cũng ngán, nên tôi đã biến đổi một chút về nguyên liệu nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng cho khách hàng”, chị Mơ thổ lộ. Thế là, từ nếp trắng truyền thống, chị Mơ “biến tấu” sang nếp than; nhưn mỡ thông thường, chị còn thêm thịt ba rọi, trứng muối… để đổi khẩu vị. Vậy là ngày tết, khách hàng đã có thêm sự lựa chọn mới.

Nhà chị Mơ gói bánh tét phục vụ mùa tết. Ảnh: N.V

Trong sự giao thoa với văn hóa ngoại nhập, người ta vẫn dành riêng một chỗ đứng nhất định cho bánh truyền thống. Đó chính là nét văn hóa đã được bảo tồn bao năm qua. Bánh khéo được trưng cúng trên bàn ngày tết, ngoài bánh bông lan thì còn có bánh quai vạt, bánh khóm, bánh bông mai nhưn đậu xanh… Chị Trịnh Thị Thanh Thúy (chủ tiệm bánh Tuyền Tuyền, phường 7, TP. Bạc Liêu) chia sẻ: “Chúng tôi đang bước vào mùa làm bánh khéo để phục vụ nhu cầu mua sắm tết của khách hàng. Ngày xưa chỉ chú trọng vào chất lượng bánh, còn giờ đây muốn kinh doanh thành công thì phải chú ý nâng cao hình thức nữa. Tức là bánh phải nhìn bắt mắt, vì ngoài chuyện mua về thưởng thức, người ta còn dùng làm quà biếu tặng”. 
Khác với các lò bánh công nghiệp, những lò bánh truyền thống phục vụ mùa tết như của chị Mơ, chị Thúy và nhiều cơ sở khác ở Bạc Liêu… hầu hết các công đoạn đều thực hiện thủ công. Chị Thúy, chị Mơ đều có cùng quan điểm: kinh doanh phải có đạo đức, xem sức khỏe khách hàng cũng như sức khỏe của chính mình, nên khi bánh xuất lò đều luôn đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm. 
Ngọc Trân