Thứ ba, 7-7-26 13:30:42
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Duyên dáng áo bà ba trong đời sống người dân Nam Bộ

Báo Cà Mau Áo bà ba truyền thống được những người lớn tuổi, phụ nữ nông thôn ưa chuộng.

Tên gọi áo bà ba có xuất xứ từ đâu, loại trang phục này có nguồn gốc thế nào thì cho đến bây giờ vẫn còn nhiều ý kiến. Chỉ biết rằng, từ thế kỷ thứ XIX, bộ đồ bà ba đã được phổ biến và trở thành y phục thông dụng của người dân vùng đất Nam Bộ nói chung và ÐBSCL nói riêng.

Không thướt tha, kiêu sa như áo dài, hay cầu kỳ sắc màu như áo tứ thân, áo bà ba rất giản dị nhưng vẫn toát lên vẻ dịu dàng, kín đáo gắn liền với hình ảnh người phụ nữ Nam Bộ đôn hậu nhưng mạnh mẽ. “Áo bà ba, súng quàng vai hôm sớm ra đi, mái tóc xanh quyện hương trái ngọt… Ðẹp thay tuổi xuân con gái quê tôi đang cùng toàn dân viết đẹp những bản anh hùng ca…” (Trích lời bài hát Những cô gái đồng bằng sông Cửu Long của Nhạc sĩ Huỳnh Thơ).

Áo bà ba truyền thống được những người lớn tuổi, phụ nữ nông thôn ưa chuộng.       Ảnh internet

Mẹ tôi bảo, áo bà ba tuy trông có vẻ mảnh khảnh, bình dị nhưng ẩn trong đó là sự kiên trung, bởi nó thấm đẫm mồ hôi và cả máu của những người phụ nữ đã chiến đấu, hy sinh vì độc lập, tự do của dân tộc. Ðơn giản chiếc áo bà ba nâu chàm với cổ quấn khăn rằn, mẹ tự tin vượt sông, băng rừng để làm nhiệm vụ giao liên nối mạch kháng chiến, hay tham gia cùng với phụ nữ địa phương biểu tình chống chế độ Mỹ - nguỵ. Những năm đầu đất nước được giải phóng, mẹ tham gia công tác giáo dục cũng bình dị trong chiếc áo bà ba. Và áo bà ba đã trở thành y phục gần gũi, không thể thiếu đối với mẹ.

Mãnh liệt trong đấu tranh chống xâm lược, nhưng áo bà ba cũng rất đằm thắm, dịu dàng trong lao động, sinh hoạt đời sống của phụ nữ vùng sông nước ÐBSCL. “… Áo bà ba em mặc ra đồng… Áo bà ba em mặc đưa đò… Áo bà ba tình quê sao đậm đà, màu áo vàng em gặt lúa đồng xa, màu thiên thanh gặp anh chiều hẹn hò, màu hoa cà em nói đợi người thương…” (trích bài hát Thương áo bà ba của Ðình Văn).

Không lộng lẫy nhưng có vẻ đẹp thuần khiết với sắc màu dung dị, áo bà ba có sức thu hút và quyến rũ lạ thường. “Tự bao giờ áo bà ba. Ði vào câu hát dân ca quê mình. Em xinh - cái dáng càng xinh. Áo bà ba nữa cho tình thêm say. Hết tiền thiếu gạo đi vay. Chưa nhìn thấy áo nửa ngày đã mong. Ai cho vay được nỗi lòng?” (Trích bài thơ Áo bà ba của Nhà thơ Bùi Văn Bồng).

Bà Trịnh Kim Bi, ngụ Khóm 3, Phường 8, TP Cà Mau, người có thâm niên trên 30 năm chuyên may áo bà ba, cho biết, áo bà ba không khó may, nhưng để may được cái áo vừa vặn với vóc dáng người mặc thì không dễ, bởi nó đòi hỏi sự nhạy bén của người thợ vì mỗi khách hàng có một cỡ dáng khác nhau. Nguyên bản áo bà ba là không có cổ áo, thân áo được ghép một mảnh vải nguyên ở phía sau và hai mảnh ở phía trước được cài bằng dãy nút bóp vừa vặn gần như bó sát thân hình người mặc. Áo được chít eo, xẻ tà vừa phải ở hai bên hông, độ dài của áo chỉ vừa trùm qua mông và áo bà ba thường chỉ kết hợp với quần đen hoặc trắng.

Ngày nay, áo bà ba truyền thống chỉ còn thích hợp đối với những người lớn tuổi, phụ nữ nông thôn. Giới trẻ thì thích những chiếc áo đã được cách tân, có viền ren, tay áo rộng và dài có thêm thắt hoa văn, thân áo cũng rộng hơn và phía trước có gắn cườm với màu sắc đa dạng để tăng thêm phần sinh động cho chiếc áo bà ba… Song, dù có bị phá cách, thêm màu sắc, hoa văn rực rỡ, nhưng áo bà ba vẫn còn giữ được “cái thần” của mình, cũng như sự mềm mại, hiền thục của người phụ nữ Nam Bộ.

