Huyện Phước Long: Công tác thi hành án dân sự gặp nhiều khó khăn

Số lượng án thụ lý mới với số tiền phải thi hành đều tăng cao, trong khi đó, nhiều vụ việc đương sự có tài sản nhưng Cơ quan Thi hành án dân sự (THADS) huyện không thể tổ chức thi hành dứt điểm.

Năm 2011, Cơ quan THADS huyện Phước Long tiếp nhận thụ lý mới 583 việc, nâng tổng số án phải thi hành từ trước đến nay hơn 1.200 việc với tổng số tiền phải thu hơn 30 tỷ đồng. So với cùng thời gian trước, số vụ thụ lý mới tăng hơn 125 việc với số tiền tăng hơn 3 tỷ đồng. Trong đó, Cơ quan THADS huyện đã thi hành xong 615/719 việc, đạt hơn 85% số việc có điều kiện thi hành, với tổng số tiền thu được gần 6,5 tỷ đồng/12,4 tỷ đồng, đạt hơn 51% số tiền có điều kiện thu.

Chấp hành viên đọc quyết định cưỡng chế thi hành án đối với vợ chồng ông Võ Chính Đen, bà Nguyễn Thị Lệ (ấp 18, xã Phong Thạnh Tây A, huyện Phước Long). Ảnh: M.N

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến án có điều kiện nhưng thi hành chưa đạt kết quả cao. Thứ nhất là do Cơ quan THADS huyện chỉ có 3 chấp hành viên nhưng lượng án tăng cao, địa bàn lại quá rộng (mỗi chấp hành viên phụ trách từ 2 - 3 xã); một số cán bộ, chấp hành viên không tâm huyết với nghề, hoạt động cầm chừng kém hiệu quả; một số cán bộ mới từ nơi khác chuyển về chưa đáp ứng yêu cầu thực tế công việc dẫn đến lượng án quá tải. Thứ hai là sự phối hợp của một số cơ quan chức năng có lúc có nơi chưa đáp ứng kịp thời, đầy đủ theo quy định của pháp luật. Thứ ba là các đương sự trong các vụ kiện dân sự đã xích mích, mâu thuẫn trầm trọng không thể dung hòa. Do đó, họ không thể tự thỏa thuận mới kéo nhau ra tòa. Giai đoạn THA là khâu kết thúc quá trình tranh chấp quyết liệt. Vì vậy, bên thua kiện tìm mọi cách đối phó, chống đối dẫn đến việc Cơ quan THADS phải cưỡng chế. Trong khi đó, chi phí cho một vụ cưỡng chế, kê biên, thẩm định giá, bán đấu giá… là rất lớn mà kinh phí được cấp cho hoạt động này chỉ đủ chi cho một vài vụ, các vụ còn lại phải chờ đợi dẫn đến việc thi hành án chậm. Bên cạnh đó, nhiều trường hợp án tuyên buộc đương sự di dời, dỡ nhà trả đất, nhưng đối tượng là hộ nghèo, người dân tộc, ngoài diện tích đất phải giao trả thì không có chỗ ở nào khác. Nếu cưỡng chế mà không tạo chỗ ở tối thiểu sẽ phát sinh khiếu nại. Ngược lại, nếu không buộc thi hành án dẫn đến việc xem thường kỷ cương pháp luật, bên được thi hành án khiếu nại, tố cáo gây khó cho Cơ quan THADS huyện. Đặc biệt, ở vùng chuyển đổi thuộc xã Phong Thạnh Tây A và Phong Thạnh Tây B, án tồn đọng khó thi hành chiếm khá nhiều, nhất là trong lĩnh vực vay ngân hàng, tín dụng. Hiện có gần 100 vụ việc không thể thi hành do nhiều năm nay tôm nuôi thất mùa, thu hoạch không hiệu quả, nếu cưỡng chế phát mãi đất sẽ không ai mua làm ảnh hưởng nhiều đến chất lượng thi hành án.

Mặt khác, ý thức tuân thủ pháp luật về thi hành án của người dân chưa cao, nhiều trường hợp người thi hành án có tài sản nhưng chây ỳ không thực hiện, hoặc tẩu tán tài sản để trốn tránh…

Nhằm hạn chế phát sinh khiếu nại, tố cáo trong hoạt động THADS, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của công dân, rất cần có sự phối hợp, hỗ trợ tích cực của cơ quan chức năng và chính quyền cơ sở. Kiên quyết xử lý nghiêm các trường hợp bản án xét xử đúng, không có cơ sở để kiến nghị nhưng đương sự cố tình chống đối không thi hành. Đồng thời đẩy mạnh hơn nữa công tác tuyên truyền pháp luật về thi hành án cho các tầng lớp nhân dân và có biện pháp xử lý nghiêm nếu cán bộ thi hành án cố tình làm sai gây bức xúc cho người dân.

M.N