Một số điều cần biết về bệnh tay chân miệng

Bệnh tay chân miệng lây lan do tiếp xúc trực tiếp với các bọng nước, phân, nước bọt, dịch tiết mũi họng; thông qua đường tiêu hóa do ăn phải thức ăn nhiễm vi-rút hay do tiếp xúc nhà vệ sinh có chứa vi-rút gây bệnh. Tỷ lệ biến chứng nặng của bệnh không cao, phần lớn bệnh nhân có thể phục hồi hoàn toàn sau từ 7 - 10 ngày, song người mắc bệnh vẫn có thể tái nhiễm nhiều lần.

Mặc dù bệnh tay chân miệng thường gặp nhất ở trẻ nhỏ, nhưng vẫn có thể xảy ra ở cả người lớn. Ở Việt Nam, bệnh tay chân miệng có thể xuất hiện ở bất cứ thời điểm nào trong năm, trong đó thời điểm từ tháng 3 - 5 và tháng 9 - 12, số ca trẻ em nhiễm tay chân miệng có xu hướng tăng rõ rệt.

Nguyên nhân gây ra bệnh tay chân miệng

Bệnh tay chân miệng (viết tắt là HFMD) là bệnh nhiễm vi-rút cấp tính, gây ra do các loại vi-rút thuộc nhóm đường ruột, gồm có Coxsackie, Echo và các vi-rút đường ruột khác. Trong đó, thường gặp là vi-rút đường ruột type 71 (EV71) và Coxsackie A16. Đặc biệt, vi-rút EV71 có thể gây các biến chứng nặng và gây tử vong. Bệnh có thể xảy ra ở bất kỳ độ tuổi nào nhưng phổ biến nhất là trẻ dưới 10 tuổi, đặc biệt là các trẻ có hệ miễn dịch kém.

Triệu chứng nhận biết bệnh tay chân miệng ở trẻ nhỏ

Trẻ mắc tay chân miệng ở giai đoạn đầu sẽ xuất hiện các triệu chứng như: sốt, mệt mỏi, đau họng nhẹ, kém ăn… Trong 1 - 2 ngày đầu nhiễm bệnh tay chân miệng ở trẻ em sẽ xuất hiện những nốt ban hồng có đường kính khoảng vài milimet, nổi trên bề mặt da. Sau đó, các nốt ban này sẽ trở thành bóng nước.

Các vết loét phía trong miệng, trên đầu lưỡi, vòm miệng, lợi có thể bị lở loét, gây đau đớn mỗi khi nuốt. Cha mẹ cần đặc biệt chú ý để không bị nhầm lẫn với bệnh viêm loét miệng thông thường. Ngoài ra, các vết loét cũng có thể xuất hiện ở lòng bàn tay, lòng bàn chân, mông hoặc cơ quan sinh dục ở trẻ. Bệnh tay chân miệng trẻ em có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm, thậm chí dẫn đến tử vong nếu không được điều trị kịp thời.

Trẻ mắc bệnh tay chân miệng được điều trị tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Bạc Liêu. Ảnh: C.K

Dấu hiệu trẻ bệnh tay chân miệng ở giai đoạn nặng cần nhập viện

Khi thấy trẻ bệnh tay chân miệng, cha mẹ cần đưa trẻ đi khám càng sớm càng tốt để xác định mức độ bệnh và đưa ra phác đồ điều trị phù hợp nhất. Ngoài ra, đồng thời với việc theo dõi sát sao thì cha mẹ cũng cần lưu ý những triệu chứng bệnh tay chân miệng thể nặng dưới đây:

Quấy khóc liên tục kéo dài: Khi mắc bệnh tay chân miệng, trẻ có thể quấy khóc cả đêm hoặc cứ ngủ từ 15 - 20 phút lại dậy và quấy khóc liên tục. Nhiều bậc phụ huynh cho rằng, trẻ khóc vì bị đau do các nốt lở loét trong miệng. Nhưng thực tế, đây chính là dấu hiệu cảnh báo tình trạng nhiễm độc thần kinh ở giai đoạn sớm.

Sốt cao liên tục không hạ: Khi bệnh tay chân miệng trẻ em trở nặng, trẻ có thể sốt trên 38,5⁰C liên tục hơn 48 giờ và không tác dụng với thuốc hạ nhiệt Paracetamol. Điều này cảnh báo mức độ viêm rất mạnh trong cơ thể trẻ dẫn đến nhiễm độc thần kinh. Khi đó, trẻ cần được một loại thuốc hạ sốt đặc biệt có chứa Ibuprofen theo chỉ định của bác sĩ.

Hay giật mình: Đây chính là dấu hiệu cảnh báo tình trạng nhiễm độc thần kinh. Cha mẹ cần chú ý quan sát tần suất trẻ bị giật mình có thường xuyên hay không ngay cả khi trẻ đang chơi đùa.

Nếu thấy trẻ xuất hiện một trong 3 triệu chứng trên, cha mẹ cần đưa trẻ đi khám tại những cơ sở y tế uy tín để được điều trị kịp thời.

T.L (TH)