Thứ hai, 21-9-26 13:08:46
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Duyên dáng áo bà ba trong đời sống người dân Nam Bộ

Báo Cà Mau Áo bà ba truyền thống được những người lớn tuổi, phụ nữ nông thôn ưa chuộng.

Tên gọi áo bà ba có xuất xứ từ đâu, loại trang phục này có nguồn gốc thế nào thì cho đến bây giờ vẫn còn nhiều ý kiến. Chỉ biết rằng, từ thế kỷ thứ XIX, bộ đồ bà ba đã được phổ biến và trở thành y phục thông dụng của người dân vùng đất Nam Bộ nói chung và ÐBSCL nói riêng.

Không thướt tha, kiêu sa như áo dài, hay cầu kỳ sắc màu như áo tứ thân, áo bà ba rất giản dị nhưng vẫn toát lên vẻ dịu dàng, kín đáo gắn liền với hình ảnh người phụ nữ Nam Bộ đôn hậu nhưng mạnh mẽ. “Áo bà ba, súng quàng vai hôm sớm ra đi, mái tóc xanh quyện hương trái ngọt… Ðẹp thay tuổi xuân con gái quê tôi đang cùng toàn dân viết đẹp những bản anh hùng ca…” (Trích lời bài hát Những cô gái đồng bằng sông Cửu Long của Nhạc sĩ Huỳnh Thơ).

Áo bà ba truyền thống được những người lớn tuổi, phụ nữ nông thôn ưa chuộng.       Ảnh internet

Mẹ tôi bảo, áo bà ba tuy trông có vẻ mảnh khảnh, bình dị nhưng ẩn trong đó là sự kiên trung, bởi nó thấm đẫm mồ hôi và cả máu của những người phụ nữ đã chiến đấu, hy sinh vì độc lập, tự do của dân tộc. Ðơn giản chiếc áo bà ba nâu chàm với cổ quấn khăn rằn, mẹ tự tin vượt sông, băng rừng để làm nhiệm vụ giao liên nối mạch kháng chiến, hay tham gia cùng với phụ nữ địa phương biểu tình chống chế độ Mỹ - nguỵ. Những năm đầu đất nước được giải phóng, mẹ tham gia công tác giáo dục cũng bình dị trong chiếc áo bà ba. Và áo bà ba đã trở thành y phục gần gũi, không thể thiếu đối với mẹ.

Mãnh liệt trong đấu tranh chống xâm lược, nhưng áo bà ba cũng rất đằm thắm, dịu dàng trong lao động, sinh hoạt đời sống của phụ nữ vùng sông nước ÐBSCL. “… Áo bà ba em mặc ra đồng… Áo bà ba em mặc đưa đò… Áo bà ba tình quê sao đậm đà, màu áo vàng em gặt lúa đồng xa, màu thiên thanh gặp anh chiều hẹn hò, màu hoa cà em nói đợi người thương…” (trích bài hát Thương áo bà ba của Ðình Văn).

Không lộng lẫy nhưng có vẻ đẹp thuần khiết với sắc màu dung dị, áo bà ba có sức thu hút và quyến rũ lạ thường. “Tự bao giờ áo bà ba. Ði vào câu hát dân ca quê mình. Em xinh - cái dáng càng xinh. Áo bà ba nữa cho tình thêm say. Hết tiền thiếu gạo đi vay. Chưa nhìn thấy áo nửa ngày đã mong. Ai cho vay được nỗi lòng?” (Trích bài thơ Áo bà ba của Nhà thơ Bùi Văn Bồng).

Bà Trịnh Kim Bi, ngụ Khóm 3, Phường 8, TP Cà Mau, người có thâm niên trên 30 năm chuyên may áo bà ba, cho biết, áo bà ba không khó may, nhưng để may được cái áo vừa vặn với vóc dáng người mặc thì không dễ, bởi nó đòi hỏi sự nhạy bén của người thợ vì mỗi khách hàng có một cỡ dáng khác nhau. Nguyên bản áo bà ba là không có cổ áo, thân áo được ghép một mảnh vải nguyên ở phía sau và hai mảnh ở phía trước được cài bằng dãy nút bóp vừa vặn gần như bó sát thân hình người mặc. Áo được chít eo, xẻ tà vừa phải ở hai bên hông, độ dài của áo chỉ vừa trùm qua mông và áo bà ba thường chỉ kết hợp với quần đen hoặc trắng.

Ngày nay, áo bà ba truyền thống chỉ còn thích hợp đối với những người lớn tuổi, phụ nữ nông thôn. Giới trẻ thì thích những chiếc áo đã được cách tân, có viền ren, tay áo rộng và dài có thêm thắt hoa văn, thân áo cũng rộng hơn và phía trước có gắn cườm với màu sắc đa dạng để tăng thêm phần sinh động cho chiếc áo bà ba… Song, dù có bị phá cách, thêm màu sắc, hoa văn rực rỡ, nhưng áo bà ba vẫn còn giữ được “cái thần” của mình, cũng như sự mềm mại, hiền thục của người phụ nữ Nam Bộ.

Trải qua nhiều giai đoạn phát triển của đời sống xã hội, chiếc áo bà ba vẫn tồn tại với phụ nữ Nam Bộ, và dù đã được phá cách so với nguyên bản, nhưng áo bà ba vẫn giữ được nét dịu dàng, đằm thắm, quyến rũ những ai một lần về với miền Tây, về với sông nước và bắt gặp “chiếc áo bà ba trên dòng sông thăm thẳm”. Ðể rồi “Một lần thương là thương đến trọn đời. Tôi vẫn thương hoài chiếc áo bà ba”./.

