Xoá điểm lẻ, nâng chất giáo dục

(CMO) Sắp xếp, bố trí lại giáo viên cho phù hợp nhằm chấm dứt tình trạng thừa, thiếu cục bộ cũng như giảm gánh nặng kinh phí cho ngành giáo dục mà vẫn đảm bảo cho lộ trình hướng tới nâng chuẩn quốc gia về giáo dục là bài toán đang được tỉnh quyết liệt thực hiện.

264 là con số đang nhận được sự quan tâm của rất nhiều người, bởi đây là số giáo viên mà các địa phương đã tự ý hợp đồng trong 2 năm học 2016-2017 và 2017-2018 mà chưa có sự đồng ý của tỉnh. Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Nguyễn Tiến Hải chỉ đạo, phải chấm dứt hợp đồng số giáo viên này kể từ ngày 1/7/2018.

Kiên quyết xoá điểm trường lẻ

Tình trạng phải hợp đồng thêm quá nhiều giao viên có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân. Trong đó, chủ yếu là hiện nay còn quá nhiều điểm trường lẻ, có những lớp học chỉ hơn 10 hoặc hơn 20 học sinh; thậm chí các điểm trường trung tâm, số học sinh cũng đang được chia nhỏ ra để tăng biên chế giáo viên. Qua thống kê sơ bộ, toàn tỉnh hiện có trên 634 điểm trường lẻ cần được xoá.  

Giờ ngoại khoá của học sinh trường THCS xã Hàng Vịnh, huyện Năm Căn.

Các điểm trường lẻ này xuất phát từ điều kiện đi lại và học tập của con em học sinh ở các vùng nông thôn còn quá nhiều khó khăn. Tuy nhiên, khi điều kiện hạ tầng kinh tế - xã hội, nhất là giao thông phát triển như hiện tại thì không còn phù hợp. Qua khảo sát thực tế của các ngành chức năng tại một số điểm trường lẻ của bậc tiểu học tại các xã Thạnh Phú, Lương Thế Trân, Phú Hưng, Trần Thới, Hoà Mỹ (huyện Cái Nước) cho thấy, hầu hết thiếu các điều kiện về giảng dạy, học tập, sinh hoạt của giáo viên và học sinh. Có điểm trường chỉ từ 4-5 lớp, một số lớp có chưa tới 10 học sinh. Sinh hoạt, vui chơi, chăm sóc sức khoẻ của học sinh tại đây đều thiệt thòi nhiều so với các điểm chính. 

Nếu căn cứ theo tiêu chuẩn số lượng học sinh trên một lớp ở bậc tiểu học bình quân 33 em/lớp, THCS và THPT là 42 em/lớp, toàn tỉnh thừa trên 1.000 giáo viên các cấp. Tuy nhiên, trên thực tế các địa phương lại đang rất thiếu giáo viên, buộc phải hợp đồng thêm, nhất là các môn năng khiếu và Anh văn. Qua con số thống kê gần đây cho thấy, toàn tỉnh có 14.247 giáo viên, trong đó có 12.977 biên chế, 1.270 hợp đồng; thừa 230 giáo viên, thiếu 1.622 giáo viên.

Trong khi những năm gần đây không chỉ hạ tầng giao thông nông thôn phát triển khá nhanh, điều kiện đi lại của các em học sinh khá thuận lợi mà các chương trình hỗ trợ xe đạp, tiền đò… cho học sinh hằng năm rất nhiều. Theo Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tiến Hải, xoá các điểm trường lẻ là vấn đề tỉnh đã có chủ trương cách đây hơn 3 năm. Tuy nhiên, thời gian qua, các huyện thực hiện không nghiêm túc, đã đến lúc phải làm quyết liệt, không để thiếu hụt về ngân sách cho giáo dục do còn quá nhiều điểm trường lẻ mà điều kiện dạy và học không đảm bảo.

