Truyền hình
Lúa chín rộ nhưng nông dân đỏ mắt tìm máy gặt. Giá thuê máy tăng cao, giá nhân công gặt tay còn cao gấp 3 - 4 lần vẫn không có người làm. Nếu lúa chín quá độ sẽ rơi rụng làm tăng tỷ lệ hao hụt trong thu hoạch từ 10 - 15%, nông dân miền Tây bị thiệt hại hơn một ngàn tỷ đồng.
* Giảm chất lượng, tăng chi phí
Lúa trúng là vậy nhưng nông dân ở vựa lúa lớn nhất nước lại vui ít, mà buồn lo thì nhiều. Lo vì giá lúa gạo quá bấp bênh, sụt giảm từng ngày. Lo vì lúa chín quá ngày mà không thể nào thu hoạch được. Nguyên nhân là do thiếu máy gặt xếp dãy, máy gặt đập liên hợp (GĐLH) lúa chìn mà vẫn phơi sương, phơi nắng ngoài đồng.
Giá thuê máy gặt “đục nước béo cò” tăng đến 50%, giá nhân công gặt tay cao hơn gặt máy từ 3 - 4 lần vẫn không có người làm. Nhiều người tiếc đứt ruột khi nhìn những bông lúa trĩu hạt cứ rơi rụng, vơi dần từng ngày.
Lão nông Phan Văn Nửa ở xã Long Kiến, huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang nói như khóc: “10 công lúa của tôi trúng thấy mê nhưng cả tuần nay chưa thu hoạch được. Ngày nào tôi cũng chạy đôn chạy đáo khắp nơi đi tìm máy GĐLH, gần thì không có, xa thì họ chê diện tích ít quá không chịu đem máy tới. Hai hôm trước mưa lớn bất chợt làm cả cánh đồng lúa ở đây ngã bẹp. Kẹt quá tôi phải thuê nhân công gặt tay, nhưng ngã giá lên tới 350.000 đồng/công, lại phải tốn thêm tiền thuê máy suốt (tuốt lúa) 100.000 đồng/công, rồi vận chuyển… tổng cộng tốn khoảng 500.000 đồng/công, lúa mới về sân”.
Tương tự, tại xã Bình Thành, huyện Lấp Vò, tỉnh Đồng Tháp, hàng trăm nông dân cũng đang “ngồi trên đóng lửa” vì lúa chín đã quá thời gian thu hoạch hơn 10 ngày mà không thấy tăm hơi máy gặt.
Ông Huỳnh Văn Út Móm cho biết, giá máy GĐLH ban đầu chỉ 1 triệu đồng/ha nhưng hiện nay đã tăng thêm 500.000 đồng. Mặc dù nông dân cắn răng chịu đựng, gánh thêm chi phí tăng cao nhưng lượng máy ít không đủ đáp ứng yêu cầu. Có người kêu máy GĐLH từ khi lúa mới cong trái me, vậy mà tới khi lúa chín rục vẫn không thu hoạch được.
Tiến sĩ Lê Văn Bảnh, Viện trưởng Viện lúa ĐBSCL cho biết, do tuân thủ lịch thời vụ “né rầy” nên hầu hết các tỉnh miền Tây đều xuống giống đồng loạt. Đến lúc chín rộ cũng cùng một lúc nên nông dân gặp khó khăn trong việc thuê mướn máy móc, nhân công gặt lúa.
Theo ông Bảnh, thông thường lúa chín 90% là phải tiến hành thu hoạch ngay, vì nếu để quá ngày lúa bị rụng bông, rớt hạt. Lúa chín mà cứ “neo” trên cây để ngoài đồng thì bị ngấm sương đêm, ban ngày gặp nắng làm cho chất lượng gạo bị giảm sút, xay xát dễ gãy thành tấm, thương lái không mua.
“Trong khi thu hoạch bằng máy GĐLH trong điều kiện khô ráo tỉ lệ hao hụt khoảng 5%, còn thu hoạch tay hao hụt hơn 10%. Nếu lúa chín rục quá ngày sẽ bị hao hụt khoảng 5% nữa. Như vậy, nếu chậm thu hoạch, tỉ lệ hao hụt tăng lên từ 10-15%.
Với tổng diện tích vụ đông xuân ở ĐBSCL khoảng 1,6 triệu ha, ước tính nông dân miền Tây bị thiệt hại hơn một nghìn tỷ đồng”, ông Bảnh phân tích.
* Cơ giới hóa nông nghiệp: bao giờ?
Theo ngành nông nghiệp các tỉnh ĐBSCL, chuyện thiếu nhân công, thiếu máy thu hoạch lúa không phải lần đầu.
Song, tình trạng tồn ứ lúa bông trên đồng ruộng năm nay tái diễn nghiêm trọng không thua kém cùng kỳ năm 2007.
Địa phương nào cũng hô hào áp dụng cơ giới hóa trong sản xuất nông nghiệp nhưng thực tế lại khác hoàn toàn so với kế hoạch. Chính phủ có hẳn chương trình tín dụng ưu đãi cho nông dân mua máy phục vụ sản xuất nông nghiệp, nhất là máy GĐLH.
Thế nhưng trên thực tế nông dân rất khó tiếp cận được nguồn vốn vay đáng phải được ưu đãi này. Từ chuyện xin được xác nhận của chính quyền địa phương đến hồ sơ vay, xét duyệt của ngân hàng là cả một “hành trình” thủ tục rất nhiêu khê.
Mặc khác, đa phần nông dân miền Tây đều nghèo, diện tích trồng lúa dưới 1ha/hộ và chính những đối tượng này mới cần được vay vốn ưu đãi để mua sắm máy móc. Nhưng họ chỉ được hỗ trợ 70% giá trị máy GĐLH từ 200 - 400 triệu đồng/máy tùy sản xuất trong nước hoặc nhập khẩu. Còn lại 30% vốn tự có là số tiền không nhỏ đối với nông dân nên họ không đủ điều kiện hưởng lợi.
Theo ông Dương Nghĩa Quốc, Giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh Đồng Tháp, cần có từ 10.000 - 12.000 máy GĐLH mới đáp ứng được 30 - 40% diện tích lúa của ĐBSCL. Trong khi đó, Tiến sĩ Lê Văn Bảnh cho biết, hiện toàn vùng chỉ có khoảng 7.000 máy GĐLH nên khi lúa thu hoạch đồng loạt không thể nào đáp ứng nổi.
“Với tốc độ này thì đến 2015, lượng máy GĐLH trong vùng khó đáp ứng nổi 70% diện tích, trong khi đây là khâu quan trọng nhằm giảm chi phí, giảm thất thoát và thiệt hại cho nông dân. Ngoài ra, các khâu làm đất, bơm tưới, gieo cấy, chăm sóc, thu hoạch, bảo quản sau thu hoạch, chế biến, đều đã được cơ giới hóa. Tuy nhiên, tỷ lệ cơ giới hóa của nhiều khâu như: gieo cấy, thu hoạch, bảo quản sau thu hoạch vẫn còn ở bước… khởi động”, ông Bảnh nói.
Theo NDĐT
Xem thêm bình luận