Xuân tài tử

Trong những ngày xuân mới, bên cạnh những lễ nghi, tập tục, loại hình giải trí hấp dẫn, thì đờn ca tài tử (ĐCTT) được xem là thú chơi tao nhã, mang sắc xuân gieo rắc khắp mọi nẻo đường quê hương. Chơi ĐCTT trong những ngày đầu xuân đã trở thành thói quen, nét đẹp văn hóa truyền thống của người dân miền sông nước...

Thú chơi tao nhã trong ngày xuân

Đầu năm, chúng tôi ghé thăm gia đình ông Nguyễn Văn Ghi (mọi người hay gọi với tên thân thuộc là chú Năm Ghi - ấp Ngọn, xã Ninh Quới, huyện Hồng Dân) trong lúc nhiều người trong xóm đang tề tựu để luyện lại những bản “ruột” trổ tài cho bà con và mọi người thưởng thức vào dịp năm mới. Những lời ca, tiếng đờn “cây nhà lá vườn”, vậy mà lại mang đến không khí thật vui tươi, ấm áp cho làng quê. Mở màn buổi giao lưu, tiếng đờn kìm của chú Chín Triều (một trong những nghệ nhân đờn kỳ cựu xóm này) thánh thót vang lên hòa cùng giọng ca mùi mẫn của chị Ba Huệ qua bản Xuân nhớ Bác (Huỳnh Sang) khiến lòng người dâng tràn bao cảm xúc. Chú Năm Ghi cho biết, câu lạc bộ (CLB) ĐCTT này có hơn 15 thành viên, ngoài những người thân thuộc trong gia đình chú, còn có những nghệ nhân trong xóm. Trong đó, phải kể đến Chín Triều, Út Nhuận, Ba Mãnh… với giọng ca và tiếng đờn điêu luyện làm say đắm lòng người. Cũng theo chú Năm Ghi, đã nhiều năm nay, từ đêm giao thừa kéo dài đến “hết mùng”, CLB ĐCTT các ấp trong xã đều cùng nhau họp mặt, quây quần giao lưu ĐCTT, đem lời ca, tiếng nhạc để chúc mọi người một mùa xuân mới an lành, hạnh phúc.

Buổi sinh hoạt của CLB ĐCTT huyện Hồng Dân. Ảnh: Nguyễn Như Ý

Ấm áp những buổi giao lưu

Chơi ĐCTT không chỉ có các CLB với hàng chục người, mà vào dịp xuân về, người dân quê còn tổ chức sinh hoạt theo nhóm cùng sở thích, nhu cầu chỉ với vài người. Những buổi sinh hoạt ĐCTT không cần phải cầu kỳ, đôi khi chỉ cần cây đờn kìm, bình trà nóng, dĩa trái cây, thậm chí ai có món gì thì góp lại cho buổi giao lưu thêm phần sung túc, mọi người cùng ngồi quây quần trong manh chiếu và tán thưởng bằng một tràng pháo tay rôm rả trước giọng ca mùi mẫn của các thành viên, thế là đã có một buổi sinh hoạt đậm chất tài tử miệt vườn! Anh Bùi Thanh Liêm (xã Lộc Ninh, huyện Hồng Dân) chia sẻ: “Quê mình còn nghèo nên tết đến thì buồn lắm, cũng may nhờ ĐCTT giúp mọi người có sân chơi dịp tết. Đến buổi giao lưu, ai có rượu thì xách rượu, người đem bánh tét, thịt kho… vậy mà tạo nên không khí thật vui tươi, đầm ấm”.

ĐCTT ngày xuân không chỉ đơn thuần là những buổi sinh hoạt, vui chơi, mà còn là dịp để mọi người cùng nhau lắng lòng tưởng nhớ đến các bậc tiền nhân, ông bà, cha mẹ…; ôn lại quá khứ và cùng nhau hướng đến tương lai tươi sáng. Hơn nữa, ĐCTT vào những ngày xuân còn là sợi dây kết nối tình cảm gia đình, bạn bè, làng xóm, mang mọi người đến gần nhau hơn để cảm nhận hương vị của ngày tết quê hương. Và cũng chính nhờ thú chơi tao nhã ấy đã góp phần “giữ lửa” cho phong trào ĐCTT, minh chứng cho sức sống mãnh liệt của loại hình nghệ thuật độc đáo này trên “đất tài tử” - Bạc Liêu.

HUỲNH HIẾU