Theo chủ trương của Tỉnh uỷ, những nơi nào học sinh đủ điều kiện đi đến trường học trung tâm thì giảm ngay điểm trường lẻ. Đồng thời, chuyển những điểm trường này thành trường mầm non, bởi hiện nay số lượng trường mầm non toàn tỉnh còn thiếu rất nhiều. Ban Thường vụ Tỉnh uỷ cũng đã phân công từng đồng chí phụ trách các huyện, thành phố để theo dõi và chỉ đạo vấn đề này. Chỉ những nơi nào điều kiện đi lại thật sự khó khăn, cần phải duy trì điểm trường lẻ thì mới duy trì, nhưng phải được sự đồng ý của UBND tỉnh.

Nâng chất giáo dục

Tình trạng thừa, thiếu giáo viên cục bộ khiến kinh phí sự nghiệp giáo dục luôn trong tình trạng bị động diễn ra nhiều năm qua, đến nay vẫn chưa thể giải quyết dứt điểm. Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tiến Hải nhận định: “Tình trạng thừa giáo viên ở các huyện, thành phố diễn ra nhiều năm qua và đã được Tỉnh uỷ, UBND tỉnh chỉ đạo nhiều lần, nhưng việc sắp xếp còn rất chậm, thậm chí có những nơi không giảm mà hợp đồng giáo viên còn tăng lên rất nhiều”.

Thực trạng thừa, thiếu giáo viên  diễn ra nhiều năm qua đã tạo áp lực rất lớn lên nguồn ngân sách chi cho giáo dục địa phương. Có thời điểm tỉnh nợ tiền lương và chế độ giáo viên lên trên 126 tỷ đồng. Mỗi năm bình quân phải chi trên 15 tỷ đồng để trả tiền cho giáo viên hợp đồng ngoài định mức. Như vậy, kinh phí cấp cho ngành giáo dục đưa vào trả lương, phụ cấp chính sách... nên không còn nguồn mua sắm trang thiết bị phục vụ giảng dạy, nhất là sửa chữa trường lớp, đóng mới bàn ghế...

Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tiến Hải cho biết thêm, năm 2018, nguồn kinh phí Bộ Tài chính phân giao cho sự nghiệp giáo dục của tỉnh khi phân bổ cho các địa phương không chỉ không giảm được đồng nào mà tỉnh phải bổ sung thêm 210 tỷ đồng. Tuy nhiên, khi rà soát lại thì toàn bộ kinh phí trên chỉ phục vụ chi cho con người, còn chi cho sửa chữa trường lớp và mua sắm thiết bị dạy học rất ít.

Khắc phục tình trạng thừa, thiếu giáo viên, Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tiến Hải chỉ đạo, địa phương nào tự ý hợp đồng thêm giáo viên thì đề nghị cắt. Còn đối với giáo viên lớn tuổi không đủ chuẩn về chuyên môn thì đề nghị cho nghỉ để hưởng chính sách, những giáo viên nào có thể bồi dưỡng để chuyển sang những công việc khác mà nhà trường đang có nhu cầu thì tiến hành bồi dưỡng để điều chuyển, những giáo viên trẻ nếu có nhu cầu thì điều chuyển về các trường mầm non. Những nơi nào trường tiểu học và trung học cơ sở đủ điều kiện thì tiến hành ghép lại thành trường học nhiều cấp học, thậm chí cả trung học phổ thông để giảm biên chế. 

Quyết tâm của tỉnh trong việc tiến tới xoá dần điểm trường lẻ cũng như sắp xếp lại đội ngũ giáo viên, lớp học sẽ là bước ngoặt để tập trung nguồn lực đầu tư cơ sở vật chất, nâng cao chất lượng giáo dục, từng bước tiến tới đạt chuẩn, giữ chuẩn, nâng chuẩn quốc gia về giáo dục trong Chương trình Mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới./.

Nguyễn Phú