Thu ngân sách tăng 755 tỷ đồng so với cùng kỳ

9 tháng đầu năm 2026, thu ngân sách do cơ quan thuế quản lý trên địa bàn tỉnh Cà Mau đạt khoảng 9.231 tỷ đồng, bằng 83% dự toán năm, tăng gần 755 tỷ đồng so với cùng kỳ. Kết quả này tạo nền tảng quan trọng để tỉnh phấn đấu hoàn thành và vượt dự toán thu ngân sách năm 2026, song ngành Thuế nhận định vẫn còn nhiều yếu tố tác động đến tiến độ thu trong chặng đường nước rút.

• Thu ngân sách cả nước 6 tháng đạt gần 1.570 ngàn tỷ đồng
• Phường Giá Rai thu ngân sách đạt gần 1,8 tỷ đồng
• Kéo dài thời hạn áp dụng thuế nhập khẩu ưu đãi, thuế BVMT, thuế GTGT đối với xăng, dầu đến hết năm 2026
• Ngành Thuế cần nâng cao hiệu quả quản lý nguồn thu

Theo ông Châu Vĩnh Thuận, Phó Trưởng Thuế tỉnh Cà Mau, kết quả thu 9 tháng là đáng ghi nhận trong bối cảnh có nhiều chính sách thay đổi, nhiều quy định mới về thuế hỗ trợ người dân, doanh nghiệp, tác động trực tiếp đến nguồn thu của tỉnh.

Nhiều nguồn thu tăng trưởng khá

Trong các nguồn thu nổi bật, đóng góp tích cực vào kết quả thu ngân sách, là nguồn xổ số kiến thiết; nguồn doanh nghiệp nhà nước Trung ương, đặc biệt là nguồn thu từ cụm công nghiệp Khí - Điện - Đạm.

Cụm công nghiệp Khí - Điện - Đạm, một trong những lĩnh vực sản xuất công nghiệp chủ lực, đóng góp tích cực vào nguồn thu ngân sách của tỉnh Cà Mau.

Cụ thể, thu từ xổ số kiến thiết đạt khoảng 4.158 tỷ đồng, bằng 86,6% dự toán, tăng 8,9% so với cùng kỳ và chiếm khoảng 45,1% tổng thu do cơ quan thuế quản lý trên địa bàn. Theo đánh giá của Thuế tỉnh, kết quả trên có được nhờ các công ty xổ số kiến thiết nộp thuế thu nhập doanh nghiệp và lợi nhuận sau thuế của kỳ tính thuế năm 2025; hạn mức phát hành được tăng từ ngày 1/4/2026, trong khi tỷ lệ tiêu thụ vé số vẫn duy trì ở mức cao.

Đáng chú ý, thu từ doanh nghiệp nhà nước Trung ương đạt khoảng 759 tỷ đồng, bằng 99,2% dự toán, tăng 32,8%. Riêng cụm Khí - Điện - Đạm đạt khoảng 657 tỷ đồng, vượt 9,4% dự toán năm và tăng 54,3% so với cùng kỳ.

Bên cạnh đó, thu tiền sử dụng đất đạt khoảng 472 tỷ đồng, bằng 86% dự toán, tăng 12%; lệ phí trước bạ đạt khoảng 256 tỷ đồng, bằng 82,7% dự toán, tăng 10,7%. Đây là những khoản thu góp phần tích cực vào kết quả chung của tỉnh.

Tuy nhiên, theo ông Châu Vĩnh Thuận đánh giá, cơ cấu thu vẫn có mức độ phụ thuộc khá lớn vào nguồn xổ số kiến thiết và một số doanh nghiệp trọng điểm. Một phần số thu tăng đến từ quyết toán nghĩa vụ của năm trước và những khoản thu phát sinh riêng trong năm. Đáng lưu ý, riêng quý III, số thu đạt khoảng 2.636 tỷ đồng, chỉ tăng khoảng 0,7% so với cùng kỳ. Vì vậy, kết quả 9 tháng là tín hiệu tích cực, nhưng cũng cho thấy áp lực thu ngân sách những tháng cuối năm vẫn còn rất lớn.

Thực tế, khu vực kinh tế ngoài quốc doanh và thuế bảo vệ môi trường vẫn đang gặp khó. Thu từ khu vực kinh tế ngoài quốc doanh hiện chỉ đạt khoảng 1.484 tỷ đồng, bằng 65,6% dự toán, dù tăng 11,5% so với cùng kỳ.

 Chính sách giảm thuế bảo vệ môi trường đối với xăng, dầu tiếp tục tác động đến nguồn thu ngân sách năm 2026.

Ông Nguyễn Hữu Tuấn, Trưởng phòng Nghiệp vụ - Dự toán - Pháp chế, Thuế tỉnh Cà Mau lý giải: “Nguyên nhân là do nguồn thu này chịu ảnh hưởng lớn từ thay đổi chính sách thuế giá trị gia tăng đối với hoạt động kinh doanh hàng nông, lâm, thuỷ sản. Từ ngày 1/1/2026, các giao dịch đáp ứng điều kiện theo quy định chuyển sang diện không phải kê khai, tính nộp thuế, trong khi giai đoạn 6 tháng cuối năm 2025 vẫn phát sinh nguồn thu thuế giá trị gia tăng này”.

