“Thắp lửa niềm tin”

Ngày 10/8 năm nay, Bạc Liêu cùng cả nước kỷ niệm 62 năm Ngày thảm họa da cam ở Việt Nam. Một trong những hoạt động kỷ niệm của địa phương là hưởng ứng tích cực Tháng hành động “Vì nạn nhân chất độc da cam (CĐDC)” năm 2023 (diễn ra từ ngày 1 - 31/8), nhằm “Thắp lửa niềm tin” cho những cuộc đời bất hạnh.

Ông Phan Thanh Duy - Phó Chủ tịch UBND tỉnh lặng người khi nghe hoàn cảnh gia đình bà Đỗ Thị Sức (khóm 5, Phường 1, TX. Giá Rai, ngồi giữa), có con trai duy nhất (12 tuổi) bị mù bẩm sinh do chất độc da cam.

“Rải chất hóa học ướt cả đầu”

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng cái mùi hóa chất như thuốc trừ sâu mà quân đội Mỹ rải xuống người ông Đặng Tấn Đạt (ấp Khúc Tréo B, xã Tân Phong, TX. Giá Rai) đến nay dường như vẫn chưa hết. Cái mùi mà ông kể là “hôi lắm” đã đeo bám khắp người ông và đồng đội của ông, gây hậu quả dai dẳng qua nhiều thế hệ.

Năm 1967, trong một lần đi vô cứ (căn cứ AT8 thuộc tỉnh Minh Hải ngày trước), ông Đạt và đồng đội bị máy bay quân đội Mỹ rải chất hóa học trúng, ướt cả đầu. Buổi sáng, chúng cho máy bay bay thấp để bỏ bom, phun hóa chất diệt cỏ, khai hoang ở vùng quân giải phóng miền Nam Việt Nam kiểm soát. Dù máy bay của địch rơi vào tầm bắn, nhưng cả đoàn xuồng ba lá đi vào cứ không khai hỏa vì sợ lộ. Bơi chèo cả một ngày mới đến nơi thì CĐDC đã ngấm vào từng thớ thịt của những chiến sĩ cách mạng.

Theo lời kể của ông Đạt, bản thân ông, mấy người con và cả em trai của ông đều nhiễm CĐDC. Do không có đất sản xuất nên các thành viên trong gia đình phải đi làm thuê kiếm sống. Ở tuổi 72, không còn sức lao động, ông Đạt sống chủ yếu dựa vào nguồn tiền 1.234.000 đồng mà Chính phủ giúp đỡ hằng tháng.

Tháng 8/1961, Tổng thống Mỹ khi đó cho phép quân đội Việt Nam Cộng hòa và Mỹ sử dụng chất diệt cỏ, khai hoang “không làm ảnh hưởng đến sức khỏe con người, không tác động đến cây trồng, nguồn nước…”. Nhưng hậu quả thảm khốc, kéo dài qua nhiều thế hệ đối với người Việt Nam, môi trường Việt Nam đã bốc trần đanh thép lời tuyên truyền dối trá của đế quốc Hoa Kỳ.

Lãnh đạo Hội Nạn nhân chất độc da cam tỉnh thăm hỏi, tặng quà nạn nhân chất độc da cam. Ảnh: N.Q

Tiếp tục chăm sóc, trợ giúp nạn nhân

Bạc Liêu chịu ảnh hưởng nặng nề của bom đạn và chất độc hóa học do quân đội Mỹ sử dụng trong chiến tranh ở Việt Nam. Qua khảo sát, toàn tỉnh có trên 10.000 người bị phơi nhiễm, hơn 6.000 người là nạn nhân CĐDC, 70% nạn nhân thuộc thế hệ thứ hai, thứ ba. Đa số cuộc sống nạn nhân CĐDC vô cùng khó khăn, thiếu thốn, bệnh tật, không có khả năng lao động.

Hiện nay, toàn tỉnh có hơn 400 nạn nhân là người tham gia hoạt động kháng chiến trên 70 tuổi sức khỏe yếu, hơn 600 nạn nhân là con của người tham gia kháng chiến bị dị dạng, dị tật và thiểu năng trí tuệ, không có khả năng tự chăm sóc bản thân, là gánh nặng lớn cho gia đình, nhiều hộ rơi vào hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.

Theo bà Võ Thị Hồng Thoại - Chủ tịch Hội Nạn nhân CĐDC/dioxin tỉnh, trong những năm qua, Đảng, Nhà nước luôn quan tâm, lãnh đạo, chỉ đạo, có nhiều chủ trương, chính sách giải quyết hậu quả CĐDC. Hằng năm, Nhà nước dành một khoản ngân sách để trợ cấp, chăm sóc sức khỏe, hồi phục chức năng cho nạn nhân, hỗ trợ những vùng đặc biệt khó khăn do bị ảnh hưởng nặng nề của CĐDC. Phong trào “Hành động Vì nạn nhân CĐDC Việt Nam” đã được các tầng lớp nhân dân đồng tình hưởng ứng, thu hút sự quan tâm của đồng bào trong và ngoài nước, cùng bạn bè quốc tế.

Hưởng ứng Tháng hành động “Vì nạn nhân CĐDC” năm 2023, Bạc Liêu đã trích ngân sách, vận động hơn 800 phần quà để tặng “những người nghèo khổ nhất trong những người nghèo khổ, những người đau khổ nhất trong những người đau khổ”. Không chỉ tổ chức tặng quà tập trung, lãnh đạo UBND tỉnh đã đến tận nhà thăm hỏi, động viên nạn nhân.

Từ những chuyến đi sâu sát như thế, đồng chí Phan Thanh Duy - Phó Chủ tịch UBND tỉnh đã có một số định hướng, chỉ đạo đối với chính quyền, đoàn thể trong việc tiếp tục chăm sóc, trợ giúp nạn nhân CĐDC ngày càng tốt hơn và ủng hộ đấu tranh đòi công lý cho nạn nhân ngày càng mạnh mẽ hơn.

Mặc dù được Nhà nước quan tâm, trợ cấp ưu đãi hằng tháng, nhưng với nỗi đau thể xác và tinh thần, nhất là gia đình có nhiều người nhiễm CĐDC và tuổi cao đều rất cần sự giúp đỡ nhiều hơn nữa của cộng đồng. Đến với nạn nhân CĐDC là đến với nỗi đau tột cùng của con người, nhưng cũng chính ở đây tính bản thiện của mỗi con người Việt Nam “thương người như thể thương thân” được thể hiện rõ nhất. Tất cả hãy cùng chung tay “Thắp lửa niềm tin” cho người không may bị nhiễm chất độc hóa học da cam/dioxin!

Nguyễn Quốc

Tính đến tháng 6/2023, Bạc Liêu có 1.872 nạn nhân CĐDC hưởng chính sách, trong đó, người trực tiếp tham gia kháng chiến (F0) là 1.262 và con của người tham gia kháng chiến (F1) là 610.