Những vướng mắc trong thực hiện chính sách về đầu tư công cho nông nghiệp, nông dân và nông thôn

Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh vừa tổ chức giám sát việc thực hiện chính sách, pháp luật về đầu tư công cho nông nghiệp, nông dân, nông thôn giai đoạn 2006 - 2011 trên địa bàn tỉnh. Theo đó, nhiều địa phương, đơn vị đề xuất, kiến nghị sớm chấn chỉnh, khắc phục, sửa đổi một số vướng mắc trong các văn bản pháp luật để thực hiện tốt hơn trong thời gian tới.

Trên thực tế, các văn bản pháp luật của Trung ương, tỉnh ban hành liên quan đến đầu tư công cho nông nghiệp, nông dân, nông thôn, đặc biệt là về đầu tư xây dựng cơ bản nhiều lúc còn mang tính xử lý tình thế và không đảm bảo tính đồng bộ, nhất quán, chậm được triển khai thực hiện, hoặc chỉ ban hành sau một thời gian không còn phù hợp, phải thay đổi. Từ đó, ảnh hưởng đến quá trình triển khai thực hiện quy hoạch, kế hoạch, các chương trình mục tiêu hoặc chỉ áp dụng trong thời gian ngắn phải thay đổi, bổ sung cho phù hợp, gây khó khăn trong quá trình áp dụng. Đơn cử, theo quy định, một công trình từ khi lập dự án cho đến khi được khởi công xây dựng phải qua 50 bước và kéo dài trong thời gian 30 tháng. Mặt khác, quy trình thực hiện đầu tư xây dựng cơ bản còn nhiều bất cập. Bởi lẽ, các dự án đầu tư cơ sở hạ tầng nông nghiệp, nông thôn ở địa phương hầu hết có quy mô nhỏ, nhưng yêu cầu về thủ tục, hồ sơ cũng tương tự như công trình có quy mô lớn. Đặc biệt, khi Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của các luật liên quan đến đầu tư xây dựng cơ bản có hiệu lực từ ngày 1/8/2009, tuy có phân cấp mạnh hơn nhưng mới chỉ thay đổi cơ quan thẩm định và quyết định đối với công tác đấu thầu mà chưa giảm được các bước trong quy trình tổ chức đấu thầu. Công việc lập thẩm định và phê duyệt hồ sơ mời thầu, lựa chọn nhà thầu khép kín nên chưa giảm được các bước phải thực hiện theo quy định. Ngoài ra, việc không có sự tham gia thẩm định của các cơ quan quản lý chuyên ngành, có thể dẫn tới những sai sót về trình tự thủ tục, gây thất thoát lãng phí vốn đầu tư là điều có thể xảy ra.

Buổi làm việc của Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh với Sở Kế hoạch - Đầu tư và Ngân hàng Nhà nước tỉnh về thực hiện chính sách đầu tư công. Ảnh: M.N

Hay như quy định về hỗ trợ lãi suất mua máy móc, thiết bị cho nông dân, buộc sản phẩm có nội địa từ 60% trở lên. Điều này không phù hợp với thực tế nên nông dân không tiếp cận được nguồn vốn. Hoặc như quy định tại Điều 14 Nghị định 41/CP của Chính phủ về chính sách miễn, giảm lãi suất để khuyến khích khách hàng vay vốn mua bảo hiểm trong nông nghiệp nhằm hạn chế rủi ro cho tổ chức tín dụng. Song, trên thực tế, các tổ chức tín dụng tự xem xét miễn, giảm lãi cho khách hàng trên cơ sở thiệt hại của khách hàng do nguyên nhân khách quan. Còn việc bảo hiểm trong nông nghiệp, tiến độ thực hiện chậm và mới triển khai thí điểm ở một số đối tượng khách hàng.

Một số văn bản pháp luật của tỉnh ban hành lại chậm so với yêu cầu do cần có thời gian nghiên cứu, chuẩn bị như: Quyết định số 01/2007/QĐ-UBND về việc ban hành Quy định về phân cấp quản lý dự án đầu tư xây dựng trên địa bàn tỉnh Bạc Liêu; Quyết định số 1150/QĐ-UBND ngày 6/6/2008 về việc xử lý chuyển tiếp các dự án đã được phê duyệt theo quy định tại Nghị định số 52/1999/NĐ-CP ngày 8/7/1999 của Chính phủ; Quyết định của UBND tỉnh ban hành đơn giá xây dựng công trình trên địa bàn tỉnh...

Ngoài ra, sự phối hợp giữa các ngành chưa đồng bộ trong đầu tư cho nông nghiệp, nông thôn. Cụ thể như quy định hỗ trợ lãi suất cho nông dân vay mua máy móc, thiết bị, thẩm quyền của tổ chức tín dụng, còn việc xem xét sản phẩm có bao nhiêu phần trăm nội địa thuộc thẩm quyền của Sở NN&PTNT. Do đó, phải có sản phẩm thì mới kiểm tra được, trong khi đó, nông dân cần đủ vốn mới mua được sản phẩm.

Thiết nghĩ, những khó khăn, vướng mắc nêu trên cần phải được khắc phục, chấn chỉnh, sửa đổi để các đơn vị, địa phương thực hiện tốt nhiệm vụ, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

M.N