“Thay đổi này làm giảm thu nội địa cả năm 2026 khoảng 870 tỷ đồng so với phương án dự toán đã thảo luận với Bộ Tài chính trước đó. Cùng với đó, việc nâng ngưỡng doanh thu chịu thuế đối với hộ, cá nhân kinh doanh và các chính sách giảm thuế thu nhập đối với doanh nghiệp, cá nhân kinh doanh quy mô nhỏ cũng làm giảm nghĩa vụ thuế phát sinh” - ông Nguyễn Hữu Tuấn phân tích thêm.  

Ngoài ra, đối với thuế bảo vệ môi trường, số thu hiện chỉ đạt khoảng 261 tỷ đồng, bằng 50,2% dự toán, giảm 35,4% so với cùng kỳ, tương ứng giảm khoảng 143 tỷ đồng. Khoản thu này chịu tác động trực tiếp từ chính sách giảm thuế đối với xăng, dầu và chính sách được kéo dài đến hết năm 2026 theo Nghị quyết số 43/2026/NQ-CP.

 Hoạt động sản xuất, kinh doanh thuỷ sản là một trong những lĩnh vực chịu tác động từ thay đổi chính sách thuế giá trị gia tăng đối với hàng nông, lâm, thuỷ sản.

Áp lực thu ngân sách quý IV vẫn lớn

Để hoàn thành dự toán thu ngân sách năm 2026 là 11.132 tỷ đồng, trong 3 tháng cuối năm, ngành Thuế cần thu thêm khoảng 1.912 tỷ đồng, bình quân khoảng 637 tỷ đồng mỗi tháng.

Theo ông Châu Vĩnh Thuận, áp lực thu ngân sách quý IV vẫn lớn do các chính sách hỗ trợ tiếp tục tác động đến nguồn thu. Đáng chú ý, nguồn thu từ giao dịch nông, lâm, thuỷ sản thuộc diện không phải kê khai, tính nộp thuế giá trị gia tăng không còn phát sinh như cuối năm 2025; chính sách hỗ trợ hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp quy mô nhỏ cũng ảnh hưởng đến số thu.

Hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp và biến động thị trường là những yếu tố được ngành Thuế theo dõi trong điều hành thu ngân sách những tháng cuối năm.

Nghị quyết số 43/2026/NQ-CP tiếp tục áp dụng mức thuế bảo vệ môi trường 0 đồng/lít đối với xăng, dầu đến hết ngày 31/12/2026, nên nguồn thu từ nhóm hàng này khó phục hồi trong quý IV. Bên cạnh đó, các khoản thu từ đất còn phụ thuộc tiến độ hoàn thiện hồ sơ, xác định nghĩa vụ tài chính và khả năng nộp của người sử dụng đất. Biến động giá năng lượng, chi phí vận chuyển, thị trường tiêu thụ và dòng tiền doanh nghiệp cũng là những yếu tố cần theo dõi, nhất là ở các ngành sản xuất, kinh doanh chủ lực của tỉnh.

Trước yêu cầu đó, Thuế tỉnh Cà Mau xác định 5 nhóm nhiệm vụ trọng tâm từ nay đến cuối năm. Trong đó, điều hành thu sát từng nguồn, địa bàn; rà soát dự toán còn lại, cập nhật tác động chính sách và xây dựng phương án thu theo tháng; tập trung các nguồn thu từ đất có khả năng thực hiện trong năm, tháo gỡ vướng mắc, xác định nghĩa vụ tài chính và đôn đốc nộp, tăng cường thu hồi nợ có khả năng thu.

Đối chiếu dữ liệu kê khai, hoá đơn để nhận diện rủi ro; quản lý chặt thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số và các lĩnh vực có nguy cơ thất thu; kịp thời hướng dẫn chính sách, tháo gỡ vướng mắc thủ tục. Đặc biệt, gắn trách nhiệm người đứng đầu với tiến độ, kết quả thu, kịp thời làm rõ nguyên nhân chậm và đề ra biện pháp khắc phục.

 Cán bộ Thuế tỉnh Cà Mau tăng cường rà soát, quản lý nguồn thu, tháo gỡ vướng mắc và thực hiện các giải pháp chống thất thu ngân sách.

Trên cơ sở kết quả 9 tháng và các giải pháp đang triển khai, ngành Thuế Cà Mau tiếp tục bám sát nguồn thu, tháo gỡ vướng mắc, chống thất thu và phối hợp với các sở, ngành, địa phương. "

Dù còn nhiều áp lực, ngành Thuế Cà Mau quyết tâm tập trung cao độ, triển khai đồng bộ các giải pháp, phấn đấu hoàn thành và vượt nhiệm vụ thu ngân sách được giao năm 2026", Phó Trưởng Thuế tỉnh Cà Mau Châu Vĩnh Thuận khẳng định./.

Hồng Nhung