Trải qua nhiều giai đoạn phát triển của đời sống xã hội, chiếc áo bà ba vẫn tồn tại với phụ nữ Nam Bộ, và dù đã được phá cách so với nguyên bản, nhưng áo bà ba vẫn giữ được nét dịu dàng, đằm thắm, quyến rũ những ai một lần về với miền Tây, về với sông nước và bắt gặp “chiếc áo bà ba trên dòng sông thăm thẳm”. Ðể rồi “Một lần thương là thương đến trọn đời. Tôi vẫn thương hoài chiếc áo bà ba”./.

Mã Phi

GIA ĐÌNH HẠNH PHÚC - QUỐC GIA THỊNH VƯỢNG

Gia đình - Nơi yêu thương bắt đầu, nơi hạnh phúc được gìn giữ

Bảo tồn, khai thác và phát huy giá trị văn hoá dân gian cho phát triển du lịch

Trong Quy hoạch tổng thể Cà Mau đến năm 2030 và tầm nhìn đến 2050, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh đã xác định mục tiêu chiến lược và mang tính xuyên suốt chính là tập trung vào “bốn trụ cột” kinh tế đột phá gồm: Xây dựng hạ tầng từng bước đồng bộ, hiện đại, tạo động lực phát triển và liên kết vùng; đưa kinh tế biển trở thành ngành mũi nhọn; xây dựng nông nghiệp theo hướng sinh thái, hữu cơ, công nghệ cao; và cuối cùng là phát triển dịch vụ - du lịch xanh, bền vững, mang đậm bản sắc địa phương. Trong đó, “trụ cột” về du lịch sẽ trở thành ngành kinh tế quan trọng mang tính đa ngành, góp phần đưa Cà Mau trở thành tỉnh phát triển khá trong khu vực Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) và cả nước.

"Phim trường thiên nhiên": Cơ hội quảng bá du lịch, văn hoá Cà Mau

Những năm gần đây, Cà Mau liên tiếp xuất hiện trong nhiều dự án điện ảnh, truyền hình lớn. Từ những cánh rừng ngập mặn trải dài ở Năm Căn, vùng Ðất Mũi mênh mang sông nước đến Khu Di tích lịch sử quốc gia hòn Ðá Bạc đầy dấu ấn lịch sử... tất cả đang dần trở thành “phim trường tự nhiên” giàu tiềm năng của miền Tây Nam Bộ.

Nguyễn Ngọc Cung - Một đời vì cách mạng, một đời vì nghệ thuật

Nhà biên kịch Trịnh Thanh Vũ, nguyên Chủ tịch Hội Văn học Nghệ thuật (VHNT) tỉnh Cà Mau, vui mừng báo tin, quyển sách “Nguyễn Ngọc Cung - Nghệ sĩ cách mạng tài ba” đã chính thức ra mắt công chúng. Tôi hiểu, niềm vui ấy với ông thật lớn, bởi đó là sản phẩm kết tinh từ biết bao công sức, tâm huyết và cả hành trình dài nỗ lực.

Công an Cà Mau đoạt giải B toàn đoàn tại Liên hoan Nghệ thuật quần chúng An ninh nhân dân

Xuất sắc đoạt giải B toàn đoàn và được Bộ Công an trao Cờ “Chương trình nghệ thuật tốt”, Đoàn Nghệ thuật quần chúng Công an tỉnh Cà Mau đã để lại dấu ấn đậm nét tại Liên hoan Nghệ thuật quần chúng lực lượng An ninh nhân dân năm 2026.

Ý nghĩa hoạt động ngoại khóa tại triển lãm “Hồi sinh những vùng đất chết”

Với chủ đề “Hồi sinh những vùng đất chết”, sáng 20/6, tại Di tích lịch sử - văn hóa Khu lưu niệm Nhạc sĩ Cao Văn Lầu, Bảo tàng tỉnh Cà Mau phối hợp với Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Cà Mau tổ chức hoạt động tham quan triển lãm và ngoại khóa dành cho cán bộ, chiến sĩ, dân quân tự vệ.

Ẩm thực Tết Đoan ngọ - nét đẹp giao thoa văn hoá

Trong tục cúng dịp Tết Đoan ngọ (mùng 5 tháng 5 âm lịch) của người dân Nam Bộ, ngoài món bánh ú truyền thống còn có món bánh xèo và bánh bông lúa. Nét đẹp văn hoá dân gian này phản ánh sinh động sự giao thoa, đoàn kết của các dân tộc anh em.

Nghệ nhân Ưu tú Ðỗ Ngọc Ẩn - Còn đó một chữ tình

Nghe tin Nghệ nhân Ưu tú (NNƯT) Ðỗ Ngọc Ẩn, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật (VHNT) tỉnh Cà Mau, từ trần (ngày 10/6/2026), anh em giới văn nghệ sĩ trong tỉnh bày tỏ niềm tiếc thương trước sự ra đi đột ngột của ông. Căn bệnh hiểm nghèo chuyển biến bất ngờ, ông không kịp nói lời từ giã. Vậy là hết một kiếp tằm trọn đời vương tơ...

Chúc mừng Tết Đoan Ngọ (mùng 5/5 âm lịch)

Diệt sâu bọ - giữ gìn nét đẹp truyền thống Việt

Lời người cầm bút thép gửi thế hệ sau

Trên chặng đường 101 năm của nền Báo chí Cách mạng Việt Nam, biết bao thế hệ nhà báo đã cống hiến cả cuộc đời cho sự nghiệp cầm bút, xây dựng nền tảng vững chắc cho nền báo chí cách mạng.