Mã Phi

Giữ cội nguồn, nối dài tình đồng tộc

Từ việc tìm về cội nguồn, kết nối những người cùng dòng họ đến sẻ chia với nhau trong cuộc sống, Hội đồng họ Phạm tỉnh Cà Mau đang từng bước xây dựng một mái nhà chung của tình đồng tộc. Qua đó, những giá trị tốt đẹp của truyền thống gia đình, dòng họ được tiếp nối trong đời sống hôm nay, hướng đến giáo dục thế hệ trẻ và cùng nhau phát triển.

Trang trọng chương trình kỷ niệm Ngày Sân khấu Việt Nam

Chiều 13/9, Trung tâm Văn hoá tỉnh Cà Mau tổ chức chương trình Kỷ niệm Ngày Sân khấu Việt Nam (12/8 âm lịch), tri ân, tưởng nhớ các bậc tiền nhân đã đặt nền móng, gìn giữ và trao truyền những giá trị nghệ thuật truyền thống của dân tộc.

Khi ký ức bước ra khỏi tủ kính

Một chiếc đĩa than đã 108 năm tuổi. Một cuốn truyện tranh chỉ vừa lòng bàn tay. Những tấm poster nghệ sĩ đã phai màu. Những kịch bản viết tay, vé xem hát, băng đĩa... tất cả tưởng như chỉ thuộc về quá khứ, nhưng khi được đặt cạnh nhau, chúng lại đặt ra câu hỏi rất hiện tại: Làm thế nào để một loại hình nghệ thuật đã đi qua hơn 1 thế kỷ tiếp tục sống trong ký ức và tình yêu của những thế hệ hôm nay?

Mỹ thuật Cà Mau khởi sắc

Tại Triển lãm Mỹ thuật khu vực VIII - ÐBSCL lần thứ 30, diễn ra ngày 24/8 vừa qua, mỹ thuật Cà Mau tiếp tục để lại dấu ấn rõ nét. Trong số các tác phẩm được hội đồng nghệ thuật lựa chọn trao giải, Cà Mau có 1 giải B, 1 giải C và 1 giải Khuyến khích, của các hoạ sĩ: Lại Lâm Tùng (giải B); Văn Minh Chìu (giải C) và Trần Hoàng Thanh (giải Khuyến khích). Kết quả trên cho thấy sự tiến bộ của đội ngũ sáng tác Cà Mau cả về chất liệu, kỹ thuật và ngôn ngữ tạo hình.

Di sản tư liệu - Nguồn lực nội sinh cho phát triển văn hoá

Di sản tư liệu tại Cà Mau là nguồn tài nguyên tri thức đặc sắc, lưu giữ những dấu tích về văn hoá - lịch sử và đời sống cộng đồng qua nhiều thế hệ. Nhận diện, bảo tồn và phát huy đúng cách sẽ góp phần khơi nguồn cho phát triển văn hoá bền vững.

Khi cả nước cùng “mặc áo mới” cho Cà Mau

Hồi còn đi làm nghề truyền thông thương hiệu chục năm về trước, tôi đi dữ lắm. Từ Sài Gòn qua Bình Phước, Vũng Tàu, Ðồng Nai rồi có lúc bay lên Gia Lai ngược ra Thủ đô, vòng lên Bảo Lộc... Ði riết nhiều khi mở mắt ra hổng nhớ mình đang ở tỉnh nào, chỉ nhớ trong ba lô lúc nào cũng có sổ tay kè kè ghi chi chít với một mớ, mà phải ba đầu, sáu tay, mười hai công chuyện mới khớp thực tế.

Giao lưu thể thao, tăng cường mối quan hệ, hợp tác giữa Cà Mau và Thành phố Hồ Chí Minh

Chào mừng 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công và Quốc khánh 2/9, đồng thời tăng cường mối quan hệ hợp tác, đoàn kết giữa hai địa phương, chiều 5/9, đoàn cán bộ Cà Mau và đoàn cán bộ Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức giao hữu thể thao. Các trận đấu diễn ra trong không khí vui tươi, thắm tình.

Người nghệ sĩ nặng tình với biển

Trong bức tranh nhiếp ảnh nghệ thuật phong phú, dạt dào hơi thở sông nước vùng đồng bằng sông Cửu Long, Nghệ sĩ Nhiếp ảnh (NSNA) Trần Minh Hoàng là cái tên quen thuộc, gợi nhớ về người nghệ sĩ bền bỉ, trọn đời gắn bó với mảnh đất ven biển Cà Mau.

Để vọng cổ kể chuyện người trẻ hôm nay

Là giảng viên Khoa Sư phạm, Trường Ðại học Bạc Liêu, tác giả Trương Thị Chanh có niềm đam mê và tâm huyết với bộ môn nghệ thuật cải lương. Chị đã sáng tác và thực hiện nhiều MV với các nghệ sĩ trẻ như: Lâm Minh Nghiêm, Mỹ Lệ để đưa ca cổ, cải lương đến gần hơn với khán giả trẻ.

“Giai điệu cuối trời Nam” hội ngộ những tâm hồn yêu nhạc

Tối 3/9, tại Trung tâm Văn hoá tỉnh (phường Bạc Liêu), Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Cà Mau phối hợp với Chi hội Âm nhạc và Chi hội Nhạc sĩ Việt Nam tỉnh tổ chức chương trình nghệ thuật “Giai điệu cuối trời Nam”, chào mừng Ngày Âm nhạc Việt Nam lần thứ XVII (3/9/2026).