Thứ bảy, 18-4-26 13:10:20
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Gắn thiết chế văn hóa với chùa Khmer: Cách làm hay cần được nhân rộng

Báo Cà Mau

Thời gian qua, hệ thống thiết chế văn hóa (TCVH) đã được quan tâm đầu tư, xây dựng rộng khắp ở các địa phương trong tỉnh. Đặc biệt, việc gắn TCVH với chùa Khmer được cho là cách làm mới, mang đến nhiều hiệu quả trong công tác bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc.

Theo khảo sát, phần lớn các TCVH trong tỉnh đều được xây dựng thành một khu riêng biệt, hoạt động dưới sự quản lý của chính quyền địa phương. Tuy nhiên, ở nhiều nơi cách làm này không phát huy được hiệu quả của TCVH. Thời gian gần đây, việc kết hợp TCVH với chùa Khmer được cho là cách làm mới, mang tính sáng tạo và hiệu quả. Điển hình là xã Vĩnh Trạch Đông (TP. Bạc Liêu) đã phối hợp với Bảo tàng tỉnh chủ động đưa hệ thống TCVH vào quần thể chùa Xiêm Cán. Do đặc thù là địa phương có đông đồng bào dân tộc Khmer sinh sống, nên khi xây dựng TCVH trong chùa - nơi được xem là trung tâm sinh hoạt văn hóa của đồng bào phum sóc - ngay lập tức đã phát huy được hiệu quả của TCVH này.

Cán bộ, sư sãi và đồng bào Khmer xã Vĩnh Trạch Đông (TP. Bạc Liêu) nghe giới thiệu về các hiện vật trưng bày tại nhà truyền thống trong chùa Xiêm Cán. Ảnh: H.T

Năm 2012, TCVH được đưa vào phục vụ với 4 hạng mục chính gồm: thư viện, hội trường, sân khấu và nhà trưng bày. Khác với các TCVH thông thường, ngoài nguồn tài liệu tiếng Việt, phòng thư viện nơi đây còn thường xuyên cung cấp các loại báo bằng chữ Khmer. Mỗi ngày, thư viện trở thành điểm học tập, nghiên cứu của cán bộ, người dân và sư sãi Khmer địa phương để cập nhật kiến thức mới, nâng cao trình độ dân trí. Đại đức Sơn Diễn, Phó trụ trì chùa Xiêm Cán cho biết: “Chùa Khmer là nơi diễn ra các hoạt động văn hóa - nghệ thuật, tín ngưỡng của phật tử. Thế nên, việc xây dựng TCVH trong chùa Khmer sẽ thu hút được sự quan tâm của đồng bào, khai thác hiệu quả của các phòng chức năng. Đồng thời, giáo dục cho thế hệ trẻ biết về tiếng mẹ đẻ và bản sắc văn hóa truyền thống của dân tộc mình”.

Điểm nhấn của TCVH chùa Xiêm Cán là nhà trưng bày truyền thống. Với sự độc đáo của các hiện vật mang đậm bản sắc dân tộc, nơi đây được ví như một “bảo tàng văn hóa” thu nhỏ của đồng bào Khmer. Tuy chỉ vỏn vẹn hơn 40 hiện vật, tranh ảnh, nhạc cụ truyền thống, nhưng đã phần nào tái hiện lại vẻ đẹp của người Khmer xưa và nay trong quá trình lao động, sản xuất, phát triển nền văn hóa dân tộc. Ngoài ra, nhà truyền thống còn trưng bày những hình ảnh về hoạt động chăm lo của lãnh đạo Đảng, Nhà nước và tỉnh đối với sư sãi cũng như nhân dân địa phương.

Không chỉ vậy, các hoạt động văn hóa, sinh hoạt dù lớn hay nhỏ của địa phương cũng đều được tổ chức tại TCVH của chùa Xiêm Cán. Với cách làm này, phong trào văn hóa - nghệ thuật của địa phương đã được duy trì thường xuyên; công tác tuyên truyền và kêu gọi thực hiện các nhiệm vụ kinh tế - xã hội cũng đạt được hiệu ứng tích cực. Bà Lưu Thị Tuyết Mai, Phó Chủ tịch UBND xã Vĩnh Trạch Đông, cho biết: “Từ khi hệ thống TCVH được gắn với chùa Khmer, đời sống tinh thần của người dân địa phương không ngừng được cải thiện. Có thể nói, hai công trình đã có sự tương tác về mặt ý nghĩa, tâm linh, góp phần bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống. Đặc biệt, khách du lịch khi đến đây cũng rất thích thú bởi nét độc đáo của văn hóa Khmer”.

Đến thời điểm này, Vĩnh Trạch Đông là đơn vị duy nhất kết hợp TCVH với chùa Khmer. Thực tế cho thấy, nhiều địa phương hiện nay vẫn đang gặp khó khăn trong việc tập hợp lực lượng và phát huy tối đa bản sắc văn hóa của đồng bào Khmer. Từ lâu, Bạc Liêu được biết đến là vùng đất có sự cộng cư của 3 dân tộc anh em Kinh - Khmer - Hoa. Do đó, nếu thực hiện mô hình này, địa phương sẽ tiết kiệm được khá nhiều kinh phí trong quá trình đầu tư xây dựng TCVH. Đồng thời, phát huy được vai trò, tiếng nói của người có uy tín để đầu tư, khai thác hợp lý TCVH, từng bước làm phong phú hơn bản sắc văn hóa dân tộc.

