Ðổi mới sáng tạo phục vụ kinh tế xanh

Với nhiều giải pháp được triển khai quyết liệt thời gian qua, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trên địa bàn Cà Mau đã để lại dấu ấn rõ nét trong bức tranh kinh tế, gắn với chuyển đổi xanh của tỉnh.

• Đổi mới sáng tạo là con đường nhanh nhất, bền vững nhất đi tới tự chủ chiến lược
• Chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn và đổi mới sáng tạo là nền tảng phát triển bền vững
• Khơi dậy tinh thần đổi mới sáng tạo
• Cà Mau cam kết 5 giải pháp thúc đẩy khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo

Dấu ấn rõ nét trong bức tranh kinh tế 

Cà Mau là tỉnh sở hữu nhiều tiềm năng về phát triển kinh tế, trong đó đặc biệt nhất là ngành thuỷ sản. Thời gian qua, nhiều mô hình, hàng loạt những thành tựu trong nghiên cứu, ứng dụng khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo đã được triển khai vào thực tế sản xuất. Từ đó, không chỉ tăng sản lượng mà còn nâng cao chất lượng sản phẩm, bảo vệ môi trường, hướng tới phát triển bền vững.

Công tác quản lý quy hoạch đã được số hoá.

Mô hình nuôi tôm công nghệ cao tuần hoàn nước khép kín kết hợp đa loài (RAS-IMTA) là một điển hình. Sau thời gian đưa vào sản xuất nhân rộng, mô hình này đã khẳng định những ưu thế vượt trội và được đánh giá là nhân tố có thể tạo đột phá cho ngành hàng tôm. Mô hình này không chỉ mang lại năng suất trung bình từ 35 tấn/ha/vụ, giảm giá thành sản xuất, tỷ lệ thành công cao (70-90%) mà còn góp phần bảo vệ môi trường từ việc tái sử dụng nước tuần hoàn, kiểm soát tiêu hao thức ăn và giảm tổn thất do dịch bệnh, không xả thải ra môi trường...

Với những lợi thế vượt trội, mô hình đang được nhân rộng với quy mô lên tới 1.500 ha. Ðây là minh chứng điển hình cho nỗ lực đưa khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo vào đồng ruộng, vuông tôm. Ðồng thời, còn thể hiện quyết tâm của tỉnh phát triển kinh tế phải gắn với bảo vệ môi trường, hướng tới phát triển bền vững.

Không chỉ vậy, thời gian qua, nhiều ý tưởng sáng tạo đã được ứng dụng vào lĩnh vực thuỷ sản, tạo ra nhiều tiện ích cho người dân trong quá trình sản xuất. Tiêu biểu có thể kể đến là giải pháp WioT - Nền tảng quản lý toàn diện và truy xuất nguồn gốc cho nuôi trồng thuỷ sản công nghệ cao và OxyBoost - Thiết bị tạo oxy siêu nhỏ trong nước của Công ty TNHH Wesolife.

Ông Huỳnh Công Tấn, Giám đốc Công ty TNHH Wesolife, chia sẻ Giải pháp WioT - Nền tảng quản lý toàn diện và truy xuất nguồn gốc cho nuôi trồng thủy sản công nghệ cao.

Ông Huỳnh Công Tấn, Giám đốc Công ty TNHH Wesolife, cho biết, công nghệ OxyBoost đã được đi vào vuông tôm và các cơ sở nuôi trồng thuỷ sản không chỉ trong nước mà còn cả nước ngoài. Bởi các giải pháp này không chỉ giúp giảm giá thành trong nuôi trồng thuỷ sản mà còn hỗ trợ truy xuất nguồn gốc thuỷ sản nuôi, một trong những yêu cầu quan trọng trong giai đoạn hội nhập kinh tế toàn cầu như hiện nay.

Khoa học - Công nghệ đi vào đời sống 

Nỗ lực đưa khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo ứng dụng ngày một nhiều hơn trong sản xuất cũng như đời sống của Cà Mau được thể hiện qua nhiều đề tài, dự án như: Giải pháp kỹ thuật “Tận dụng phế phẩm nông nghiệp làm phân hữu cơ phục vụ sản xuất nông nghiệp an toàn, bền vững, thích ứng biến đổi khí hậu” tại xã Vĩnh Lợi và phường Bạc Liêu; Mô hình nuôi cá rô phi đơn tính bán công nghiệp kết hợp tôm thẻ chân trắng theo hướng bền vững, giảm chi phí và thích ứng với biến đổi khí hậu; Ứng dụng quy trình nhuộm xương trong đánh giá ảnh hưởng của yếu tố môi trường đến sự dị hình và tăng trưởng của cá chạch bùn giống của giảng viên Trường Ðại học Bạc Liêu...

Dây chuyền sản xuất tự động đã được các doanh nghiệp ứng dụng để nâng cao hiệu quả, giải phóng sức lao động cho công nhân.

Thạc sĩ Mai Hữu Chinh, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Cà Mau, cho biết thêm, Hội thi Sáng tạo kỹ thuật của tỉnh năm 2024-2025 nhận được tổng số 166 hồ sơ, giải pháp của 335 tác giả, nhóm tác giả tham dự. Trong đó, tập trung ở các lĩnh vực quan trọng: công nghệ thông tin, điện tử, viễn thông; cơ khí, tự động hoá, xây dựng và giao thông vận tải; vật liệu, hoá chất, năng lượng; nông, lâm, ngư nghiệp, tài nguyên và môi trường; y dược; giáo dục và đào tạo. Ðiều này cho thấy sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo các cấp ở địa phương cũng như đông đảo người dân đối với phong trào sáng tạo kỹ thuật, để cải tiến nâng cao năng suất, chất lượng trong công việc cũng như trong sản xuất và đời sống.

Các phần mềm điều khiển tự động đang tiếp tục được ứng dụng rộng rãi để nâng cao năng suất lao động trong các nhà máy, xí nghiệp.

Chia sẻ về định hướng phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thời gian tới trên địa bàn tỉnh, Tiến sĩ Khoa học Quách Văn Ấn, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ, nhận định, quan điểm xuyên suốt của tỉnh là phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phải sát với nhu cầu thực tiễn, phù hợp với điều kiện của địa phương, đồng thời, phải thiết thực và tiết kiệm. Quan trọng nhất là phục vụ cho định hướng phát triển kinh tế xanh, tuần hoàn, liên kết chuỗi sản xuất và truy xuất nguồn gốc sản phẩm.

Ngoài đạt tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm trong tỉnh bình quân 5 năm từ 10% trở lên, trong mục tiêu kinh tế - xã hội đến năm 2030, tỉnh còn đặt ra mục tiêu tỷ trọng giá trị tăng thêm của kinh tế số từ 20% trở lên trong GRDP. Ngoài ra, tốc độ tăng năng suất lao động xã hội đạt khoảng 8-8,5%/năm...

Song song với phát triển kinh tế - xã hội, các mục tiêu trên lĩnh vực khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số cũng được xác định cụ thể. Ðó là: đến năm 2030, toàn tỉnh có 400 cán bộ nghiên cứu; kết quả ứng dụng khoa học - công nghệ vào thực tiễn sau 12 tháng nghiên cứu đạt 60%; chi ngân sách hằng năm cho khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tương đương 3% GRDP của tỉnh; 40% doanh nghiệp có hoạt động đổi mới sáng tạo...

Nguyễn Phú