Ký ức từ những bức ảnh đi qua đại dịch

Mỗi lần mở lại thư mục ảnh cũ, ký ức về những ngày chống dịch lại hiện lên rất rõ trong tôi. Tiếng còi xe cứu thương xé tan giữa trưa nắng. Tiếng loa phát thanh vang vọng trong những con hẻm vắng. Những lời gọi nhau phía sau lớp khẩu trang và bộ đồ bảo hộ kín mít. Có một quãng thời gian, cả phố phường như nín thở.

• Chủ tịch UBND chỉ đạo các ngành, các cấp, cơ quan, đơn vị không được chủ quan, lơ là trong công tác phòng, chống dịch
• Ban Thường vụ Tỉnh ủy chỉ đạo: Mở đợt cao điểm, đẩy nhanh tiến độ tiêm vắc-xin phòng COVID-19
• ​Liệu COVID-19 có bùng phát lớn sau 30/4, 1/5?
• Khẩn trương, chủ động ứng phó dịch COVID-19
• Bộ Y tế phát đi “Thông điệp 5T” chống dịch COVID-19 giai đoạn mới

Những bức ảnh này được tôi chụp trong quãng thời gian COVID-19 bùng phát dữ dội. Khi ấy, với người làm báo, tác nghiệp không còn đơn thuần là đi ghi nhận thông tin, mà là bước vào một giai đoạn chưa từng có trong đời làm nghề.

 Bất chấp mưa nắng khắc nghiệt, các nhân viên y tế vẫn kiên trì đi từng ngõ, gõ từng nhà để lấy mẫu xét nghiệm COVID-19, lặng lẽ góp sức trong cuộc chiến chống đại dịch.

Tôi nhớ những chuyến theo lực lượng y tế đến từng nhà lấy mẫu xét nghiệm. Giữa cái nắng oi bức, bộ đồ bảo hộ ướt đẫm mồ hôi. Người dân ngồi lặng im trước hiên nhà, ánh mắt thấp thỏm đầy lo lắng nhìn que test trên tay nhân viên y tế. Có người lo cho bản thân, có người lo cho cả gia đình.

Trong giai đoạn đầu của đại dịch COVID-19, khi phát hiện ca nhiễm, người bệnh được cách ly riêng tại nhà hoặc khu vực cách ly theo quy định nhằm hạn chế nguy cơ lây lan trong cộng đồng.

Ngày ấy, chỉ cần nghe tin trong khu xóm có ca nghi nhiễm là cả con đường thấp thỏm suốt đêm.

Có hôm tác nghiệp xong trở về, tôi ngồi lặng rất lâu ngoài sân cơ quan mới dám về nhà. Tôi sợ mình vô tình mang theo điều gì đó không ai nhìn thấy được.

Những ngày ấy, bệnh viện là nơi khiến người ta vừa thương vừa sợ.

 Thành viên Ban Chỉ đạo Phòng, chống dịch COVID-19 tỉnh kiểm tra, khảo sát công tác điều trị, cách ly tại các bệnh viện và cơ sở y tế trong thời gian dịch bệnh diễn biến phức tạp.

Phía sau tấm bảng đỏ “Khu cách ly điều trị - không phận sự cấm vào” là những con người gần như không còn khái niệm ngày đêm. Có người nhiều tuần, nhiều tháng chưa về nhà. Có người tranh thủ ngả lưng vài phút ngay hành lang rồi lại tiếp tục công việc.

Giữa những ngày dịch bệnh căng thẳng, các nhân viên y tế khẩn trương đưa bệnh nhân đến Bệnh viện dã chiến số 1 cách ly, điều trị cho người bệnh.

Tôi từng theo chân các đoàn công tác đến các bệnh viện điều trị bệnh nhân COVID-19 trong giai đoạn dịch bệnh diễn biến phức tạp. Sau những cánh cửa khép kín là không gian đặc quánh sự căng thẳng và lo âu. Những hành lang vắng lặng, những bước chân tất bật của đội ngũ y bác sĩ trong bộ đồ bảo hộ kín mít, những ánh mắt dõi theo từng diễn biến của người bệnh khiến bầu không khí nơi đây trở nên nặng trĩu.

Giữa thời khắc ấy, ranh giới giữa sự sống và cái chết dường như trở nên mong manh hơn bao giờ hết. Mỗi bệnh nhân là một cuộc chiến giành giật sự sống, mỗi ngày trôi qua là sự nỗ lực không ngừng nghỉ của lực lượng y tế để giữ lại hy vọng cho người bệnh và gia đình họ.

Trong khu cách ly điều trị tại Trường Chính trị tỉnh Cà Mau, các nhân viên y tế không chỉ làm nhiệm vụ chuyên môn mà còn tận tình mang từng suất cơm đến người cách ly, sẻ chia khó khăn trong những ngày dịch bệnh căng thẳng.

Thương nhất với tôi có lẽ là những ngày dòng người hồi hương trở về Cà Mau.

Sau những tháng ngày chống chọi với đại dịch nơi đất khách, hàng ngàn lao động đã vượt chặng đường dài để trở về quê hương, đoàn tụ cùng gia đình khi các quy định phong tỏa được gỡ bỏ.

Từng đoàn xe máy tất tả nối dài ngoài cửa ngõ thành phố. Trên xe là quần áo, xoong nồi, những chiếc ba lô cũ, những đứa trẻ ngủ gục trên vai mẹ sau hành trình dài hàng trăm cây số. Có cả những chú chó nhỏ được người chủ ôm chặt vào lòng mang theo về quê.

Nhiều người đi xuyên đêm. Khuôn mặt ai cũng phờ phạc sau những tháng ngày mắc kẹt nơi đất khách. Ngày ấy, người ta chẳng mong điều gì lớn lao. Chỉ mong được về nhà….

 Trong những ngày dịch bệnh diễn biến phức tạp, mọi người dân trở về từ vùng dịch đều được hướng dẫn khai báo y tế, góp phần kiểm soát nguy cơ lây lan và bảo vệ an toàn cho cộng đồng.

Tôi vẫn nhớ những khu chợ dã chiến được dựng lên giữa những ngày giãn cách nghiêm ngặt. Người dân xếp hàng giữ khoảng cách để mua từng bó rau, cân gạo, ký thịt cho bữa cơm gia đình. Những suất ăn nóng hổi được các tình nguyện viên tất bật chuyển vào khu cách ly. Những thùng thuốc, bình oxy và nhu yếu phẩm được chuyền tay nhau xuyên đêm đến những nơi đang cần nhất.

Dịch bệnh mang đến không ít lo âu, mất mát và khó khăn, nhưng cũng chính trong hoàn cảnh ấy, những giá trị đẹp của tình người càng được thắp sáng. Tôi đã chứng kiến biết bao nghĩa cử sẻ chia, từ những chuyến xe thiện nguyện, những "ATM gạo", những gian hàng 0 đồng đến những cái nắm tay động viên, những lời hỏi han giữa những người xa lạ. Ai cũng mang trong mình nỗi lo riêng, nhưng chưa bao giờ sự yêu thương và tinh thần tương thân tương ái lại hiện diện rõ nét đến thế. Chính sự sẻ chia ấy đã tiếp thêm sức mạnh để cộng đồng cùng nhau vượt qua những tháng ngày cam go nhất của đại dịch.

 Giữa những ngày giãn cách xã hội, “chợ tạm” dã chiến trên đường Châu Văn Liêm, Khu dân cư Minh Thắng (nay là phường An Xuyên) trở thành điểm cung ứng nhu yếu phẩm cho người dân trong khu vực phong tỏa, cách ly, góp phần bảo đảm đời sống sinh hoạt trong thời điểm dịch bệnh diễn biến phức tạp.

Có những bức ảnh tôi chụp rất vội.

Một nhân viên y tế lặng lẽ tiêm từng mũi vắc xin giữa cái nắng gay gắt cho người già. Một bác sĩ đứng lặng phía cuối hành lang khu cách ly. Một chiến sĩ làm nhiệm vụ ở chốt kiểm soát suốt nhiều giờ liền. Hay đơn giản chỉ là khoảnh khắc người dân nhìn nhau phía sau lớp khẩu trang ở những khu cách ly tập trung.

 Khoác trên mình bộ đồ bảo hộ kín mít, nhân viên y tế lặng lẽ đi từng ngõ, gõ từng nhà để tiêm vắc xin cho người cao tuổi và các đối tượng ưu tiên.

Khi ấy, trẻ em và học sinh cũng là nhóm đối tượng được ưu tiên triển khai tiêm vắc xin phòng COVID-19. Việc đẩy nhanh tiến độ tiêm chủng không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe cho các em mà còn tạo điều kiện để hoạt động dạy và học sớm trở lại trạng thái bình thường.

Lúc bấm máy, tôi chỉ nghĩ mình cần lưu lại thông tin của thời điểm ấy. Nhưng nhiều năm sau nhìn lại, những bức ảnh ấy không còn đơn thuần là ảnh báo chí. Đó là ký ức. Ký ức về một giai đoạn mà cả xã hội cùng nhau đi qua bằng sự kiên cường, lòng tử tế và cả một "bầu trời" tình người. Không riêng lực lượng y tế nơi tuyến đầu chống dịch, các cán bộ, chiến sĩ công an bất kể ngày đêm vẫn kiên trì bám chốt kiểm soát người và phương tiện ra vào địa bàn, góp phần ngăn chặn dịch bệnh lây lan trong cộng đồng.

Đại dịch đã đi qua. Những khu cách ly đã tháo dỡ. Những con đường đông đúc trở lại. Tiếng cười đã quay về trên những quán cà phê, góc chợ, sân trường. Nhưng với những người từng đi qua tuyến đầu chống dịch, có những hình ảnh sẽ còn ở lại mãi.

Giữa những ngày dịch bệnh căng thẳng, tình người càng trở nên ấm áp. Những chuyến xe chở đầy lương thực, nhu yếu phẩm nối nhau hướng về tuyến đầu và các khu cách ly. Chỉ một bịch khẩu trang, một bó rau hay con cá quê nhà cũng đủ làm ấm lòng người nhận.

Tất cả đã trở thành ký ức không thể nào quên, nhắc nhớ về một giai đoạn đặc biệt trong lịch sử dân tộc, một quãng thời gian đầy gian nan, thử thách nhưng cũng tỏa sáng những giá trị cao đẹp của tình người, tinh thần đoàn kết và lòng nhân ái.

Trong những ngày tháng ấy, những người làm báo cũng có mặt trên mọi mặt trận của cuộc chiến chống dịch. Bằng ngòi bút, ống kính và trách nhiệm nghề nghiệp, họ lặng lẽ đồng hành cùng lực lượng tuyến đầu, ghi lại những khoảnh khắc chân thực của cuộc sống, lan tỏa niềm tin, sự sẻ chia và tinh thần vượt khó của cả cộng đồng. Đó không chỉ là nhiệm vụ thông tin, mà còn là sự dấn thân, tâm huyết và trách nhiệm của người làm báo trước những thời khắc lịch sử của đất nước.

Hồng Nhung