HỮU THỌ

Cầu nối cảm xúc

Năm 2021, khi lướt mạng xã hội, thấy nhiều người đăng ảnh phong cảnh Thành phố Hồ Chí Minh rất đẹp, chàng trai trẻ Nguyễn Văn Trung cảm thấy yêu thích và ấp ủ mong ước chụp được những tác phẩm như thế về nơi mình đang sinh sống và làm việc. Lúc ấy, chỉ với chiếc điện thoại, anh bắt đầu mày mò tìm hiểu, làm quen với nhiếp ảnh.

Chương trình trực tiếp “Vầng trăng cổ nhạc” Cà Mau – 2026 dự kiến diễn ra vào tối 26/4

Theo kế hoạch, chương trình truyền hình trực tiếp “Vầng trăng cổ nhạc” Cà Mau - 2026 sẽ diễn ra vào tối 26/4, trong khuôn khổ chuỗi sự kiện Tuần lễ Khoa học, Công nghệ - Văn hoá, Du lịch và Cuộc thi Gạo ngon đồng bằng sông Cửu Long lần thứ I, năm 2026 (từ 24/4-1/5), tại Quảng trường Hùng Vương (phường Bạc Liêu).

Văn hoá - Điểm tựa phát triển vùng dân tộc thiểu số

Nghị quyết số 80-NQ/TW năm 2026 của Bộ Chính trị đánh dấu bước ngoặt tư duy chiến lược khi khẳng định: “Văn hoá là nền tảng vững chắc của sự phát triển”. Tại tỉnh Cà Mau, quan điểm này không chỉ là kim chỉ nam lý luận mà còn được cụ thể hoá bằng hành động thiết thực, biến sức mạnh nội sinh văn hoá thành động lực thoát nghèo và phát triển bền vững cho đồng bào các dân tộc thiểu số (DTTS).

Cà Mau sẽ tổ chức Ngày hội Bánh dân gian Nam Bộ từ 25/4-3/5

Tỉnh Cà Mau sẽ tổ chức Ngày hội Bánh dân gian Nam Bộ năm 2026 tại 2 điểm: Quảng trường Thanh Niên (phường Tân Thành) và Quảng trường Hùng Vương (phường Bạc Liêu), kết hợp Hội chợ xúc tiến thương mại - sản phẩm OCOP và ẩm thực. Thời gian dự kiến từ ngày 25/4-3/5.

Hình ảnh Việt Nam nổi bật tại Lễ diễu hành Châteaudun của Pháp

Các tiết mục nghệ thuật, thời trang và võ thuật mang đậm bản sắc Việt gây ấn tượng sâu sắc tại lễ diễu hành Châteaudun, góp phần quảng bá hình ảnh đất nước và con người và văn hóa Việt Nam tại Pháp.

Sắc màu văn hoá Khmer nét chấm phá rực rỡ cho du lịch

Sở hữu hệ thống chùa Khmer với kiến trúc đặc sắc, cùng kho tàng lễ hội truyền thống và các loại hình nghệ thuật phong phú, Cà Mau đang có trong tay nguồn tài nguyên quý giá để phát triển du lịch văn hoá tâm linh.

Cà Mau đoạt 1 giải A, 3 giải B tại Liên hoan Tuyên truyền lưu động toàn quốc năm 2026

Tối 3/4 tại Quảng trường 30/10, phường Hạ Long (tỉnh Quảng Ninh), Liên hoan Tuyên truyền lưu động toàn quốc năm 2026 do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp UBND tỉnh Quảng Ninh tổ chức đã bế mạc. Theo đó, đoàn tỉnh Cà Mau đoạt 1 giải A và 3 giải B, ghi dấu ấn tại Liên hoan năm nay.

Nghề mưu sinh nhân văn trong tiết Thanh minh tảo mộ

Những ngày này, tại các nghĩa địa trên địa bàn phường Bạc Liêu (tỉnh Cà Mau), giữa cái nắng oi bức tiết Thanh minh, có những người âm thầm miệt mài dọn cỏ, đắp đất, sơn sửa từng ngôi mộ. Họ là người làm nghề chăm sóc mộ thuê - một công việc vừa mưu sinh vừa đậm tính nhân văn.

Gìn giữ nét đẹp Lễ hội Vía bà Thuỷ Long

Trong 3 ngày (từ 2-4/4, nhằm 15-17/2 âm lịch), tại xã Thanh Tùng diễn ra Lễ hội Vía bà Thuỷ Long (Thuỷ Long cung thần nữ). Đây là nét đẹp văn hoá tâm linh đặc sắc của người dân vùng sông nước Cà Mau.

Chăm lo tết Chôl Chnăm Thmây cho học sinh dân tộc Khmer

Phường Hiệp Thành (tỉnh Cà Mau) là địa phương có đông đồng bào dân tộc Khmer sinh sống. Nhân dịp tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây năm 2026, vào ngày 3/4, nhiều trường học trên địa bàn phường tổ chức các hoạt động ý nghĩa, vừa góp phần gìn giữ bản sắc văn hoá dân tộc Khmer, vừa chăm lo thiết thực cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn.