“THU MÌNH” – MỘT DẠNG CƠ HỘI!

Trong cuộc sống, ta vẫn luôn bắt gặp một dạng người có lối sống cầu an, thiếu chí tiến thủ; sống khép kín, xa rời với đời sống thực tại đang diễn ra, an phận, bằng lòng đến nhu nhược và bạc nhược như khuôn thước đã định sẵn.

Dù vậy, cái kiểu “thu mình… bẩm sinh” này cũng không có gì “độc hại” cho xã hội - dù cũng không mong học hỏi ở họ điều gì. Đó là dạng “thu mình… thụ động”!

Cái dạng thu mình đáng chê trách, lên án muốn nói ở đây là dạng “thu mình… chủ động” - “thu mình” của cán bộ, đảng viên trước thời điểm chuyển giao giữa hai nhiệm kỳ của các tổ chức Đảng, chính quyền - đặc biệt là những người có chức quyền. Bởi cái việc “thu mình” đó luôn chứa đựng ý đồ thiếu trong sáng, thiếu lành mạnh…

Trên diễn đàn Quốc hội mới đây, nhiều đại biểu cũng đã phê phán gay gắt hiện tượng cán bộ tự “thu mình” chờ… cơ hội. Đây là điều nhức nhối có thật, nhưng làm sao để chỉ đích danh cán bộ… “thu mình” là điều không dễ.

Tuy nhiên, thông qua các phong trào cách mạng của địa phương, đơn vị, thông qua các nhiệm vụ thường xuyên sẽ làm, phải làm sẽ nói lên tất cả. Đó là những phong trào nguội lạnh, thờ ơ, những công trình, dự án cầm chừng, thậm chí đóng băng, bất động dẫn đến sự trì trệ… thì khác nào “lạy ông con ở bụi này”. Các công trình, dự án, những phong trào bề nổi là điều dễ nhận diện nhất. Bởi ở đó là những công việc tất bật, gấp rút, sôi nổi, nhưng đằng này lại được “đắp chiếu” ngủ yên… thì chính nó đã tố cáo hành vi “thu mình” của anh rồi - Tất nhiên có những ngoại lệ, khách quan khác. Nhưng ở đây đang nói đến hành vi của cán bộ nuôi “ý thức thu mình”.

Cái việc thu mình của cán bộ, đảng viên (chủ yếu là cán bộ có chức quyền) không chỉ có ở các hoạt động bề nổi, mà ngay ở các lĩnh vực có tính tĩnh, có tính “nội tâm” cũng có sự thu mình một cách “khôn khéo, uyển chuyển”. Công tác tự phê bình và phê bình là một điển hình. Tự phê bình và phê bình ở thời điểm nhạy cảm này cũng được “thu mình” một cách “linh hoạt” theo phương châm “dĩ hòa vi quý”. Thấy sai không dám nói, thấy đúng không dám bảo vệ. Có người nói ví von, đây là thời điểm “6v”: Vuốt ve - vỗ về - vui vẻ theo kế sách “dễ người dễ ta”. Mình “giúp” người ta, người ta sẽ “giúp” lại mình. Cho nên ở thời điểm này, cho dù đồng chí, đồng nghiệp có sai sót, khuyết điểm nhưng vẫn được “đánh giá” “nói chung là tốt” hay đều “hoàn thành tốt nhiệm vụ” - nhận xét một cách thiếu trung thực, thiếu khách quan cho qua chuyện, nhưng tâm địa sâu xa là để “giữ hòa khí” để “bảo toàn” cho chính mình…

Đảng ta từng chỉ ra (và nhắc đi nhắc lại): “Khâu nhận xét, đánh giá cán bộ là khâu yếu nhất” trong công tác xây dựng Đảng - Xin được bổ sung thêm cụm từ “thiếu khách quan nhất” trong thời điểm chuyển giao giữa hai nhiệm kỳ của cán bộ có ý thức… thu mình - nhất là cán bộ ở các cơ quan, đơn vị mất đoàn kết và các cấp ủy cơ sở.

“Thu mình” để làm gì? Như đã nói, cái sự thu mình của một bộ phận cán bộ là “thu mình… chủ động”, thu mình có ý thức, có tính toán. Cái sự tính toán không ngoài mục tiêu an toàn để giữ ghế, để trèo lên cái ghế cao hơn, trước mắt là để củng cố địa vị…

Nhưng cái sự tính toán, thu mình đến “án binh bất động”, dĩ hòa vi quý, dễ người dễ ta… vô tình lại là “gậy ông đập lưng ông” vì trận địa do anh phụ trách bị bỏ ngỏ, thì làm sao có thể nói hoàn thành tốt nhiệm vụ. Làm sao có thể nói “dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm” mà thước đo của nó là hiệu quả công việc hằng ngày… trong khi các phong trào cách mạng của cơ quan, đơn vị do anh phụ trách lại dậm chân tại chỗ nếu không muốn nói thụt lùi, bắt đầu từ sự co thủ, “thu mình” của chính anh. Phải chăng đây là một kiểu “tính già hóa non” của loại người “thu mình cơ hội”?...

Thu mình, an phận, co thủ, ngụy trang chờ qua thời điểm nhạy cảm… suy cho cùng là kẻ cơ hội - cơ hội chính trị. Đã là kẻ cơ hội thì không thể xứng đáng đứng trong bộ máy Đảng, Nhà nước; nhất quyết phải bị loại trừ!

N.N.K